Lagasafn. Ķslensk lög 1. janśar 2012. Śtgįfa 140a. Prenta ķ tveimur dįlkum.
Samningur Sameinušu žjóšanna um réttindi barnsins
1992 nr. 18 2. nóvember
Inngangur. Rķki žau sem ašilar eru aš samningi žessum, sem telja, ķ samręmi viš meginreglur žęr er fram koma ķ sįttmįla hinna Sameinušu žjóša, aš višurkenning į mešfęddri göfgi og jöfnum óašskiljanlegum réttindum allra manna sé grundvöllur frelsis, réttlętis og frišar ķ heiminum, sem hafa ķ huga aš hinar Sameinušu žjóšir hafa ķ sįttmįlanum enn stašfest trś sķna į grundvallarmannréttindi og viršingu og gildi allra manna, og hafa einsett sér aš stušla aš félagslegum framförum og bęttum lķfskjörum viš meira frjįlsręši, sem višurkenna aš Sameinušu žjóširnar hafa ķ mannréttindayfirlżsingunni og ķ alžjóšasamningunum um mannréttindi lżst žvķ yfir og samžykkt aš hver mašur skuli eiga kröfu į réttindum žeim og frelsi sem žar er lżst, įn nokkurs greinarmunar, svo sem vegna kynžįttar, litarhįttar, kynferšis, tungu, trśarbragša, stjórnmįlaskošana eša annarra skošana, žjóšernisuppruna eša félagslegs uppruna, eigna, ętternis eša annarra ašstęšna, sem minnast žess aš hinar Sameinušu žjóšir hafa lżst žvķ yfir ķ mannréttindayfirlżsingunni aš börnum beri sérstök vernd og ašstoš, sem eru sannfęrš um aš veita beri fjölskyldunni, sem grundvallareiningu samfélagsins og hinu ešlilega umhverfi til vaxtar og velfarnašar allra mešlima sinna, en sérstaklega žó barna, naušsynlega vernd og ašstoš til aš sinna til hlķtar žeirri įbyrgš sem į henni hvķlir ķ samfélaginu, sem višurkenna aš barn eigi aš alast upp innan fjölskyldu, viš hamingju, įst og skilning, til žess aš persónuleiki žess geti mótast į heilsteyptan og jįkvęšan hįtt, sem telja aš undirbśa beri barniš aš fullu til aš lifa sjįlfstęšu lķfi innan samfélagsins, og ala žaš upp ķ anda žeirra hugsjóna sem lżst er ķ sįttmįla hinna Sameinušu žjóša, sérstaklega ķ anda frišar, viršingar, umburšarlyndis, frelsis, jafnréttis og samstöšu, sem minnast žess aš žeirrar naušsynjar aš barninu sé veitt sérstök vernd hefur veriš getiš ķ Genfaryfirlżsingu um réttindi barnsins frį 1924 og ķ yfirlżsingu um réttindi barnsins sem samžykkt var į allsherjaržinginu hinn 20. nóvember 1959, og hefur hśn veriš višur kennd ķ mannréttindayfirlżsingunni, ķ alžjóšasamningnum um borgaraleg og stjórnmįlaleg réttindi (sérstaklega 23. og 24. gr.), ķ alžjóšasamningnum um efnahagsleg, félagsleg og menningarleg réttindi (sérstaklega 10. gr.), og ķ samžykktum og żmsum löggerningum sérstofnana og alžjóšastofnana sem lįta sig velferš barna varša, sem hafa ķ huga aš barn žarfnist žess aš žvķ sé lįtin ķ té sérstök vernd og umönnun žar sem žaš hafi ekki tekiš śt lķkamlegan og andlegan žroska, žar į mešal višeigandi lögvernd, jafnt fyrir sem eftir fęšingu, eins og segir ķ yfirlżsingunni um réttindi barnsins, sem minnast įkvęša yfirlżsingarinnar um félagslegar og lagalegar meginreglur um vernd barna og velferš meš sérstakri hlišsjón af fóstri barna og ęttleišingu innanlands og milli rķkja, almennra lįgmarksreglna Sameinušu žjóšanna um mešferš afbrotamįla ungmenna (Beijing-reglnanna), og yfirlżsingarinnar um vernd kvenna og barna er neyš rķkir eša ófrišur geisar, sem gera sér grein fyrir aš ķ öllum löndum heims eru börn sem bśa viš sérstaklega erfišar ašstęšur, og aš žau žarfnist sérstakrar athygli, sem taka fullt tillit til žess hversu mikilvęgar sišvenjur og menningararfleiš hverrar žjóšar eru til žess aš vernda barniš og tryggja aš žaš žroskist į jįkvęšan hįtt, sem višurkenna mikilvęgi alžjóšlegrar samvinnu svo bęta megi lķfskjör barna ķ öllum löndum, en žó sérstaklega ķ žróunarlöndum, hafa komiš sér saman um eftirfarandi:
III. hluti. 46. gr. Samningur žessi skal liggja frammi til undirritunar af hįlfu allra rķkja. 47. gr. Samningur žessi er hįšur fullgildingu. Fullgildingarskjölum skal koma ķ vörslu hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. 48. gr. Öllum rķkjum skal heimilt aš gerast ašilar aš samningi žessum. Ašildarskjölum skal koma ķ vörslu hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. 49. gr. 1. Samningur žessi gengur ķ gildi į žrķtugasta degi eftir aš tuttugasta fullgildingar- eša ašildarskjalinu hefur veriš komiš til vörslu hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. 2. Gagnvart sérhverju rķki sem fullgildir samning žennan eša gerist ašili aš honum eftir aš tuttugasta fullgildingar- eša ašildarskjalinu hefur veriš komiš ķ vörslu skal hann öšlast gildi į žrķtugasta degi eftir aš fullgildingar- eša ašildarskjali žess hefur veriš komiš ķ vörslu. 