Ašrar śtgįfur af skjalinu: PDF - Word Perfect. Ferill mįlsins.

Žskj. 553  —  321. mįl.



Frumvarp til laga

um breyting į lögum nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og
starfsemi lķfeyrissjóša, lögum nr. 45/1987, um stašgreišslu opinberra
gjalda, lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt, og lögum nr. 54/2006,
um atvinnuleysistryggingar, meš sķšari breytingum.

(Lagt fyrir Alžingi į 136. löggjafaržingi 2008–2009.)




I. KAFLI
Breyting į lögum nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda
og starfsemi lķfeyrissjóša, meš sķšari breytingum.
1. gr.
    Eftirfarandi breytingar verša į 36. gr. laganna:
    a.      Į eftir oršinu „veršbréfasjóšum“ ķ 5. mįlsl. 5. mgr. kemur: og fjįrfestingarsjóšum.
    b.      Viš 10. mgr. bętist: frį og meš 1. janśar 2010.

2. gr.
    Į eftir oršinu „veršbréfasjóšum“ ķ c-liš 1. mgr. 36. gr. a laganna kemur: og fjįrfestingarsjóšum sem hlutfall af hreinni eign.

3. gr.
    Viš lögin bętast tvö nż įkvęši til brįšabirgša, svohljóšandi:

    a. (VIII.)
    Žrįtt fyrir įkvęši 11. og 12. gr. er vörsluašila séreignarsparnašar skv. 3.–5. mgr. 8. gr. heimilt, į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010, aš greiša śt séreignarsparnaš sem myndast hefur af višbótarišgjaldi skv. II. kafla, eftir žvķ sem nįnar er męlt fyrir um ķ įkvęši žessu.
    Heimilt er į žvķ tķmabili sem tilgreint er ķ 1. mgr. aš hefja śtborgun innstęšu séreignarsparnašar rétthafa, įsamt vöxtum, aš fjįrhęš sem viš gildistöku laga žessara nemur samanlagt allt aš 1.000.000 kr. óhįš žvķ hvort samanlagšur séreignarsparnašur er ķ vörslu hjį fleiri en einum vörsluašila. Skal sś fjįrhęš greišast śt meš jöfnum mįnašarlegum greišslum, aš frįdreginni stašgreišslu samkvęmt lögum um stašgreišslu opinberra gjalda, ķ nķu mįnuši frį žvķ aš beišni um śtgreišslu er lögš fram hjį vörsluašila. Śtgreišslutķmi styttist hlutfallslega ef um lęgri fjįrhęš en 1.000.000 kr. er aš ręša.
    Óski rétthafi eftir śtgreišslu séreignarsparnašar skv. 2. mgr. skal hann leggja fram umsókn žess efnis hjį viškomandi vörsluašila. Ef rétthafi į séreignarsparnaš hjį fleiri en einum vörsluašila skal hann gera grein fyrir žvķ.
    Vörsluašili séreignarsparnašar fer yfir umsókn rétthafa skv. 2. mgr. og hefur umsjón meš śtgreišslu į séreignarsparnaši hans.
    Skuldheimtumönnum er óheimilt aš krefjast žess aš skuldarar taki śt séreignarsparnaš sinn samkvęmt žessu įkvęši, sbr. 2. mgr. 8. gr.
    Rįšherra er heimilt meš reglugerš aš kveša nįnar į um fyrirkomulag śtgreišslu séreignarsparnašar samkvęmt įkvęši žessu.

    b. (IX.)
    Į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010 er vörsluašila séreignarsparnašar heimilt aš fresta śtgreišslum séreignarsparnašar samkvęmt įkvęši til brįšabirgša VIII, aš uppfylltum žeim skilyršum sem kvešiš er į um ķ žessu įkvęši.
    Frestun skv. 1. mgr. skal vera almenn og veršur einungis beitt męli sérstakar įstęšur meš žvķ og hagsmunir rétthafa séreignarsparnašar krefjist žess. Frestun į śtgreišslum skal žegar tilkynnt Fjįrmįlaeftirlitinu og er hįš samžykki žess, sbr. 44. gr. Jafnframt skal frestun auglżst opinberlega.
    Fjįrmįlaeftirlitiš getur krafist žess aš śtgreišslum séreignarsparnašar verši frestaš krefjist hagsmunir rétthafa sparnašarins eša almennings žess.

II.     KAFLI
Breyting į lögum nr. 45/1987, um stašgreišslu opinberra gjalda,
meš sķšari breytingum.
4. gr.
    Viš lögin bętist nżtt įkvęši til brįšabirgša, svohljóšandi:
    Žrįtt fyrir įkvęši 20. gr. skal gjalddagi greišslu vegna skila į stašgreišslu ķ žeim tilvikum sem įkvęši til brįšabirgša VIII viš lög nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, tekur til vera tveimur mįnušum sķšar en kvešiš er į um ķ 3. mgr. 20. gr. og eindagi 14 dögum eftir žaš.

