Mánudagur 19. apríl 2010
Störf Alþingis

Í leiðaraopnu Morgunblaðsins sl. laugardag er endurprentuð þingræða eftir Vigdísi Hauksdóttur alþingismann. Sá hluti ræðunnar, sem fjallaði um Alþingi og það fólk sem þar starfar, vakti undrun þingmanna, og var þingmanninum ekki til sóma. Ég svaraði þingmanninum í umræðunum og kom því á óvart að hann teldi ræðuna eiga erindi í Morgunblaðið.
Sjónarmið þingmannsins eru þau að innviðir Alþingis séu fúnir. Starfsfólk stendur sig illa. Stjórnarskráin sé vísvitandi brotin. Til þess að bæta úr þessu ófremdarástandi eigi að ráða prófessora til að leiðbeina þingmönnum við lagasetninguna og sérfræðinga frá öðrum þjóðþingum til að „endurskipuleggja faglega stöðu Alþingis“.
Víst er að margt má bæta í störfum Alþingis. Það er viðvarandi viðfangsefni. Ýmislegt hefur líka verið gert undanfarin ár og þeir sem til þekkja tala þar um stórkostlegar framfarir. Fastanefndirnar hafa nú miklu betri aðstæður en áður og hver nefnd hefur frá einum upp í fjóra starfsmenn. Það er ekki langt síðan nefndir höfðu enga aðstoð. Á nefndasviði þingsins vinna um 30 manns, 10 lögfræðingar og aðrir háskólamenntaðir nefndaritarar, auk þrautþjálfaðs fólks sem vinnur við gerð þingskjala og ýmis lagatæknileg atriði. Fagmennska er þar í fyrirrúmi.
Nefndir Alþingis vinna ekki í tómarúmi. Nefndirnar halda 5-600 fundi á ári, þeir standa í tæplega 1000 klst. samtals. Gestir, sérfræðingar og hagsmunaaðilar, um 2500 manns, koma á fund nefndanna og veita margvíslega ráðgjöf. Meira en 4000 bréf og álitsgerðir berast nefndunum um þau mál sem þær fást við. Þau geta verið um 250 á venjulegu þingi.
Löggjafarstörf eru vandasöm. Þau eru ekki fræðilegt viðfangsefni, heldur viðleitni samfélagsins til að skapa meira réttlæti. Þar vegast á hagsmunir. Og þar er að mörgu að hyggja. Það þarf mikla einfeldni til að halda að ráðning prófessora til nefndanna geri hér einhver kraftaverk.
Meginþunginn í starfi Alþingis hverju sinni er afgreiðsla stjórnarfrumvarpa. Þau eru samin í Stjórnarráðinu. Það skiptir miklu að vel sé til þeirra vandað í upphafi. Væri völ á galdramönnum væru þeir best komnir í Stjórnarráðinu. Á skal að ósi stemma. Og þá yrði lífið hægara á Alþingi.
Ekki má láta óskhyggjuna ráða för. Á Alþingi hefur tekist að byggja upp traustan hóp starfsmanna og víðtækt net sérfræðinga og áhugamanna sem leggja mikið af mörkum til að bæta lagasetninguna. Það er ekki fullkomið, en ég tel að við séum á réttri braut. Þeir sem nú stjórna málum á Alþingi hafa margar hugmyndir um hvernig treysta má og bæta störf þingsins.
Innviðir Alþingis eru traustir.



Morgunblaðið 19. apríl 2010