50. gr. 1. Sérhvert ašildarrķki mį bera fram breytingartillögu og fį hana skrįša hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. Ašalframkvęmdastjórinn skal sķšan senda hana ašildarrķkjum, įsamt tilmęlum um aš žau tilkynni hvort žau séu žvķ hlynnt aš haldin verši rįšstefna ašildarrķkja til žess aš athuga tillögurnar og greiša atkvęši um žęr. Ef aš minnsta kosti einn žrišji ašildarrķkjanna er hlynntur slķkri rįšstefnu innan fjögurra mįnaša frį žvķ er tilmęlin eru borin fram skal ašalframkvęmdastjórinn boša til hennar į vegum Sameinušu žjóšanna. Sérhver breytingartillaga, sem samžykkt er af meiri hluta žeirra ašildarrķkja sem rįšstefnuna sękja og atkvęši greiša, skal lögš fyrir allsherjaržingiš til samžykktar. 2. Breytingartillaga, sem samžykkt er skv. 1. tölul. žessarar greinar, skal öšlast gildi žegar allsherjaržing Sameinušu žjóšanna hefur samžykkt hana og hśn hefur veriš stašfest af tveimur žrišju hluta ašildarrķkjanna. 3. Žegar breytingartillaga öšlast gildi er hśn bindandi fyrir žau ašildarrķki sem hafa stašfest hana, en önnur ašildarrķki skulu įfram bundin af samningi žessum og fyrri breytingum sem žau hafa samžykkt. 51. gr. 1. Ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna skal taka viš og framsenda öllum rķkjum texta žeirra fyrirvara sem rķki gera er žau fullgilda samninginn eša gerast ašilar aš honum. 2. Ekki er heimilt aš gera fyrirvara sem ósamrżmanlegur er markmišum og tilgangi samnings žessa. 3. Fyrirvara mį afturkalla hvenęr sem er meš tilkynningu um žaš til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna, sem sķšan skżrir öllum rķkjum frį žvķ. Tilkynningin öšlast gildi į žeim degi er ašalframkvęmdastjóri tekur viš henni. 52. gr. Ašildarrķki getur sagt upp samningi žessum meš skriflegri tilkynningu til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. Uppsögn öšlast gildi einu įri eftir aš ašalframkvęmdastjóri tekur viš tilkynningunni. 53. gr. Ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna er tilnefndur vörsluašili samnings žessa. 54. gr. Frumrit samnings žessa, en arabķskur, enskur, franskur, kķnverskur, rśssneskur og spįnskur texti hans eru jafngildir, skal komiš til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna til varšveislu.
Valfrjįls bókun1) viš samninginn um réttindi barnsins um sölu į börnum, barnavęndi og barnaklįm. 1)Birt sem augl. ķ Stjtķš. C 2001 nr. 29. Öšlašist gildi 18. janśar 2002, sbr. augl. C 12/2002. Rķkin, sem eru ašilar aš bókun žessari, telja aš til žess aš nį enn frekar markmišum samningsins um réttindi barnsins og koma įkvęšum hans ķ framkvęmd, einkum 1., 11., 21., 32., 33., 34., 35. og 36. gr., sé višeigandi aš ašildarrķkin geri frekari rįšstafanir til žess aš tryggja aš barniš njóti verndar gegn sölu į börnum, barnavęndi og barnaklįmi, telja einnig aš samningurinn um réttindi barnsins višurkenni rétt barnsins til žess aš njóta verndar gegn aršrįni og vinnu sem lķklegt er aš žvķ stafi hętta af eša gęti komiš nišur į nįmi barnsins eša veriš skašlegt heilsu žess eša lķkamlegum, sįlręnum, andlegum, sišferšislegum eša félagslegum žroska, hafa žungar įhyggjur af umtalsveršri og sķaukinni verslun meš börn milli landa ķ žeim tilgangi aš selja žau, vegna barnavęndis og barnaklįms, hafa af žvķ alvarlegar įhyggjur aš kynlķfsferšamennska, sem börn eru sérstaklega varnarlaus gegn, hefur breišst śt og fęrst ķ aukana, žar sem slķkt stušlar aš sölu į börnum, barnavęndi og barnaklįmi, višurkenna aš til eru margir hópar sem eru sérlega varnarlausir, žar į mešal eru stślkubörn, sem eru frekar ķ hęttu aš sęta kynlķfsmisnotkun og aš fjöldi stślkubarna er vantalinn mešal žeirra sem sęta kynlķfsmisnotkun, hafa įhyggjur af auknu framboši į barnaklįmi į Netinu og ķ gegnum ašra tękni sem er ķ žróun og meš alžjóšarįšstefnuna um barįttuna gegn barnaklįmi į Netinu, sem haldin var ķ Vķn 1999, ķ huga, einkum įlyktun hennar um aš krefjast žess aš framleišsla, dreifing, śtflutningur, sending, innflutningur, eign af įsetningi og auglżsingar į barnaklįmi verši flokkuš sem glępsamlegt athęfi um heim allan og aš leggja įherslu į mikilvęgi nįinnar samvinnu milli stjórnvalda og Netišnašarins og aš žau bindist samtökum, įlķta aš meš heildarnįlgun verši aušveldara aš śtrżma sölu barna, barnavęndi og barnaklįmi, og meš žvķ aš takast į viš įhrifažętti, žar į mešal vanžróun, fįtękt, mismunandi efnahag, ójöfnuš ķ félagslegu og efnhagslegu skipulagi, vanhęfar fjölskyldur, menntunarskort, bśferlaflutninga fólks śr sveit ķ borg, mismunun kynjanna, óįbyrga kynlķfshegšun fulloršinna, skašlegar hefšir, vopnuš įtök og verslun meš börn, įlķta aš ašgerša sé žörf til aš auka skilning almennings ķ žeim tilgangi aš draga śr eftirspurn neytenda eftir börnum sem söluvöru, barnavęndi og barnaklįmi og įlķta einnig aš mikilvęgt sé aš styrkja alheimssamtök allra žįtttakenda og aš bęta framkvęmd į landsvķsu, vekja athygli į įkvęšum alžjóšalagagerninga sem skipta mįli vegna verndar į börnum, žar į mešal Haag-samningnum um vernd barna og samvinnu varšandi ęttleišingu milli landa, Haag-samningnum um einkaréttarleg įhrif af brottnįmi barna til flutnings milli landa og Haag-samningnum um lögsögu, gildandi lög, višurkenningu, fullnustu