um aukna hlutdeild sveitarfélaga í innheimtum skatttekjum.
Flm.: Magnús Stefánsson, Birkir J. Jónsson, Guðni Ágústsson, Bjarni Harðarson.
Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að taka hið fyrsta upp viðræður við Samband
íslenskra sveitarfélaga um aukna hlutdeild sveitarfélaganna í innheimtum skatttekjum.
Greinargerð.
Mörg sveitarfélög búa við erfiða fjárhagsstöðu af ýmsum ástæðum og mörgum þeirra
hefur reynst erfiðara og erfiðara að standa undir lögbundnum verkefnum sínum vegna erfiðrar fjárhagsstöðu. Hins vegar er fjárhagsstaða sveitarfélaganna í landinu misjöfn, m.a. eftir
landsvæðum. Tekjur sumra hafa minnkað eða nánast staðið í stað samanborið við aukinn
rekstrarkostnað undanfarin ár. Þetta á fyrst og fremst við um sveitarfélög á landsbyggðinni.
Ekki er útlit fyrir að hagur margra þeirra muni batna á næstunni, frekar er útlit fyrir að
erfiðleikar þeirra verði enn meiri vegna fyrirsjáanlegrar þróunar í sjávarútvegi. Sveitarfélög
sem byggja afkomu sína að miklu leyti á útsvarstekjum frá sjávarútvegi og þjónustu við hann
sjá nú fram á erfiða tíma vegna samdráttar í þorskveiðum. Því er brýnt að leita leiða til þess
meðal annars að koma til móts við þau og mikilvægt að tryggja að tekjuskattur ríkis og
sveitarfélaga sé í samræmi við verkaskiptingu þessara stjórnvalda. Eðlilegt er að kannað
verði hvort vænlegra sé að fjármagna sveitarfélög að hluta til með öðrum tekjustofnum en
þau hafa nú, svo sem með hlutdeild í fjármagnstekjuskatti. Í því sambandi má nefna að
Samband íslenskra sveitarfélaga hefur ítrekað ályktað um það að sveitarfélögin fái hlutdeild
í fjármagnstekjuskatti. Eftir að byrjað var að innheimta fjármagnstekjuskatt hafa tekjur ríkissjóðs af honum vaxið mikið ár frá ári. Það er því eðlilegt að stjórnvöldin, ríkisvaldið og
sveitarfélögin, taki upp viðræður um málið og komist að niðurstöðu um það, svo og um
eðlilega leið til að deila fjármunum með þeim hætti að illa stödd sveitarfélög geti betur staðið
undir lögbundnum hlutverkum sínu. Í þeim viðræðum verði jafnframt hugað að jöfnun
fjárhagslegs aðstöðumunar milli sveitarfélaga með því að styrkja Jöfnunarsjóð sveitarfélaga
sérstaklega til þess verkefnis.