Fyrri ræða

140. löggjafarþing — 94. fundur,  3. maí 2012.

breytt skipan ráðuneyta í Stjórnarráði Íslands.

699. mál
[15:26]
Hlusta - Horfa

Bjarni Benediktsson (S) (andsvar):

Frú forseti. Eins og ég hef upplifað þetta sem þingmaður skiptir það mestu að úrræðið sé til staðar. Ef við veltum til dæmis fyrir okkur hvernig við getum fengið sjálfstætt mat á áhrif fjárlaga fyrir efnahagslífið og efnahaginn í víðara samhengi er það alveg klárlega einn af lærdómum áranna í aðdraganda falls bankanna að ekki var nægilega mikið aðhald á fjárlögum.

Þá veltir maður því fyrir sér, ef búið er að sameina efnahagsráðuneytið fjármálaráðuneytinu, hvort efnahagsráðherrann, sem gæti kannski verið það fyrir hádegi, verði sammála fjármálaráðherranum, sem er það kannski eftir hádegi, um efnahagsleg áhrif fjárlaganna, eða hvort hann muni finna einhverja málamiðlun í kollinum á sjálfum sér á milli þeirra sjónarmiða sem geta tekist á, til dæmis um aðhaldsstig. Þegar fjármálaráðherrann gefur of mikið eftir gagnvart framkvæmdum á þenslutímum getur vel verið að efnahagsráðherrann geti haft af því miklar áhyggjur, til dæmis út af vaxtastiginu í landinu sem af því kynni að leiða og jafnvel aðrir ráðherrar vegna atvinnulífsins, eða velferðarráðherrann ef út í það væri farið.

Aðalatriðið er að við þurfum að búa þannig um hnútana að styrkja þingið í aðhaldshlutverki sínu gagnvart ríkisstjórninni, gagnvart ráðuneytunum, þannig að þegar hugmyndir ríkisstjórnarinnar koma til skoðunar á þinginu getum við fengið aðstoð við að meta alla þá þætti sem koma til skoðunar. Þar finnst mér vera svigrúm fyrir ýmsar útfærslur. Mér skilst til dæmis að í Svíþjóð séu menn ekki með sérstaka ríkisstofnun sem styður við þetta ferli heldur einhvers konar fræðastofnun sem áunnið hefur sér gott orðspor til þess að sinna svona hlutverki.

Ég hef lengi viljað að við tækjum það skref hér á þingi að styrkja fjárlaganefndina enn frekar og fá þar viðbótarstarfskrafta til þess að skoða sérstaklega efnahagslega þætti þannig að menn séu ekki að drukkna í einhverjum sparðatíningi í einstökum fjárlagaliðum og málum eins og hvað úthluta eigi mörg hundruð þúsund krónum í uppgerð á báti á Vestfjörðum, heldur að við séum með tæki á þinginu til þess að vinna vinnuna á okkar eigin forsendum. (Forseti hringir.) Ég sé til dæmis fyrir mér ráðgjafarsamninga sem hægt væri að bjóða út til þeirra sem vilja veita þinginu aðstoð. Það þyrftu að sjálfsögðu ávallt að vera hlutlausir aðilar. (Forseti hringir.) Þannig getum við greitt úr þessum vanda.

Næsta ræða