og samvinnu vegna įbyrgšar foreldra og ašgerša til verndar börnum og samžykkt Alžjóšavinnumįlastofnunarinnar nr. 182 um bann viš barnavinnu ķ sinni verstu mynd og tafarlausar ašgeršir til aš afnema hana, finna til hvatningar vegna yfirgnęfandi stušnings viš samninginn um réttindi barnsins sem sżnir hve śtbreitt fylgiš er viš aš stušla aš og vernda réttindi barnsins, višurkenna mikilvęgi žess aš komiš verši ķ framkvęmd įkvęšum ašgeršaįętlunar um aš hindra sölu į börnum, barnavęndi og barnaklįm og yfirlżsingu og dagskrį sem samžykkt var į heimsžingi ķ Stokkhólmi dagana 27. til 31. įgśst 1996 um ašgeršir gegn žvķ aš hafa börn aš féžśfu og til kynlķfsnota, og öšrum įkvöršunum og tilmęlum višeigandi alžjóšlegra stofnana sem mįli skipta, taka tilhlżšilegt tillit til žess hversu sišvenjur og menningarleg gildi sérhverrar žjóšar eiga stóran žįtt ķ žvķ aš vernda barniš og tryggja aš žaš žroskist į jįkvęšan hįtt, og hafa oršiš įsįtt um eftirfarandi: 1. gr. Ašildarrķki skulu banna sölu į börnum, barnavęndi og barnaklįm eins og kvešiš er į um ķ bókun žessari. 2. gr. Ķ bókun žessari merkir:
a) sala į börnum: hvers kyns ašgerš eša višskipti žar sem einstaklingur eša hópur fólks framselur öšrum barn gegn žóknun eša hvers kyns öšru endurgjaldi; b) barnavęndi: notkun barns ķ kynlķfsathöfnum gegn žóknun eša hvers kyns öšru endurgjaldi; c) barnaklįm: hvers kyns framsetning, meš hvaša hętti sem hśn er, į barni sem tekur žįtt ķ augljósum kynlķfsathöfnum, viš raunverulegar eša tilbśnar ašstęšur eša hvers kyns framsetning į kynfęrum barns žegar megintilgangurinn meš henni tengist kynlķfi. 3. gr. 1. Hvert ašildarrķki skal aš lįgmarki tryggja aš eftirfarandi ašgeršir og athafnir falli aš öllu leyti undir hegningar- og refsilög žar ķ landi hvort sem brotin eru framin ķ landinu eša milli landa eša hvort um einstök eša skipulögš tilvik er aš ręša:
a) žegar um er aš ręša sölu į börnum eins og hśn er skilgreind ķ 2. gr.: i) aš bjóša, afhenda eša žiggja barn, meš hvaša hętti sem er, ķ žeim tilgangi aš: a. misnota barniš ķ kynlķfi; b. hagnast į lķffęraflutningi śr barninu; c. setja barniš ķ vinnužręlkun; ii) aš fį fram, sem milligöngumašur, samžykki fyrir ęttleišingu barns į óvišeigandi hįtt og meš žvķ aš brjóta gegn gildandi alžjóšalagagerningum um ęttleišingu; b) aš bjóša, nį ķ, festa kaup į eša śtvega barn vegna barnavęndis, eins og žaš er skilgreint ķ 2. gr.; c) aš framleiša, dreifa, breiša śt, flytja inn, flytja śt, bjóša, selja eša eiga barnaklįm ķ žeim tilgangi sem aš ofan greinir eins og žaš er skilgreint ķ 2. gr. 2. Meš fyrirvara um įkvęši ķ landslögum ašildarrķkis skal hiš sama gilda um tilraun til aš fremja einhverja žessara athafna og um samsekt eša žįtttöku ķ einhverri žessara athafna. 3. Hvert ašildarrķki skal gera žessi brot refsiverš meš višeigandi hegningu žar sem tekiš er tillit til žess hversu alvarleg žau eru. 4. Meš fyrirvara um įkvęši ķ landslögum skal hvert ašildarrķki gera rįšstafanir, žar sem viš į, til aš fęra sönnur į įbyrgš lögašila vegna brota sem stašfest eru ķ 1. mgr. žessarar greinar. Meš fyrirvara um lagalegar meginreglur ķ ašildarrķkinu getur, aš žvķ er lögašila varšar, veriš um aš ręša refsiįbyrgš, einkaréttarįbyrgš eša stjórnsżsluįbyrgš. 5. Ašildarrķki skulu gera allar višeigandi lagalegar og stjórnsżslulegar rįšstafanir til aš tryggja aš allir einstaklingar sem hlut eiga aš mįli viš ęttleišingu barns ašhafist ķ samręmi viš žį alžjóšalagagerninga sem viš eiga. 4. gr. 1. Hvert ašildarrķki skal gera žęr rįšstafanir sem kunna aš vera naušsynlegar til aš fęra sönnur į lögsögu žess yfir brotunum sem vķsaš er til ķ 1. mgr. 3. gr. žegar brotin eru framin į yfirrįšasvęši žess eša um borš ķ skipi eša flugvél sem skrįš er ķ žvķ rķki. 2. Hvert ašildarrķki getur gert žęr rįšstafanir sem kunna aš vera naušsynlegar til aš koma į lögsögu žess vegna žeirra brota sem um getur ķ 1. mgr. 3. gr. ķ eftirfarandi tilvikum:
a) ef meintur afbrotamašur er rķkisborgari žess rķkis eša einstaklingur meš fasta bśsetu į yfirrįšasvęši žess; b) ef fórnarlambiš er rķkisborgari žess rķkis. 3. Hvert ašildarrķki skal einnig gera žęr rįšstafanir sem kunna aš vera naušsynlegar til aš koma į lögsögu sinni yfir žeim brotum sem nefnd eru hér aš framan žegar meintur afbrotamašur er staddur į yfirrįšasvęši žess og žaš framselur hann ekki til annars ašildarrķkis af žeirri įstęšu aš brotiš hafi veriš framiš af rķkisborgara ķ žvķ rķki. 4. Žessi bókun undanskilur ekki neina refsilögsögu sem er beitt ķ samręmi viš innlend lög. 5. gr. 1. Brotin, sem um getur ķ 1. mgr. 3. gr., skulu flokkuš sem afbrot sem geta varšaš framsali ķ öllum framsalssamningum sem til eru į milli ašildarrķkja og sem afbrot sem geta varšaš framsali ķ öllum framsalssamningum sem sķšar verša geršir milli žeirra ķ samręmi viš skilyršin sem sett eru fram ķ žessum samningum. 