146. löggjafarþing 2016–2017.

Þingskjal 786 — 307. mál.

2. umræða.

Nefndarálit

um frumvarp til laga um breytingu á umferðarlögum, nr. 50/1987,
með síðari breytingum (bílastæðagjöld).

Frá meiri hluta umhverfis- og samgöngunefndar.

Nefndin hefur fjallað um málið og fengið á sinn fund Ástu Sóllilju Sigurbjörnsdóttur, Val
gerði Eggertsdóttur, Gunnar Örn Indriðason og Björn Frey Björnsson frá samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneytinu, Gunnar Val Sveinsson frá Samtökum ferðaþjónustunnar og Guð
jón Bragason, Sigurð Snævarr, Lúðvík Gústafsson, Karl Björnsson, Halldór Halldórsson og Telmu Halldórsdóttur frá Sambandi íslenskra sveitarfélaga. Nefndinni bárust umsagnir um málið frá Bílastæðasjóði Reykjavíkurborgar, Borgarfjarðarhreppi, Byggðastofnun, Computer Vision ehf., Fjórðungssambandi Vestfirðinga, Hrunamannahreppi, Sambandi íslenskra sveitarfélaga, Sambandi sveitarfélaga á Austurlandi, Samgöngufélaginu, Samtökum ferða
þjónustunnar, Samtökum sunnlenskra sveitarfélaga, Samtökum sveitarfélaga á Norðurlandi vestra, Vesturbyggð og Viðskiptaráði Íslands.

Með frumvarpinu eru lagðar til breytingar á 83. og 108. gr. umferðarlaga. Miða breyt
ingarnar annars vegar að því að heimila gjaldtöku á bílastæðum utan þéttbýlis, sem hingað til hefur aðeins verið heimil í kaupstað eða kauptúni", og hins vegar að því að rýmka heim
ild til nýtingar þess fjár sem kemur til við gjaldtöku á bílastæðum og við álagningu sekta.

Þær umsagnir sem nefndinni hafa borist um málið eru almennt jákvæðar í garð þess. Sam
tök ferðaþjónustunnar gagnrýna þó að með frumvarpinu sé sveitarfélögum veitt takmarkalaus heimild til gjaldtöku og að gjaldtaka og skattheimta af ferðaþjónustu sé nýtt til uppbyggingar annarra innviða. Meiri hlutinn bendir af þessu tilefni á að þó svo að heimild til nýtingar fjár sem aflað er með gjaldtöku og sektum á stöðureitum sé rýmkuð með frumvarpinu er það enn svo að féð skuli nýta til uppbyggingar í tengslum við viðkomandi bílastæði og þá þjónustu sem veitt er í kringum það, þ.e. einkum til að fjármagna innviðauppbyggingu fyrir ferða
menn. Gjaldið sé eftir sem áður þjónustugjald en ekki skattur og það beri að nýta samkvæmt þeim reglum sem um slík gjöld gilda.

Nokkur umræða átti sér stað innan nefndarinnar um álagningu gjalds vegna stöðubrota, nánar tiltekið um kröfu 2. mgr. 108. gr. umferðarlaga um að gjald skuli lagt á með skriflegri tilkynningu sem fest skuli við ökutæki og um hvaða aðilar hefðu heimild til að annast álagn
ingu slíks gjalds. Varðandi fyrra atriðið sýnir meiri hlutinn sjónarmiðum skilning sem m.a. koma fram í umsögnum Computer Vision og sambandsins um að ákvæði 2. mgr. 108. gr. sé barn síns tíma og þarfnist nútímavæðingar svo að eðlileg þróun geti átt sér stað samfara tækniframförum. Þannig sé t.d. álagning rafrænna sekta víða komin í gagnið í öðrum löndum. Meiri hlutinn telur mikilvægt að lagaákvæði standi ekki í vegi eðlilegri þróun, framförum og nýsköpun að þessu leyti en leggur þó áherslu á að vandað verði til verka við breytingu á borð við þá að heimila rafrænar álagningar sekta, ekki síst að vandaðra stjórnsýsluhátta verði gætt í hvívetna. Beinir meiri hlutinn því til ráðuneytisins að málið verði tekið upp og tillaga gerð að lagabreytingu í þá veru sem hér hefur verið tíunduð. Samhliða þeirri skoðun verði kannað hvort þörf sé lagabreytingar til að heimila álagningu stöðubrotsgjalda utan þéttbýlis vegna annarra stöðubrota en brota á gjaldskyldu, sbr. ákvæði í umsögnum Bílastæðasjóðs Reykja
víkurborgar og Sambands íslenskra sveitarfélaga þar um.

Varðandi seinna atriðið, um það hvaða aðilar hafi heimild til álagningar stöðubrotsgjalda, vill meiri hlutinn árétta þann skilning sinn að sveitarfélag geti falið öðrum starfsmönnum sínum en sérstökum stöðuvörðum að annast slíka álagningu. Þá vill meiri hlutinn einnig taka undir þann skilning sem kemur m.a. fram í umsögn Sambands íslenskra sveitarfélaga að gjaldtökuheimild sú sem í frumvarpinu felst einskorðist ekki við landsvæði í eigu sveitar
félaga heldur nái jafnframt til ferðamannastaða sem eru í umsjá sveitarfélags.

Meiri hlutinn styður framgang frumvarpsins og telur að með því sé stigið mikilvægt skref í átt að því markmiði að tryggja sveitarfélögum sanngjarnar og nauðsynlegar tekjur af auknum ferðamannastraumi svo að þau verði betur í stakk búin til að sinna aukningunni og þeirri nauðsynlegu innviðauppbyggingu sem hún krefst. Leggur meiri hlutinn til að frum
varpið verði samþykkt óbreytt.

Alþingi, 12. maí 2017.

Valgerður Gunnarsdóttir,

form.	Pawel Bartoszek,

frsm.	Ásmundur Friðriksson.
Bryndís Haraldsdóttir.	Einar Brynjólfsson.	Gunnar Bragi Sveinsson.
Teitur Björn Einarsson.