III. KAFLI
Breyting į lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt, meš sķšari breytingum.
5. gr.
    Viš lögin bętast tvö nż įkvęši til brįšabirgša, svohljóšandi:

    a. (XXVI.)
    Žrįtt fyrir 2. mįlsl. 5. tölul. A-lišar 30. gr. laganna er heimilt aš draga allt aš 6% frį af išgjaldsstofni samkvęmt įkvöršun sjóšfélaga vegna išgjalda sem greidd eru til lķfeyrissjóša til aukningar lķfeyrisréttinda, til ašila skv. 3. mgr. 8. gr. laga um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, eša til starfstengdra eftirlaunasjóša samkvęmt lögum um starfstengda eftirlaunasjóši į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010.

    b. (XXVII.)
    Žrįtt fyrir įkvęši 68. gr. laganna skulu śtgreišslur séreignarsparnašar samkvęmt įkvęši til brįšabirgša VIII viš lög nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, ekki reiknast til skeršingar į barnabótum eša vaxtabótum.

IV. KAFLI
Breyting į lögum nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar, meš sķšari breytingum.
6. gr.
    Viš lögin bętist nżtt įkvęši til brįšabirgša, svohljóšandi:
    Žrįtt fyrir įkvęši 36. gr. skeršir śtgreišsla séreignarsparnašar samkvęmt įkvęši til brįšabirgša VIII viš lög nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, ekki atvinnuleysisbętur viškomandi einstaklings skv. VII. kafla.

7. gr.
    Lög žessi öšlast žegar gildi.

Athugasemdir viš lagafrumvarp žetta.

Inngangur.
    Meš vķsan til hinna efnahagslegu įfalla sem duniš hafa yfir ķslenskt samfélag į sķšustu vikum og mįnušum og ķ samręmi viš verkefnaskrį nżrrar rķkisstjórnar er meš frumvarpi žessu žeim einstaklingum sem greitt hafa višbótarišgjald ķ séreignarsjóši ķ žeim tilgangi aš byggja upp séreignarsparnaš gert kleift aš nota žį fjįrmuni tķmabundiš aš įkvešnu marki sem aš öšrum kosti vęru bundnir til 60 įra aldurs. Lagt er til aš bętt verši viš lög nr. 129/1997, um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, įkvęšum til brįšabirgša sem heimila śtgreišslu séreignarsparnašar aš hįmarki 1 millj. kr., aš uppfylltum tilteknum skilyršum. Auk žess eru lagšar til fįeinar minni hįttar lagfęringar į lögunum. Žį er lagt til aš sett verši įkvęši til brįšabirgša viš lög nr. 45/1987, um stašgreišslu opinberra gjalda, lög nr. 90/2003, um tekjuskatt, og lög nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar, ķ tengslum viš žessa tķmabundnu heimild til śtgreišslu séreignarsparnašar.

Gildandi reglur.
    Samkvęmt lögum nr. 129/1997 er lįgmarksišgjald til lķfeyrissjóšs 12% af išgjaldsstofni. Žetta išgjald er öllum launamönnum og sjįlfstęšum atvinnurekendum skylt aš greiša frį žvķ aš 16 įra aldri er nįš fram til 70 įra aldurs. Skipting išgjaldsins milli launžega og launagreišanda fer eftir kjarasamningum eša sérlögum ef viš į. Žį žarf sś lįgmarkstryggingavernd sem lķfeyrissjóšur veitir mišaš viš framangreint lįgmarksišgjald og 40 įra inngreišslutķma aš vera 56% af mįnašarlaunum frį žeim tķma sem taka lķfeyris hefst. Geri lįgmarksišgjaldiš gott betur en aš standa undir lįgmarkstryggingaverndinni samkvęmt tryggingafręšilegri athugun mį verja žeim hluta išgjaldsins sem umfram er til öflunar réttinda ķ séreign.
    Žessu til višbótar er heimilt aš greiša allt aš 4% af heildarlaunum sem išgjald ķ séreignarsjóš (višbótarišgjald). Žeir einstaklingar sem žaš kjósa eiga alla jafna kost į mótframlagi frį launagreišanda sem getur numiš allt aš 2% til višbótar. Sś séreign sem myndast af umręddu višbótarišgjaldi er gjarnan nefnd frjįls séreign til ašgreiningar frį žeirri sem veršur til sem hluti af skyldubundnu išgjaldi eins og aš framan er lżst.
    Greišsla lķfeyrisišgjalda, bęši lįgmarksišgjalds og višbótarišgjalds ķ séreignarsjóši, felur ķ sér frestun skattlagningar žar til lķfeyristaka hefst. Stašgreišsla tekjuskatts og śtsvars er žvķ dregin frį lķfeyri rétthafa įšur en til śtgreišslu kemur aš teknu tilliti til persónuafslįttar. Vörsluašili annast skil į žeirri stašgreišslu. Ķ dag er stašgreišsluhlutfalliš 37,2%, žar af er tekjuskattur til rķkisins 24,1% og śtsvar til sveitarfélaga 13,1%.
    Séreignarlķfeyrir er laus til śtborgunar viš 60 įra aldur, örorku eša frįfall sjóšfélaga. Ķ lok įrs 2008 var samžykkt sś breyting į lķfeyrislögunum aš vörsluašila sé heimilt aš greiša frjįlsan séreignarlķfeyri śt ķ einu lagi viš 60 įra aldur, en samkvęmt eldri lögum skyldi greišslu dreift į įrin frį upphafi lķfeyristöku žar til rétthafi nęši 67 aldri.