2. Ef ašildarrķki, sem setur žaš skilyrši fyrir framsali aš til sé samningur, fęr beišni um framsal frį öšru ašildarrķki sem žaš hefur ekki framsalssamning viš mį lķta į žessa bókun sem lagalegan grunn fyrir framsali meš tilliti til žessara brota. Framsal skal hįš skilyršum sem kvešiš er į um ķ lögum rķkisins sem beišni er beint til. 3. Ašildarrķki, sem ekki setja žaš skilyrši fyrir framsali aš til sé samningur, skulu sķn ķ milli višurkenna žessi brot sem afbrot sem varša framsali meš fyrirvara um skilyršin sem kvešiš er į um ķ lögum rķkisins sem beišni er beint til. 4. Aš žvķ er varšar framsal milli ašildarrķkja skal fara meš žessi afbrot eins og žau hefšu ekki ašeins veriš framin į žeim staš žar sem žau įttu sér staš heldur einnig į yfirrįšasvęši žeirra rķkja sem fariš er fram į aš fęri sönnur į lögsögu sķna ķ samręmi viš 4. gr. 5. Ef beišni um framsal meš tilliti til brots sem lżst er ķ 1. mgr. 3. gr. kemur fram og ef ašildarrķkiš sem beišni er beint til fer ekki fram į eša vill ekki verša viš beišni um framsal vegna rķkisfangs brotamannsins skal žaš rķki gera tilheyrandi rįšstafanir til aš leggja mįliš fyrir lögbęr yfirvöld žess til saksóknar. 6. gr. 1. Ašildarrķki skulu gefa hvort öšru kost į ómęldri ašstoš ķ tengslum viš mįlsmešferš vegna rannsóknar, saksóknar eša framsals sem varšar žau afbrot sem sett eru fram ķ 1. mgr. 3. gr., žar į mešal ašstoš viš aš afla sönnunargagna sem žau hafa handbęr og eru naušsynleg mįlsmešferšinni. 2. Ašildarrķki skulu standa viš skuldbindingar sķnar skv. 1. mgr. žessarar greinar ķ samręmi viš samninga eša annars konar samkomulag um gagnkvęma réttarašstoš sem kann aš vera ķ gildi milli žeirra. Žegar slķkir samningar eša samkomulag er ekki fyrir hendi skulu ašildarrķkin veita hvert öšru ašstoš ķ samręmi viš landslög. 7. gr. Ašildarrķki skulu, meš fyrirvara um įkvęši ķ landslögum žeirra:
a) gera rįšstafanir til aš kveša į um haldlagningu og eignaupptöku, eftir žvķ sem viš į, į: i) bśnaši, eins og efnum, eignum og öšrum hlutum sem notašir eru til aš fremja afbrot eša aušvelda žau samkvęmt bókun žessari; ii) hagnaši sem fenginn er meš slķkum afbrotum; b) framkvęma beišnir frį öšrum ašildarrķkjum um haldlagningu og eignaupptöku muna eša hagnašar sem um getur ķ i-liš a-lišar; c) gera rįšstafanir sem miša aš žvķ aš loka tķmabundiš eša til frambśšar athafnasvęšum sem notuš eru til aš fremja slķk afbrot į. 8. gr. 1. Ašildarrķki skulu samžykkja višeigandi rįšstafanir til aš vernda réttindi og hagsmuni barna sem eru fórnarlömb žeirra athafna sem eru bönnuš samkvęmt žessari bókun į öllum mešferšarstigum sakamįls, sérstaklega meš žvķ aš:
a) višurkenna varnarleysi barna sem eru fórnarlömb og ašlaga mįlsmešferš žannig aš tekiš sé tillit til sérstakra žarfa žeirra, žar į mešal sérstakar žarfir žeirra sem vitna; b) upplżsa börn sem eru fórnarlömb um réttindi žeirra, hlutverk žeirra og umfang, tķmasetningu og framvindu mįlsmešferšarinnar og lśkningu mįla žeirra; c) gefa fęri į aš sjónarmiš, žarfir og įhyggjuefni barna sem eru fórnarlömb komi fram og séu tekin til greina viš mįlsmešferš žar sem persónulegir hagsmunir žeirra eru ķ hśfi į žann hįtt sem er ķ samręmi viš mįlsmešferšarreglur landslaga; d) veita börnum sem eru fórnarlömb višeigandi stušningsžjónustu mešan į mįlarekstri stendur; e) vernda, eftir žvķ sem viš į, einkalķf og upplżsingar um hver žau börn eru sem eru fórnarlömb og gera rįšstafanir ķ samręmi viš landslög til aš foršast óvišeigandi dreifingu upplżsinga sem gętu leitt til žess aš borin vęru kennsl į börn sem eru fórnarlömb; f) sjį til žess, žegar viš į, aš tryggja öryggi barna sem eru fórnarlömb, fjölskyldna žeirra og žeirra sem vitna ķ žeirra žįgu, gegn ógnunum og hefndum; g) foršast óžarfa tafir ķ lśkningu mįla og framkvęmd fyrirmęla og réttarśrskuršar žar sem börnum sem eru fórnarlömb eru įkvaršašar skašabętur. 2. Ašildarrķki skulu tryggja aš óvissa um raunverulegan aldur fórnarlambsins komi ekki ķ veg fyrir aš hafin sé rannsókn sakamįls, žar į mešal rannsókn sem mišar aš žvķ aš komast aš aldri fórnarlambsins. 3. Ašildarrķki skulu tryggja aš fyrst og fremst sé hugaš aš hvernig hagmunum barnsins sé best borgiš ķ mešferš réttarkerfisins į börnum sem eru fórnarlömb žeirra afbrota sem er lżst ķ žessari bókun. 4. Ašildarrķki skulu gera rįšstafanir til aš tryggja višeigandi menntun fyrir žį einstaklinga sem vinna meš fórnarlömbum afbrotanna sem eru bönnuš samkvęmt žessari bókun, sérstaklega ķ lögum og sįlfręši. 5. Ašildarrķki skulu, žegar viš į, samžykkja rįšstafanir til žess aš tryggja öryggi og heišarleika žeirra einstaklinga og/eša samtaka sem taka žįtt ķ fyrirbyggjandi ašgeršum og/eša vernd og endurhęfingu fórnarlamba slķkra afbrota. 6. Ekkert ķ žessari grein skal tślkaš sem skašlegt eša ķ ósamręmi viš réttindi hins įkęrša til aš fį réttlįta og óhlutdręga dómsmešferš. 