Bjarni Benediktsson

Bjarni Benediktsson

Þingseta

Alþingismaður Reykvíkinga 1942–1946 og 1949–1970, landskjörinn alþingismaður (Reykvíkinga) 1946–1949 (Sjálfstæðisflokkur).

Utanríkis- og dómsmálaráðherra 1947–1949 og 1950–1953, utanríkis-, dóms- og menntamálaráðherra 1949–1950, dóms- og menntamálaráðherra 1953–1956, dóms-, kirkju-, heilbrigðis- og iðnaðarmálaráðherra 1959–1961 og 1962–1963, forsætisráðherra 1961 og 1963–1970.

Forseti Sameinaðs þings 1959. 2. varaforseti Sameinaðs þings 1942–1943.

Minningarorð

Æviágrip

Fæddur í Reykjavík 30. apríl 1908, dáinn 10. júlí 1970. Foreldrar: Benedikt Sveinsson (fæddur 2. desember 1877, dáinn 16. nóvember 1954) alþingismaður og kona hans Guðrún Pétursdóttir (fædd 9. nóvember 1878, dáin 23. nóvember 1963) húsmóðir, hálfsystir móður Ragnhildar Helgadóttur alþingismanns og ráðherra. Faðir Björns Bjarnasonar alþingismanns og ráðherra, tengdafaðir Vilmundar Gylfasonar alþingismanns og ráðherra og Kristófers Más Kristinssonar varaþingmanns, bróðir Péturs Benediktssonar alþingismanns og móðurbróðir Halldórs Blöndals alþingismanns og ráðherra. Maki 1 (12. október 1935): Valgerður (fædd 31. janúar 1913, dáin 11. mars 1936) húsmóðir. Foreldrar: Tómas Tómasson og 1. kona hans Ingibjörg Hjartardóttir. Maki 2 (18. desember 1943): Sigríður Björnsdóttir (fædd 1. nóvember 1919, dáin 10. júlí 1970) húsmóðir. Foreldrar: Björn Jónsson og kona hans Anna Pálsdóttir. Börn Bjarna og Sigríðar: Björn (1944), Guðrún (1946), Valgerður (1950), Anna (1955).

Stúdentspróf MR 1926. Lögfræðipróf HÍ 1930. Framhaldsnám í stjórnlagafræði, aðallega í Berlín, 1930–1932. Heiðursdoktor í lögfræði 1961 Háskóla Íslands.

Prófessor í lögum við Háskóla Íslands 1932–1940. Borgarstjóri í Reykjavík 1940–1947. Skipaður 4. febrúar 1947 utanríkis- og dómsmálaráðherra, fór einnig með verslunarmál, lausn 2. nóvember 1949, en gegndi störfum til 6. desember. Skipaður 6. desember 1949 utanríkis-, dóms- og menntamálaráðherra, lausn 2. mars 1950, en gegndi störfum til 14. mars. Skipaður 14. mars 1950 utanríkis- og dómsmálaráðherra, lausn 11. september 1953. Skipaður sama dag dóms- og menntamálaráðherra, lausn 27. mars 1956, en gegndi störfum til 24. júlí. Ritstjóri Morgunblaðsins 1956–1959. Skipaður 20. nóvember 1959 dóms-, kirkju-, heilbrigðis- og iðnaðarmálaráðherra, leystur frá þeim störfum 8. september 1961 frá 14. september til 31. desember að telja og jafnframt falið að gegna störfum forsætisráðherra þann tíma, tók við fyrri störfum 1. janúar 1962, lausn 14. nóvember 1963. Skipaður sama dag forsætisráðherra og gegndi því starfi til æviloka.

Var í bæjarstjórn Reykjavíkur 1934–1942 og 1946–1949. Átti sæti í útvarpsráði 1934–1935. Endurskoðandi byggingarsjóðs 1935–1946. Skipaður 1939 í nefnd til þess að endurskoða framfærslulögin. Formaður nýbyggingarsjóðsnefndar 1941– 1944. Átti sæti í milliþinganefnd í stjórnarskrármálinu 1942–1947 og síðar formaður í annarri stjórnarskrárnefnd. Skipaður 1943 í skipulagsnefnd bygginga við Lækjargötu. Í skilnaðarnefnd 1944. Formaður Landsmálafélagsins Varðar 1945–1946. Var í stjórn Sparisjóðs Reykjavíkur og nágrennis 1952–1964, í stjórn Eimskipafélags Íslands (varaformaður) 1954–1964, í stjórn Árvakurs frá 1955 og stjórnarformaður Almenna bókafélagsins frá stofnun þess 1955 til æviloka. Átti sæti í Norðurlandaráði 1957–1959. Formaður Sjálfstæðisflokksins 1961–1970, var í miðstjórn flokksins frá 1936. Á allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna 1946.

Alþingismaður Reykvíkinga 1942–1946 og 1949–1970, landskjörinn alþingismaður (Reykvíkinga) 1946–1949 (Sjálfstæðisflokkur).

Utanríkis- og dómsmálaráðherra 1947–1949 og 1950–1953, utanríkis-, dóms- og menntamálaráðherra 1949–1950, dóms- og menntamálaráðherra 1953–1956, dóms-, kirkju-, heilbrigðis- og iðnaðarmálaráðherra 1959–1961 og 1962–1963, forsætisráðherra 1961 og 1963–1970.

Forseti Sameinaðs þings 1959. 2. varaforseti Sameinaðs þings 1942–1943.

Samdi viðamikið rit: Deildir Alþingis (1939) og greinar um lögfræði og stjórnmál birtar í ritunum: Land og lýðveldi I—II (1965) og Land og lýðveldi III (1975). Hlaut verðlaun úr Móðurmálssjóði Björns Jónssonar ritstjóra 1957. — Um hann fjallar bókin Bjarni Benediktsson í augum samtíðarmanna (1983).

Ritstjóri: Morgunblaðið (1956–1959).

Æviágripi síðast breytt 27. mars 2015.