Séreignarlķfeyrissparnašur.
    Tališ er aš allt aš 300 milljaršar kr. liggi ķ séreignarlķfeyrissparnaši ķ dag ķ formi margvķslegra og aš sama skapi misįhęttusamra eigna, allt eftir žvķ hvaša sparnašarleiš rétthafi hefur vališ sér. Žessi fjįrhęš samanstendur af tvenns konar séreignarsparnaši sem fyrr var lżst. Annars vegar er séreign sem myndast hefur sem hluti af skyldubundnu lįgmarksišgjaldi og hins vegar séreign sem stafar af višbótarišgjaldi. Auk žess felur hśn ķ sér žann séreignarsparnaš sem til varš fyrir gildistöku lķfeyrislaganna 1998. Ekki liggur fyrir hvernig įšurnefndir 300 milljaršar kr. skiptast nįkvęmlega į milli žessara flokka séreignar, en lausleg athugun bendir til žess aš allt aš fjóršungur hennar, eša um 75 milljaršar kr., sé aš stofni til hluti af hinu skyldubundna išgjaldi og eldri séreign. Žaš žżšir aš rśmlega 200 milljaršar kr. verši lausir til rįšstöfunar verši frumvarp žetta aš lögum.

Tillögur frumvarpsins.
    Samkvęmt frumvarpinu geta allir sem eiga frjįlsan séreignarsparnaš leyst śt allt aš 1 millj. kr. fyrir stašgreišslu tekjuskatts og śtsvars į grundvelli umsóknar til vörsluašila į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010. Um er aš ręša hįmarksfjįrhęš til śtgreišslu óhįš fjölda vörsluašila, og mišast fjįrhęšin viš samanlagšan séreignarsparnaš įsamt vöxtum viš gildistöku laganna.
    Vörsluašilar séreignarsparnašar munu annast skil į stašgreišslu, en sś fjįrhęš sem eftir stendur žegar stašgreišslan hefur veriš dregin frį dreifist į allt aš nķu mįnuši. Žessi leiš er fyrst og fremst hugsuš til aš koma til móts viš žį sem eiga ķ tķmabundnum fjįrhagserfišleikum, t.d. vegna atvinnumissis. Ekki er žaš žó gert aš skilyrši aš viškomandi eigi ķ fjįrhagserfišleikum heldur eiga allir kost į žessari fyrirgreišslu. Hins vegar mį gera rįš fyrir žvķ aš žessi kostur höfši fyrst og fremst til žeirra sem eiga ķ einhverjum fjįrhagsvandręšum, ķ ljósi žess hversu veršmętt sparnašarform séreignarsparnašurinn er fyrir velflesta.
    Meš frumvarpinu er og lagt til aš sett verši įkvęši til brįšabirgša viš lög um stašgreišslu opinberra gjalda sem felur žaš ķ sér aš vörsluašilum séreignarsparnašar er veittur tveggja mįnaša aukagjaldfrestur į žeirri stašgreišslu sem žeim ber aš standa skil į vegna śtgreišslna į grundvelli hinnar tķmabundnu heimildar til śtgreišslu séreignarsparnašar. Er žetta gert til aš veita vörsluašilum meira svigrśm til gera žęr rįšstafanir sem žeir žurfa til aš bregšast viš žeim auknu śtgreišslum į séreignarsparnaši sem frumvarpiš hefur ķ för meš sér verši žaš aš lögum.
    Žį er meš frumvarpinu lagt til aš sett verši tvö nż įkvęši til brįšabirgša viš lög um tekjuskatt. Ķ fyrsta lagi er įkvęši sem kvešur į um aš heimilt verši aš draga allt aš 6% višbótarišgjaldagreišslna frį tekjuskattsstofni ķ staš 4% į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010. Er žetta lagt til meš žaš aš markmiši aš hvetja til aukins séreignarsparnašar sem žannig gęti aš einhverju marki vegiš upp į móti žvķ śtflęši sem veršur śr séreignarsjóšum verši frumvarp žetta aš lögum. Ķ öšru lagi er lagt til aš śtgreišslur séreignarsparnašar samkvęmt frumvarpi žessu komi ekki til skeršingar į barnabótum eša vaxtabótum žvķ annars er hętt viš aš sį įvinningur sem fólk hefur af śtgreišslu séreignarsparnašarins verši talsvert minni en til stóš og tilgangi frumvarpsins verši ekki nįš.
    Einnig er meš frumvarpinu lagt til aš śtgreišslur séreignarsparnašar sem framkvęmdar eru į grundvelli hins nżja brįšabirgšaįkvęšis VIII viš lög nr. 129/1997 skerši ekki rétt viškomandi rétthafa til greišslu atvinnuleysisbóta samkvęmt lögum nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar. Ķ žvķ skyni er ķ frumvarpinu aš finna nżtt įkvęši til brįšabirgša viš lög nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar.
    Viš vinnslu frumvarpsins var sś leiš einnig skošuš aš opna į aš rétthafar séreignarsparnašar fengju aš nżta helming žess sem žeir eiga umfram 1 millj. kr. ķ séreignarsparnaši til žess aš greiša nišur vešlįn. Sem kunnugt er hafa hśsnęšislįn, sem og önnur lįn, hękkaš verulega į sķšustu mįnušum vegna veršbólgu og gengisfalls krónunnar og meš žessari leiš vęri žvķ veriš aš veita einstaklingum įkvešinn möguleika į aš bregšast viš žeirri žróun og lękka greišslubyrši vešlįna sinna. Eftir samrįš viš stęrstu vörsluašila séreignarsparnašar hér į landi var horfiš frį žeirri leiš aš svo stöddu žar sem tališ var aš slķk opnun gęti skapaš raunverulega hęttu į greišsluvandręšum fyrir sjóšina. Flestir vörsluašilar séreignarsparnašar įvaxta lķfeyrissparnaš višskiptavina sinna ķ safni veršbréfa, en slķkt safn er ekki alltaf mögulegt aš innleysa aš fullu į skömmum tķma įn tjóns fyrir žį sem sparnašinn eiga enda er lķfeyrissparnašur aš meginstefnu til langtķmafjįrfesting. Žvķ til višbótar kemur aš nś er višbśiš aš vörsluašilar eigi ķ söfnum sķnum veršbréf sem hafa mun lęgra markašsvirši nś en ef žau yršu innleyst sķšar vegna žess sérstaka efnahagsįstands sem nś rķkir. Of mikil opnun į śtgreišslu séreignarsparnašar nś gęti žvķ leitt til mikils ójafnręšis milli rétthafa. Žannig yršu aušseljanlegustu eignirnar, t.d. rķkisskuldabréf, seldar fyrst, en lakari eignir sętu eftir meš tilheyrandi skaša fyrir žį rétthafa sem ekki kjósa aš nżta sér hina tķmabundnu heimild til śtgreišslu séreignarsparnašar. Var žvķ įkvešiš, eins og aš framan greinir, aš stķga ekki stęrra skref aš sinni.