9. gr. 1. Ašildarrķki skulu samžykkja eša efla, framkvęma og breiša śt lög, stjórnsżsluašgeršir, félagslega stefnu og įętlanir til aš koma ķ veg fyrir afbrotin sem um getur ķ žessari bókun. Sérstaka athygli skal gefa aš žvķ aš vernda börn sem standa sérstaklega varnarlaus gagnvart žessum athöfnum. 2. Ašildarrķki skulu meš öllum višeigandi rįšum veita upplżsingar, menntun og fręšslu sem stušlar aš žvķ aš allur almenningur, žar į mešal börn, vakni til vitundar um skašleg įhrif žeirra afbrota sem um getur ķ žessari bókun og um forvarnarrįšstafanir gegn žeim. Ašildarrķki skulu til aš fullnęgja skuldbindingum sķnum samkvęmt žessari grein hvetja til žįtttöku samfélagsins, sérstaklega barna og žeirra barna sem eru fórnarlömb, til aš veita žessar upplżsingar, menntun og fręšslu, žar į mešal į alžjóšlegum vettvangi. 3. Ašildarrķki skulu gera allar raunhęfar rįšstafanir meš žaš aš markmiši aš tryggja alla višeigandi ašstoš viš fórnarlömb slķkra afbrota, žar į mešal aš žau ašlagist samfélaginu į nż og hljóti fullan lķkamlegan og sįlręnan bata. 4. Ašildarrķki skulu tryggja aš öll börn sem eru fórnarlömb afbrotanna sem lżst er ķ žessari bókun eigi rétt į fullnęgjandi mįlsmešferš til aš krefjast, įn mismununar, skašabóta vegna tjónsins frį žeim sem bera lagalega įbyrgš. 5. Ašildarrķki skulu gera višeigandi rįšstafanir sem miša aš žvķ aš banna į skilvirkan hįtt framleišslu og dreifingu efnis žar sem auglżst eru afbrot žau sem lżst er ķ žessari bókun. 10. gr. 1. Ašildarrķki skulu gera allar naušsynlegar rįšstafanir til aš efla alžjóšlegt samstarf meš marghliša, svęšisbundinni og tvķhliša tilhögun ķ žvķ skyni aš hindra, ljóstra upp um, rannsaka, saksękja og refsa žeim sem bera įbyrgš į geršum sem felast ķ sölu į börnum, barnavęndi, barnaklįmi og kynlķfsferšamennsku tengdri börnum. Ašildarrķki skulu einnig hvetja til alžjóšasamvinnu og samręmingar milli yfirvalda ķ rķkjunum, innlendra og alžjóšlegra frjįlsra félagasamtaka og alžjóšasamtaka. 2. Ašildarrķki skulu stušla aš alžjóšlegri samvinnu til aš ašstoša börn sem eru fórnarlömb viš aš nį lķkamlegum og sįlręnum bata, ašlagast samfélaginu į nż og senda žau til heimkynna sinna. 3. Ašildarrķki skulu stušla aš žvķ aš efla alžjóšlega samvinnu ķ žvķ skyni aš taka į grundvallarorsökunum fyrir varnarleysi barna, sölu į börnum, barnavęndi, barnaklįmi og kynlķfsferšamennsku tengdri börnum, til aš mynda fįtękt og vanžróun. 4. Ašildarrķki sem hafa tękifęri til žess skulu veita fjįrhagslega, tęknilega eša ašra ašstoš meš marghliša, svęšisbundnum, tvķhliša eša öšrum įętlunum sem til eru. 11. gr. Ekkert ķ bókun žessari skal hafa įhrif į neinar reglur sem stušla frekar aš žvķ aš réttindi barnsins komist til framkvęmda og kunna aš vera ķ:
a) lögum ašildarrķkis; b) alžjóšalögum sem ķ gildi eru aš žvķ er žaš rķki varšar. 12. gr. 1. Hvert ašildarrķki skal, innan tveggja įra frį žvķ aš bókunin öšlast gildi aš žvķ er žaš ašildarrķki varšar, leggja skżrslu fyrir nefndina um réttindi barnsins žar sem fram koma ķtarlegar upplżsingar um rįšstafanir sem geršar hafa veriš til aš koma įkvęšum bókunarinnar ķ framkvęmd. 2. Eftir framlagningu žessarar ķtarlegu skżrslu skal hvert ašildarrķki, ķ samręmi viš 44. gr. samningsins, lįta allar frekari upplżsingar ķ tengslum viš framkvęmd bókunarinnar koma fram ķ skżrslum sem žau leggja fyrir nefndina um réttindi barnsins. Önnur ašildarrķki bókunarinnar skulu leggja fram skżrslu į fimm įra fresti. 3. Nefndin um réttindi barnsins getur óskaš eftir aš ašildarrķki leggi fram frekari upplżsingar sem skipta mįli fyrir framkvęmd bókunar žessarar. 13. gr. 1. Bókun žessi skal liggja frammi til undirritunar af hįlfu sérhvers rķkis sem er ašili aš samningnum eša hefur undirritaš hann. 2. Bókun žessi er hįš fullgildingu og er sérhverju rķki, sem er ašili aš samningnum eša hefur undirritaš hann, heimilt aš gerast ašili aš henni. Fullgildingar- og ašildarskjöl skulu afhent ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna til vörslu. 14. gr. 1. Bókun žessi skal öšlast gildi žremur mįnušum eftir aš tķunda fullgildingar- eša ašildarskjališ er afhent til vörslu. 2. Aš žvķ er varšar hvert rķki sem fullgildir bókun žessa eša gerist ašili aš henni eftir aš hśn hefur öšlast gildi öšlast bókun žessi gildi einum mįnuši eftir aš žaš rķki hefur afhent til vörslu eigiš fullgildingar- eša ašildarskjal. 15. gr. 1. Sérhvert ašildarrķki getur hvenęr sem er sagt upp bókun žessari meš skriflegri tilkynningu til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna sem skal eftir žaš tilkynna žaš öšrum ašildarrķkjum samningsins og öllum rķkjum sem hafa undirritaš samninginn. Uppsögnin skal öšlast gildi einu įri eftir aš ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna tekur viš tilkynningunni. 