130. löggjafarþing 2003–2004.

Þskj. 282 — 55. mál.

Svar

samgönguráðherra við fyrirspurn Kolbrúnar Halldórsdóttur um ferðaþjónustu á Íslandi.

1.	Hvert hefur hlutfall ferðaþjónustu verið af vergri landsframleiðslu á tímabilinu 1998– 2003? Í svarinu er óskað eftir samanburði við sjávarútveg og orkufrekan iðnað.

Hér fyrir neðan má sjá hlutfall ferðaþjónustu af vergri landsframleiðslu samkvæmt upp
lýsingum frá Hagstofunni. Hvað varðar hlutfall sjávarútvegs og orkufreks iðnaðar, þá notar Hagstofan ekki þær skilgreiningar en hér að neðan eru upplýsingar um hlutfall áls og kísil
járns annars vegar og fiskveiða og fiskvinnslu hins vegar í landsframleiðslu samkvæmt upp
lýsingum frá Hagstofunni.

Ferðaþjónusta

Ál og kísiljárn	Fiskveiðar og fiskvinnsla
1998	4,5%	1,3%	12,0 %
1999	4,4%	1,1%	10,7%
2000	4,6%	1,4%	10,5%
2001	4,3%	1,3%	12,1%
2002	4,7%	1,3%	12,4%

2.	Hversu stórt hlutfall af gjaldeyristekjum þjóðarinnar hefur mátt rekja til ferðaþjónustu á sama tímabili? Í svarinu er óskað eftir samanburði við sjávarútveg og orkufrekan iðn
að.

Gjaldeyristekjur af erlendum ferðamönnum hafa samkvæmt upplýsingum Hagstofunnar verið eftirfarandi hlutfall af heildargjaldeyristekjum:

1998	12,9%
1999	12,8%
2000	13,1%
2001	12,4%
2002	12,1%

Ekki liggja fyrir upplýsingar um árið 2003 og samgönguráðuneytið hefur ekki handbærar upplýsingar né hefur tekist að afla upplýsinga um hlutfall sjávarútvegs eða orkufreks iðnaðar af heildargjaldeyristekjum þessi ár.

3.	Hvert hefur verið hlutfall ferðaþjónustunnar í innlendri verðmætasköpun á sama tíma
bili? Í svarinu er óskað eftir samanburði við sjávarútveg og orkufrekan iðnað.

Samgönguráðuneytið hefur ekki þessar upplýsingar og óljóst er hvað átt er við, en sam
kvæmt upplýsingum frá Hagstofunni er venjan að vísa til landsframleiðslu í þessu sambandi, sbr. svar við 1. tölul.

4.	Hefur farið fram faglegur samanburður á starfsskilyrðum ferðaþjónustunnar á Íslandi og í nágrannalöndum okkar?

Í framhaldi af stefnumótun í ferðaþjónustu árið 1997 var gerður samanburður á rekstrar
umhverfi ferðaþjónustu á Íslandi og í nágrannalöndunum. Þá var skipuð nefnd á vegum sam
gönguráðherra haustið 1999, sem fjallaði um rekstrarumhverfi ferðaþjónustunnar. Í framhaldi af þessari vinnu hafa stjórnvöld á undanförnum árum gert fjölmargar breytingar á rekstrar
umhverfi ferðaþjónustunnar. Þar má t.d. nefna:

–	Lækkun á vörugjöldum bíleigubíla.

–	Niðurfellingu yfirflugsgjalda í innanlandsflugi.

–	Hækkun endurgreiðsluhlutfalls virðisaukaskatts veitingahúsa.

–	Breytingar á virðisaukaskattsreglum vegna hópferðabíla til að auðvelda endurnýjun.

–	Lækkun fasteignagjalda á landsbyggðinni.

–	Stóraukið fjármagn til styrkja sérleyfishafa og ráðgjöf við rekstur.

–	Aukin bein framlög til flugrekenda innanlands með útboðum.

–	Fjölgun ferða í ferjusiglingu sem njóta ríkisstyrkja.

Þá er nú að störfum nefnd á vegum samgönguráðherra sem á að fjalla sérstaklega um rekstrarvanda heilsársgististaða á landsbyggðinni.

5.	Hvernig er háttað rannsóknum á bættu rekstrarumhverfi greinarinnar?

Eins og kom fram í svari við 4. tölul. hafa þrjár nefndir kannað rekstrarumhverfi ferða
þjónustunnar á undanförnum árum og tvær skilað niðurstöðum.Til ýmissa aðgerða hefur síðan verið gripið í kjölfarið til að bæta rekstrarumhverfið eins og áður segir. Þá var á vegum Ferðamálaráðs unnið sérstakt rannsóknarverkefni á árunum 1999–2000 um rekstur fyrirtækja í ferðaþjónustu sem leiddi til þróunar og gerðar sérstaks reiknilíkans fyrir gististaði. Styðst reiknilíkanið við gögn frá Hagstofunni, SAF og tölulegar upplýsingar frá rekstraraðilum.

Tilgangurinn með þessum hugbúnaði er að gera væntanlegum og núverandi rekstraraðilum kleift að sjá hvaða áhrif ótal breytur hafa á væntanlegan rekstur næsta eða næstu ár, þar sem stuðst er við opinberar tölur um ýmsan grunnkostnað og settar hafa verið inn raunverulegar upplýsingar um fjölmarga þætti. Var það m.a. markmiðið að núverandi rekstraraðilar gætu áttað sig betur á hvar vandamálin lægju og væntanlegir rekstraraðilar séð hvort grundvöllur væri fyrir áætluðum fjárfestingum þeirra.

Þetta reiknilíkan er öllum aðgengilegt á vef Ferðamálaráðs.

6.	Hafa verið kannaðir möguleikar á að endurskoða skilgreiningu ferðaþjónustunnar í þjóðhagsútreikningum svo að auðveldara verði að finna út raunverulegt umfang grein
arinnar?

Samkvæmt upplýsingum frá Hagstofunni hefur þetta verið kannað en ekki mun standa til að breyta þeirri skilgreiningu sem nú er stuðst við.