Žjóšhagsleg įhrif.
    Erfitt er aš meta af einhverri nįkvęmni hversu margir muni nżta sér framangreinda heimild til śtgreišslu į séreignarsparnaši verši frumvarpiš aš lögum. Rétthafar séreignarsparnašarins eru nįlęgt 120 žśsund, sem žżšir aš mešaleign hvers rétthafa ķ frjįlsri séreign sé kringum 2 millj. kr., en sem fyrr segir er tališ aš heildarsparnašur ķ žessu formi sé kringum 200 milljaršar kr. Samkvęmt lauslegu mati stęrstu vörsluašila er tališ aš allt aš 40% af hinni frjįlsu séreign, ž.e. 80–90 milljaršar kr., falli undir skilyrši frumvarpsins nżti rétthafar sér śtgreišsluheimildina til fulls. Hér er gengiš śt frį žeirri forsendu aš heimilin innleysi um helming af žeirri fjįrhęš, eša 40–50 milljarša kr. Mišaš er viš aš andviršinu verši rįšstafaš annars vegar til skuldalękkunar og hins vegar til aukinnar eftirspurnar ķ hagkerfinu. Óvissužęttirnir ķ forsendum eru margir og geta skipt miklu mįli fyrir nišurstöšuna sem śr athuguninni kemur. Žannig getur eignasamsetning žeirra fjįrmuna sem innleystir verša haft įhrif į verš og įvöxtunarkröfur žeirra sjįlfra sem og annarra fjįrmįlagerninga. Žį hefur žaš mikil įhrif hver skiptingin veršur į milli žess sem fer ķ nišurgreišslu skulda annars vegar og žess sem fer ķ ašra rįšstöfun hins vegar.
    Sem fyrr segir eru óvissužęttirnir ķ žessum śtreikningum margir, enda algjör óvissa um hversu hįar fjįrhęšir verši leystar śt af séreignarsparnašinum. Ašrir óvissužęttir eru m.a. eftirfarandi:
    –      Įhrif į lausafjįrstöšu banka og fjįrmįlafyrirtękja. Mikiš śtstreymi innstęšna gęti valdiš einstaka fjįrmįlafyrirtękjum lausafjįrvandręšum.
    –      Įhrif į veršmęti eignasafna, žar į mešal į almenna lķfeyrissjóši, og žar meš į réttindi allra lķfeyrisžega. Ef séreignarsjóšir žurfa aš selja mikiš af skuldabréfum til aš męta śtgreišslum getur myndast mikill sölužrżstingur į skuldabréfamarkaši. Ķ ljósi mikillar lįnsfjįržarfar hins opinbera mį reikna meš žvķ aš kauphliš markašarins sé ekki mjög sterk sem żtir undir veršlękkun skuldabréfa og hękkar įvöxtunarkröfu į markaši. Slķk žróun gęti skert réttindi allra lķfeyrisžega til skemmri tķma.
    –      Hętta į žvķ aš śttektir verši mun meiri en lagt er fram ķ forsendum vegna vęntinga um breytingar ķ skattkerfi og frekari viršisrżrnun eigna. Žó gęti skammtķmalękkun eignaveršs veriš hvati til aš fresta innlausn réttinda žeirra sem ekki eru ķ greišsluerfišleikum.