2. Slķk uppsögn skal ekki hafa žau įhrif aš ašildarrķkiš sé leyst undan neinum skuldbindingum sķnum samkvęmt bókun žessari aš žvķ er varšar nokkurt brot sem į sér staš fyrir žann dag sem uppsögnin öšlast gildi. Uppsögn skal eigi heldur į nokkurn hįtt hafa įhrif į įframhaldandi mešferš mįls sem žegar var til mešferšar hjį nefndinni fyrir žann dag sem uppsögnin öšlašist gildi. 16. gr. 1. Sérhvert ašildarrķki mį gera breytingartillögu og fį hana skrįša hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. Ašalframkvęmdastjórinn skal žvķ nęst senda breytingartillöguna til ašildarrķkjanna įsamt tilmęlum um aš žau tilkynni hvort žau séu žvķ hlynnt aš haldin verši rįšstefna ašildarrķkja til žess aš taka tillögurnar til mešferšar og greiša atkvęši um žęr. Ef aš minnsta kosti einn žrišji hluti ašildarrķkjanna er hlynntur slķkri rįšstefnu innan fjögurra mįnaša frį žeim degi er tilmęlin voru borin fram skal ašalframkvęmdastjórinn boša til hennar undir forystu Sameinušu žjóšanna. Sérhver breytingartillaga sem samžykkt er af meiri hluta žeirra ašildarrķkja sem rįšstefnuna sękja og atkvęši greiša skal lögš fyrir allsherjaržingiš til samžykktar. 2. Breytingartillaga sem samžykkt er skv. 1. mgr. žessarar greinar skal öšlast gildi žegar allsherjaržing Sameinušu žjóšanna hefur samžykkt hana og hśn hefur veriš stašfest af tveimur žrišju hlutum ašildarrķkjanna. 3. Žegar breytingartillaga öšlast gildi skal hśn vera bindandi fyrir žau ašildarrķki sem hafa stašfest hana en önnur ašildarrķki skulu įfram bundin af įkvęšum žessarar bókunar og öllum fyrri breytingum sem žau hafa samžykkt. 17. gr. 1. Bókun žessi, en arabķskur, enskur, franskur, kķnverskur, rśssneskur og spįnskur texti hennar eru jafngildir, skal komiš til vörslu ķ skjalasafni Sameinušu žjóšanna. 2. Ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna skal senda stašfest afrit af bókun žessari til allra ašildarrķkja samningsins og allra rķkja sem hafa undirritaš samninginn.
Valfrjįls bókun1) viš samninginn um réttindi barnsins um žįtttöku barna ķ vopnušum įtökum. 1)Birt sem augl. ķ Stjtķš. C 2001 nr. 35. Öšlašist gildi 12. febrśar 2002. Rķkin, sem ašilar eru aš bókun žessari, finna til hvatningar vegna yfirgnęfandi stušnings viš samninginn um réttindi barnsins sem sżnir hve śtbreitt fylgiš er viš aš stušla aš og berjast fyrir verndun réttinda barnsins, lżsa žvķ yfir enn į nż aš réttindi barna žarfnast sérstakrar verndar og kalla į aš stöšugt sé unniš aš umbótum į ašstęšum barna įn mismununar og aš žau fįi aš žroskast og mennta sig viš ašstęšur žar sem frišur og öryggi rķkir, er brugšiš vegna skašlegra og śtbreiddra įhrifa sem vopnuš įtök hafa į börn og afleišinganna, žegar til lengri tķma er litiš, sem žau hafa ķ för meš sér į varanlegan friš, öryggi og žróun, fordęma aš börn séu notuš sem skotmörk žar sem vopnuš įtök eiga sér staš og aš beinar įrįsir séu geršar į fyrirbęri sem njóta verndar samkvęmt žjóšarétti, žar meš tališ staši žar sem bśast mį viš aš mikiš sé af börnum, til dęmis skóla og sjśkrahśs, vekja athygli į aš samžykktin um Alžjóšlega sakamįladómstólinn hefur veriš samžykkt og sérstaklega aš ķ henni er žaš talinn strķšsglępur aš kvešja til aš gegna herskyldu börn undir 15 įra aldri eša skrį žau ķ herinn eša lįta žau taka virkan žįtt ķ hernašarįtökum, hvort sem um er aš ręša vopnuš įtök milli rķkja eša innanlands, telja žvķ aš til žess aš styrkja enn frekar framkvęmd žeirra réttinda sem višurkennd eru ķ samningnum um réttindi barnsins žurfi aš vernda börn ķ auknum męli gegn žvķ aš taka žįtt ķ vopnušum įtökum, vekja athygli į aš ķ 1. gr. samningsins um réttindi barnsins er tekiš fram, aš žvķ er varšar žann samning, aš barn merki hvern žann einstakling sem ekki hefur nįš 18 įra aldri nema hann nįi lögręšisaldri fyrr samkvęmt gildandi lögum sem hann lżtur, eru sannfęrš um aš valfrjįls bókun viš samninginn, žar sem aldursmörk vegna mögulegrar herkvašningar ķ vopnaša heri og žįtttöku ķ hernašarįtökum eru hękkuš, muni stušla aš įrangri viš framkvęmd žeirrar meginreglu aš fyrst og fremst skuli tekiš tillit til žess, aš žvķ er varšar allar rįšstafanir vegna barna, hvernig hagsmunum barnsins sé best borgiš, vekja athygli į aš į tuttugustu og sjöttu alžjóšlegu rįšstefnu Rauša krossins og Rauša hįlfmįnans ķ desember 1995 var mešal annars męlst til žess aš ašilar sem eiga ķ įtökum geri allt sem ķ žeirra valdi stendur til aš tryggja aš börn yngri en 18 įra taki ekki žįtt ķ hernašarįtökum, fagna žvķ aš samžykkt Alžjóšavinnumįlastofnunarinnar nr. 182 um bann viš barnavinnu ķ sinni verstu mynd og tafarlausar ašgeršir til aš afnema hana var samžykkt einróma ķ jśnķ 1999 sem mešal annars bannar aš žvinga eša skylda börn til heržjónustu til žess aš nota žau ķ vopnušum įtökum, fordęma og lżsa yfir alvarlegum įhyggjum yfir žvķ aš börn séu kvödd til, žjįlfuš og notuš ķ įtökum vopnašra hópa, annarra en rķkisherja, innan landamęra og yfir landamęri og višurkenna įbyrgš žeirra sem kvešja til, žjįlfa og nota börn til slķkra verka, minna į aš žaš er skylda hvers sem į ašild aš vopnušum įtökum aš hlżša įkvęšum žjóšaréttar um mannśšarmįl, leggja įherslu į aš žessi bókun er meš fyrirvara um markmiš og meginreglur ķ sįttmįla Sameinušu žjóšanna, žar meš talin 51. gr., og višeigandi višmišanir laga um mannśšarmįl, hafa ķ huga aš skilyrši um friš og öryggi sem byggjast į fullri viršingu fyrir markmišum og meginreglum sįttmįlans og aš löggerningum um mannréttindi sé hlżtt eru lķfsnaušsynleg til aš veita megi börnum fulla vernd, sérstaklega ķ vopnušum įtökum og mešan į hernįmi stendur, višurkenna sérstakar žarfir žeirra barna sem eru sérstaklega varnarlaus gagnvart herkvašningu eša žįtttöku ķ hernašarįtökum sem ganga žvert į žessa bókun vegna efnahagslegrar eša félagslegrar stöšu eša kynferšis, eru minnug žess aš naušsyn krefst žess aš hugaš sé aš efnahagslegum, félagslegum og stjórnmįlalegum orsökum žess aš börn taka žįtt ķ vopnušum įtökum, eru žess fullviss aš žörf er į aš efla alžjóšasamstarf viš framkvęmd žessarar bókunar auk žess aš žau börn sem eru fórnarlömb, vopnašra įtaka fįi lķkamlega og sįlręna endurhęfingu og ašlagist samfélaginu į nż, hvetja til žįtttöku samfélagsins, sérstaklega barna og žeirra barna sem eru fórnarlömb, ķ aš dreifa kynningar- og fręšsluįętlunum sem varša framkvęmd bókunarinnar, og hafa oršiš įsįtt um eftirfarandi: 1. gr. Ašildarrķki skulu gera allar raunhęfar rįšstafanir til aš tryggja aš lišsmenn vopnašra herja žeirra sem ekki hafa nįš 18 įra aldri taki ekki beinan žįtt ķ hernašarįtökum. 2. gr. Ašildarrķki skulu tryggja aš einstaklingar sem hafa ekki nįš 18 įra aldri séu ekki skyldašir til heržjónustu ķ vopnušum herjum žeirra. 3. gr. 1. Ašildarrķki skulu hękka lįgmarksaldur vegna skrįningar sjįlfbošališa ķ heri landsins frį žvķ sem tilgreint er ķ 3. mgr. 38. gr. samningsins um réttindi barnsins meš tilliti til meginreglnanna ķ greininni og višurkenna aš samkvęmt samningnum eiga einstaklingar yngri en 18 įra rétt į sérstakri vernd. 2. Hvert ašildarrķki skal, viš fullgildingu bókunarinnar eša ašild aš henni, afhenda til vörslu bindandi yfirlżsingu žar sem tilgreindur er sį lįgmarksaldur sem žaš mun miša skrįningu sjįlfbošališa ķ vopnašar hersveitir landsins viš og lżsing į žeim öryggisrįšstöfunum sem žaš hefur samžykkt til aš tryggja aš slķk skrįning sé ekki vegna naušungar eša žvingunar. 3. Ašildarrķki sem leyfa skrįningu sjįlfbošališa yngri en 18 įra ķ vopnašar hersveitir lands sķns skulu vinna aš öryggisrįšstöfunum til aš tryggja aš lįgmarki aš:
a) slķk skrįning sé ķ raun af frjįlsum vilja; b) slķk skrįning sé meš upplżstu samžykki foreldra eša lögrįšamanna einstaklingsins; c) slķkir einstaklingar hafi fengiš allar upplżsingar um žęr skyldur sem felast ķ slķkri heržjónustu; d) slķkir einstaklingar leggi fram įreišanlegar sannanir um aldur sinn įšur en žeir eru teknir ķ herinn. 4. Hvert ašildarrķki getur hvenęr sem er styrkt yfirlżsingu sķna meš žvķ aš senda tilkynningu ķ žvķ skyni til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna sem kunngjörir hana öllum ašildarrķkjunum. Slķk tilkynning öšlast gildi į žeim degi sem ašalframkvęmdastjórinn tekur viš henni. 5. Krafan um aš hękka aldurinn ķ 1. mgr. žessarar greinar gildir ekki um skóla, sem starfręktir eru eša stjórnaš er af herjum ašildarrķkjanna, ķ samręmi viš 28. og 29. gr. samningsins um réttindi barnsins. 4. gr. 1. Vopnašir hópar, ašrir en her rķkis, skulu ekki undir neinum kringumstęšum skrį einstaklinga yngri en 18 įra ķ herinn eša beita žeim ķ hernašarįtökum. 2. Ašildarrķki skulu gera allar raunhęfar rįšstafanir til aš koma ķ veg fyrir slķka skrįningu og beitingu, žar į mešal aš samžykkja naušsynleg lagaįkvęši til aš banna slķkar ašgeršir og gera žęr refsiveršar. 3. Beiting žessarar greinar samkvęmt bókun žessari hefur ekki įhrif į réttarstöšu neins žįtttakanda ķ vopnušum įtökum. 5. gr. Ekki skal tślka neitt ķ žessari bókun žannig aš žaš śtiloki įkvęši ķ lögum ašildarrķkis eša ķ alžjóšagerningum og įkvęšum žjóšaréttar um mannréttindi sem styšur frekar aš réttindi barnsins komi til framkvęmda. 6. gr. 1. Hvert ašildarrķki skal gera allar naušsynlegar rįšstafanir er varša lög og stjórnsżslu og ašrar rįšstafanir til aš tryggja virka framkvęmd og fullnustu įkvęša žessarar bókunar innan lögsögu sinnar. 2. Ašildarrķki skuldbinda sig til aš breiša śt og kynna meš višeigandi hętti meginreglur og įkvęši žessarar bókunar, jafnt fyrir fulloršnum sem börnum. 3. Ašildarrķki skulu gera allar raunhęfar rįšstafanir til aš tryggja aš einstaklingar innan lögsögu žeirra sem hafa veriš skrįšir ķ herinn eša beitt ķ hernašarįtökum andstętt žessari bókun séu afvopnašir eša veitt lausn frį žjónustu į annan hįtt. Ašildarrķki skulu, žegar naušsynlegt er, veita žessum einstaklingum alla višeigandi ašstoš til aš žeir nįi lķkamlegum og sįlręnum bata og ašlagist samfélaginu į nż. 7. gr. 1. Ašildarrķki skulu vinna saman aš framkvęmd žessarar bókunar, žar į mešal aš koma ķ veg fyrir alla starfsemi sem er andstęš bókuninni og viš endurhęfingu og ašlögun einstaklinga sem eru fórnarlömb ašgerša sem eru andstęšar žessari bókun, žar į mešal meš tęknilegri samvinnu og fjįrhagsašstoš. Slķk ašstoš og samvinna skal gerš ķ samrįši viš hlutašeigandi ašildarrķki og višeigandi alžjóšastofnanir. 