    Aš öllu samanlögšu er reiknaš meš aš innlausn hluta séreignasparnašar hafi jįkvęš įhrif į hagvöxt til skamms tķma og ętti žvķ aš draga ķ einhverjum męli śr fyrirsjįanlegum samdrętti ķ įr og į nęsta įri. Mišaš viš žęr erfišu ašstęšur sem nś rķkja mį réttlęta ašgeršina frį žjóšhagslegu sjónarmiši. Frį sjónarhóli žeirra sem eiga viš fjįrhagslega erfišleika aš etja um žessar mundir, žegar ašstęšur eru almennt erfišar ķ efnahagslķfinu, eru kostir slķkra ašgerša lķklega mun fleiri en gallar. Žó ber aš geta žess aš notkun žessara fjįrmuna įriš 2009 žżšir aš žeir verša ekki tiltękir sķšar, eins og reiknaš hafši veriš meš, sem dregur śr lķfsgęšum žeirra sem annars hefšu haft žį fjįrmuni til rįšstöfunar į eftirlaunaaldri. Jafnframt er mikilvęgt aš hafa ķ huga, eins og įšur hefur veriš bent į, aš ašgerš sem žessi getur haft neikvęš įhrif į eignaverš og įvöxtunarkröfu sem žżšir aš sparnašurinn getur veriš innleystur meš afföllum sem skeršir ekki bara eign viškomandi fjölskyldna heldur annarra hópa į borš viš almenna lķfeyrisžega.

Athugasemdir viš einstakar greinar frumvarpsins.

Um 1. gr.
    Um a-liš.
    Ķ 5. mgr. 36. gr. laganna er kvešiš į um aš lķfeyrissjóši eša einstakri deild hans sé eigi heimilt aš hafa meira en 25% af hreinni eign sinni ķ veršbréfasjóšum innan sama rekstrarfélags. Eftir aš įkvęši žetta var sett hefur komiš fram aš żmsir lķfeyrissjóšir hafa viljaš tślka įkvęšiš į žann hįtt aš takmörkunin gilti ašeins um veršbréfasjóši innan sama rekstrarfélags, en ekki fjįrfestingarsjóši, en fjįrfestingarsjóšir eru aš jafnaši meš rżmri fjįrfestingarheimildir og žar meš įhęttumeiri. Til aš taka af tvķmęli er žvķ lagt til aš įkvęšiš sé oršaš žannig aš takmörkunin į fjįrfestingum lķfeyrissjóša innan sama rekstrarfélags eigi bęši viš um veršbréfasjóši og fjįrfestingarsjóši.
    Um b-liš.
    Ķ frumvarpi žvķ er varš aš lögum nr. 171/2008 var gert rįš fyrir žvķ aš 10. mgr. 36. gr. laganna vęri sett til skżringar į žvķ aš fjįrfestingarheimildir fyrir allan séreignarlķfeyrissparnaš, hvort sem hann vęri ķ vörslu lķfeyrissjóša eša vörsluašila lķfeyrissparnašar skv. 8. gr. laganna, félli undir 36. gr. a. Viš lokafrįgang frumvarps er varš aš lögum nr. 171/2008 var įkvešiš aš 36. gr. a tęki ekki gildi fyrr en réttu įri eftir gildistöku laganna, eša 1. janśar 2010. Žar meš mun 10. mgr. 36. gr. standa įn samhengis viš upphaflegt markmiš sitt ķ heilt įr. Żmsir lķfeyrissjóšir hafa reynt aš tślka žetta svo aš žar meš muni engar reglur gilda um fjįrfestingarstefnu séreignarsparnašar į vegum lķfeyrissjóšanna ķ heilt įr eša fram til žess tķma er 36. gr. a tekur gildi 1. janśar 2010. Til aš koma ķ veg fyrir misskilning er meš greininni tekiš fram aš gildistķmi žessara tveggja įkvęša laganna fari saman.

Um 2. gr.
    Vķsaš er til athugasemda viš a-liš 1. gr.

Um 3. gr.
    Um a-liš.
    Meš greininni er lagt til aš bętt verši viš lög nr. 129/1997 įkvęši til brįšabirgša sem heimilar śtgreišslu séreignarsparnašar aš įkvešnu marki į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010.
    Lagt er til aš allir sem eiga séreignarsparnaš geti fengiš greitt śt allt aš 1 millj. kr., óhįš žvķ hvort samanlagšur séreignarsparnašur sé ķ vörslu hjį fleiri en einum vörsluašila. Gert er rįš fyrir aš sś fjįrhęš sem heimilt verši aš greiša śt verši mišuš viš stöšu į samanlögšum séreignarsparnaši rétthafa viš gildistöku laganna. Įréttaš er ķ frumvarpinu aš lķta beri į hina tķmabundnu śtgreišslu séreignarsparnašar sem skattskyldar tekjur ķ hendi rétthafa og aš honum beri aš greiša stašgreišslu ķ samręmi viš lög um stašgreišslu opinberra gjalda. Vörsluašili mun annast skil į stašgreišslunni, en sś fjįrhęš sem eftir stendur žegar stašgreišslan hefur veriš dregin frį dreifist į allt aš nķu mįnuši.
    Óski rétthafi eftir śtgreišslu séreignarsparnašar er gert rįš fyrir aš hann leggi fram umsókn žess efnis hjį žeim vörsluašila sem heldur utan um séreignarsparnaš hans. Rétthafi žarf aš gera grein fyrir žvķ hvort hann eigi séreignarsparnaš hjį fleiri en einum vörsluašila og er sį įskilnašur hugsašur til žess aš aušvelda eftirlit meš žvķ aš rétthafar fįi ekki greiddar śt of hįar greišslur.
    Eftir aš śtgreišsla séreignarsparnašar er hafin getur rétthafi afturkallaš beišni um śtgreišslu. Rétthafi kemur slķkri beišni į framfęri viš vörsluašila og skal vörsluašili ķ framhaldi af slķkri beišni hętta žeim śtgreišslum sem eftir eru til rétthafa. Beišni um afturköllun hefur ekki afturvirk įhrif į žęr śtgreišslur sem įtt hafa sér staš fyrir beišni um afturköllun.
    Ķ 5. mgr. įkvęšisins er lagt til aš sett verši įkvęši um aš skuldheimtumönnum sé óheimilt aš krefjast žess aš skuldarar taki śt séreignarsparnaš sinn samkvęmt įkvęšinu. Vķsaš er til 2. mgr. 8. gr. laganna ķ žvķ sambandi, en žar er kvešiš į um ķ 2. mįlsl. aš séreignarsparnašur sé ekki ašfararhęfur. Markmišiš meš žessu įkvęši ķ 5. mgr. er žannig aš vernda žennan rétt sem menn hafa gegn ašför ķ lögunum.
    Aš lokum er gert rįš fyrir aš fjįrmįlarįšherra geti meš reglugerš kvešiš nįnar į um framkvęmd og fyrirkomulag žessarar tķmabundnu heimildar til śtgreišslu séreignarsparnašar.
    Um b-liš.
    Meš įkvęšinu er lagt til aš vörsluašilum séreignarsparnašar verši heimilt aš fresta śtgreišslum séreignarsparnašar sem frumvarp žetta fjallar um aš uppfylltum įkvešnum skilyršum. Įkvęši žetta į sér fyrirmynd ķ 27. gr. laga nr. 30/2003, um veršbréfasjóši og fjįrfestingarsjóši. Skilyrši fyrir frestuninni er aš hśn sé almenn og einungis beitt ef sérstakar įstęšur męla meš žvķ og hagsmunir eigenda séreignarsparnašar krefjast žess. Jafnframt er gert aš skilyrši aš frestun į śtgreišslum skuli žegar tilkynnt Fjįrmįlaeftirlitinu og aš hśn sé hįš samžykki žess meš vķsan til 44. gr. laganna. Žį skal frestun auglżst opinberlega. Ljóst er aš žetta er undantekningarįkvęši sem ber aš tślka žröngt og į einungis viš žegar brżnir hagsmunir liggja viš. Reynt gęti į žetta įkvęši ef vörsluašili stendur frammi fyrir svo miklum kröfum um śtgreišslur aš ekki sé unnt aš męta žeim nema meš sölu eigna sem tekiš getur einhvern tķma. Lķta ber į žessa heimild til frestunar į śtgreišslum sem tķmabundna.
    Žį er einnig gert rįš fyrir aš Fjįrmįlaeftirlitiš geti krafist žess aš śtgreišslum séreignarsparnašar samkvęmt frumvarpinu verši frestaš krefjist hagsmunir rétthafa sparnašarins eša almennings žess.