2. Ašildarrķki sem eru ķ žeirri ašstöšu aš geta veitt ašstoš skulu gera žaš ķ gegnum marghliša eša tvķhliša įętlanir eša ašrar įętlanir eša mešal annars ķ gegnum frjįlsan sjóš sem stofnsettur er ķ samręmi viš reglur allsherjaržingsins. 8. gr. 1. Hvert ašildarrķki skal innan tveggja įra frį žvķ aš bókunin öšlast gildi aš žvķ er žaš ašildarrķki varšar leggja fyrir nefndina um réttindi barnsins skżrslu žar sem fram koma ķtarlegar upplżsingar um rįšstafanir sem geršar hafa veriš til aš koma įkvęšum bókunarinnar ķ framkvęmd, žar į mešal rįšstafanir sem geršar eru til aš koma įkvęšunum um žįtttöku og herskrįningu ķ framkvęmd. 2. Eftir aš hin ķtarlega skżrsla hefur veriš lögš fram skal hvert ašildarrķki, ķ samręmi viš 44. gr. samningsins, lįta allar frekari upplżsingar ķ tengslum viš framkvęmd bókunarinnar koma fram ķ skżrslunum sem žau leggja fyrir nefndina um réttindi barnsins. Önnur ašildarrķki bókunarinnar skulu leggja fram skżrslu į fimm įra fresti. 3. Nefndin um réttindi barnsins getur óskaš eftir aš ašildarrķki leggi fram frekari upplżsingar sem mįli skipta fyrir framkvęmd bókunarinnar. 9. gr. 1. Bókun žessi skal liggja frammi til undirritunar af hįlfu sérhvers rķkis sem er ašili aš samningnum eša hefur undirritaš hann. 2. Bókun žessi er hįš fullgildingu og er öllum rķkjum heimilt aš gerast ašilar aš henni. Fullgildingar- og ašildarskjöl skulu afhent ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna til vörslu. 3. Ķ krafti umbošs sķns sem vörsluašili samningsins og bókunarinnar skal ašalframkvęmdastjórinn tilkynna öllum ašildarrķkjum samningsins og öllum rķkjum sem hafa undirritaš samninginn um hvert yfirlżsingarskjal skv. 13. gr. 10. gr. 1. Bókun žessi skal öšlast gildi žremur mįnušum eftir aš tķunda fullgildingar- eša ašildarskjališ er afhent til vörslu. 2. Aš žvķ er varšar hvert rķki sem fullgildir bókun žessa eša gerist ašili aš henni eftir aš hśn hefur öšlast gildi öšlast bókun žessi gildi einum mįnuši eftir aš žaš rķki hefur afhent eigiš skjal um fullgildingu eša ašild til vörslu. 11. gr. 1. Sérhvert ašildarrķki getur hvenęr sem er sagt upp bókun žessari meš skriflegri tilkynningu til ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna sem skal eftir žaš tilkynna žaš hinum ašildarrķkjum samningsins og öllum rķkjum sem hafa undirritaš samninginn. Uppsögnin skal öšlast gildi einu įri eftir aš ašalframkvęmdastjórinn tekur viš tilkynningunni. Ef ašildarrķkiš viš lok žess įrs į ķ vopnušum įtökum öšlast uppsögnin hins vegar ekki gildi fyrr en endi hefur veriš bundinn į įtökin. 2. Slķk uppsögn skal ekki hafa žau įhrif aš ašildarrķkiš sé leyst undan skuldbindingum sķnum samkvęmt bókun žessari aš žvķ er varšar nokkrar ašgeršir sem eiga sér staš fyrir žann dag sem uppsögnin öšlast gildi. Uppsögnin skal eigi heldur į nokkurn hįtt hafa įhrif į įframhaldandi mešferš mįls sem žegar var til mešferšar hjį nefndinni fyrir žann dag sem uppsögnin öšlašist gildi. 12. gr. 1. Sérhvert ašildarrķki mį bera fram breytingartillögu og fį hana skrįša hjį ašalframkvęmdastjóra Sameinušu žjóšanna. Ašalframkvęmdastjórinn skal žvķ nęst senda breytingartillöguna til ašildarrķkjanna įsamt tilmęlum um aš žau tilkynni hvort žau séu žvķ hlynnt aš haldin verši rįšstefna ašildarrķkjanna til žess aš taka til mešferšar tillögurnar og greiša atkvęši um žęr. Ef aš minnsta kosti einn žrišji hluti ašildarrķkjanna er hlynntur slķkri rįšstefnu innan fjögurra mįnaša frį žeim degi er tilmęlin voru borin fram skal ašalframkvęmdastjórinn boša til hennar undir forystu Sameinušu žjóšanna. Sérhver breytingartillaga sem samžykkt er af meiri hluta žeirra ašildarrķkja sem rįšstefnuna sękja og atkvęši greiša skal lögš fyrir allsherjaržingiš til samžykktar. 2. Breytingartillaga sem samžykkt er skv. 1. mgr. žessarar greinar skal öšlast gildi žegar allsherjaržing Sameinušu žjóšanna hefur samžykkt hana og hśn hefur veriš stašfest af tveimur žrišju hlutum ašildarrķkjanna. 3. Žegar breytingartillaga öšlast gildi skal hśn vera bindandi fyrir žau ašildarrķki sem hafa stašfest hana en önnur ašildarrķki skulu įfram bundin af įkvęšum žessarar bókunar og öllum fyrri breytingum sem žau hafa samžykkt. 13. gr. 1. Bókun žessi, en arabķskur, enskur, franskur, kķnverskur, rśssneskur og spęnskur texti hennar eru jafngildir, skal varšveitt ķ skjalasafni Sameinušu žjóšanna. 2. Ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna skal senda stašfest afrit af bókun žessari til allra ašildarrķkja samningsins og allra rķkja hafa undirritaš samninginn.