Um 4. gr.
    Meš įkvęšinu er lagt til aš bętt verši viš lög nr. 45/1987, um stašgreišslu opinberra gjalda, įkvęši til brįšabirgša. Įkvęšiš felur žaš ķ sér aš vörsluašilum séreignarsparnašar er veittur tveggja mįnaša aukagjaldfrestur į žeirri stašgreišslu sem žeim ber aš gera skil į vegna śtgreišslna į grundvelli žeirrar tķmabundnu heimildar til śtgreišslu séreignarsparnašar sem kvešiš er į um ķ 3. gr. frumvarpsins. Er žetta gert til aš veita vörsluašilum meira svigrśm til gera žęr rįšstafanir sem žeir žurfa til aš bregšast viš žeim auknu śtgreišslum į séreignarsparnaši sem frumvarpiš hefur ķ för meš sér verši žaš aš lögum.

Um 5. gr.
    Um a-liš.
    Meš įkvęšinu er lagt til aš mönnum verši heimilaš aš draga allt aš 6% višbótarišgjald frį tekjuskattsstofni ķ staš 4% į tķmabilinu 1. mars 2009 til 1. október 2010. Er žetta hugsaš til žess aš hvetja til aukins séreignarsparnašar sem žannig gęti aš einhverju marki vegiš upp į móti žvķ śtflęši sem veršur śr séreignarsjóšum verši frumvarp žetta aš lögum.
    Um b-liš.
    Meš įkvęšinu er lagt til aš śtgreišslur séreignarsparnašar samkvęmt frumvarpi žessu komi ekki til skeršingar į barnabótum eša vaxtabótum. Eins og segir ķ almennum athugasemdum žį er žessi tķmabundna heimild til śtgreišslu séreignarsparnašar fyrst og fremst hugsuš til aš koma til móts viš žį sem eiga ķ tķmabundnum fjįrhagserfišleikum. Ķ ljósi žess er lagt til aš žessar greišslur komi ekki til skeršingar į barnabótum og vaxtabótum žvķ annars er hętt viš aš sį įvinningur sem fólk hefur af śtgreišslu séreignarsparnašarins verši talsvert minni en til stóš.

Um 6. gr.
    Samkvęmt 36. gr. laga nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar, skerša tekjur yfir 52.000 kr. į mįnuši rétt manna til atvinnuleysisbóta. Eins og fram kemur ķ frumvarpi žessu er litiš į śtgreišslu séreignarsparnašar sem almennar tekjur ķ hendi viškomandi rétthafa. Aš óbreyttu skerša žęr tekjur žvķ rétt viškomandi til atvinnuleysisbóta ef žęr eru yfir 52.000 kr. į mįnuši. Til aš gęta samręmis ķ ašgeršum rķkisstjórnarinnar er meš įkvęšinu lagt til aš śtgreišslur séreignarsparnašar sem framkvęmdar eru į grundvelli hins nżja brįšabirgšaįkvęšis VIII viš lög nr. 129/1997 skerši ekki rétt viškomandi rétthafa til greišslu atvinnuleysisbóta samkvęmt lögum nr. 54/2006. Ķ žvķ felst aš śtgreišsla séreignar kemur hvorki til frįdrįttar skv. 36. gr. laga nr. 54/2006 né hefur hśn įhrif į frķtekjumark žaš sem tilgreint er ķ 2. mgr. 36. gr. laga nr. 54/2006.

Um 7. gr.
    Greinin žarfnast ekki skżringa.



Fylgiskjal.


Fjįrmįlarįšuneyti,
fjįrlagaskrifstofa:

Umsögn um frumvarp til laga um breyting į lögum nr. 129/1997,
um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša, lögum nr. 45/1987, um stašgreišslu opinberra gjalda, lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt,
og lögum nr. 54/2006, um atvinnuleysistryggingar, meš sķšari breytingum.
    Meš frumvarpi žessu er lagt til aš inn ķ lög um skyldutryggingu lķfeyrisréttinda og starfsemi lķfeyrissjóša verši bętt įkvęši sem heimilar śtgreišslu séreignarsparnašar. Įkvęši žetta er til brįšabirgša og gildir fyrir tķmabiliš 1. mars 2009 til 1. október 2010 og verši heimiluš fyrirframgreišsla aš hįmarki 1 milljón króna, fyrir skatt, sem greidd verši śt į nķu mįnušum. Vörsluašili séreignarsparnašar annast umsjón žessara śtgreišslna aš fenginni umsókn frį rétthafa, auk stašgreišslu af fjįrhęšinni sem skal greišast tveimur mįnušum sķšar en lög um stašgreišslu opinberra gjalda kveša į um. Ķ frumvarpinu er žó heimild til frestunar į slķkum śtgreišslum ef hagsmunir rétthafa séreignarsparnašar krefjast žess. Frumvarpiš gerir auk žess rįš fyrir tķmabundinni heimild frį 1. mars 2009 til 1. október 2010 sem felur ķ sér aš einstaklingar geti lagt 6% aš hįmarki ķ séreignarsparnaš sem nżtur skattfrestunar ķ staš 4%.
    Vegna žeirra efnahagsžrenginga sem einstaklingar ganga nś ķ gegnum mį gera rįš fyrir aš einhver hluti rétthafa ķ séreignarlķfeyrissjóšum sjįi hag sinn ķ žvķ aš leysa śt einhvern hluta af inneign sinni. Žess ber žó aš geta aš žeir sem eldri eru eiga hugsanlega aušveldara meš aš sleppa slķkri innlausn en žeir sem yngri eru. Į móti kemur aš žeir sem yngri eru eiga vęntanlega lęgri fjįrhęšir ķ séreignarsparnaši. Žannig er mjög erfitt aš meta hvert śtstreymiš veršur en įętlaš er aš um 200 milljaršar króna séu ķ frjįlsum séreignarsparnaši ķ dag og aš um 40% af žvķ sé ķ fjįrhęšum aš 1 m.kr. eša um 90 milljaršar króna samtals. Žeim mun meira sem tekiš er śt af sparnašinum žeim mun meira rżrist sį lķfeyrir sem veršur til rįšstöfunar fyrir einstaklinga žegar starfsęvinni lżkur. Išgjöld ķ séreignarsjóši fela ķ sér skattfrestun žar til aš śtgreišslu séreignarsparnašarins kemur. Žegar sparnašurinn er tekinn śt er žvķ greidd stašgreišsla eins og af venjulegum launatekjum. Hugsanleg įhrif frumvarpsins į tekjur rķkissjóšs og sveitarfélaga mį sjį ķ mešfylgjandi töflu eftir žvķ hversu mikil śtgreišsla śr sjóšunum veršur ķ milljöršum króna, en benda mį į aš 10 žśsund einstaklingar žurfa aš taka śt 1 m.kr. hver til aš heildarśtgreišslan verši 10 milljaršar.

10 20 40 60 80 90
Rķki 2,4 4,8 9,6 14,5 19,3 21,7
Sveitarfélög 1,3 2,6 5,2 7,9 10,5 11,8

    Meš sérstöku įkvęši til brįšabirgša ķ frumvarpinu er komiš ķ veg fyrir aš śtgreišsla į séreignarsparnaši skerši atvinnuleysisbętur viškomandi einstaklings. Hins vegar gęti komiš til skeršingar į öšrum bótum sem eru tekjutengdar, t.d. barnabótum og vaxtabótum. Atvinnuleysi hefur fariš verulega vaxandi undanfarin missiri, en ekki er raunhęft aš reyna aš leggja mat į žaš hvaš śtgreišsla į séreignarsparnaši hefši haft į greišslur atvinnuleysisbóta įn žessa įkvęšis.
    Varšandi įkvęšiš um hękkun hįmarks til séreignarsparnašar skal tekiš fram aš um helmingur launžega nżtir sér reglur um séreignarsparnaš og į įrinu 2007 nam skattfrestun vegna žess um 4,8 milljöršum króna. Af žessum launžegum er um helmingur sem nżtir sér hįmarkiš, 4%. Auki allir žeir launžegar sparnaš sinn ķ 6% mundi višbótarskattfrestunin verša ķ allra mesta lagi um 1,2 milljaršur króna į įri. Viš nśverandi efnahagsįstand og vaxandi atvinnuleysi er mikil óvissa um hve margir mundu nżta sér slķka heimild og veršur aš teljast afar ólķklegt aš žaš verši ķ žeim męli aš žaš hafi veruleg įhrif į frestun skattlagningar.
    Verši frumvarpiš óbreytt aš lögum mį gera rįš fyrir žvķ aš žeim mun meira sem greitt er śt af séreignarsparnaši nś žeim mun meira verši įlagiš į almannatryggingakerfiš til lengri tķma litiš. Hins vegar er ekki er gert rįš fyrir žvķ aš lögfesting frumvarpsins hafi śtgjöld ķ för meš sér til skemmri tķma litiš.