148. löggjafarþing 2017–2018.	Prentað upp.

Þingskjal 784 — 534. mál.	Flutningsmaður.

Tillaga til þingsályktunar

um endurmat á hvalveiðistefnu Íslands.

Flm.: Þorgerður K. Gunnarsdóttir, Andrés Ingi Jónsson, Guðmundur Andri Thorsson, Hanna Katrín Friðriksson, Helgi Hrafn Gunnarsson, Inga Sæland,
Jón Steindór Valdimarsson, Rósa Björk Brynjólfsdóttir,
Þorsteinn Víglundsson, Þórhildur Sunna Ævarsdóttir, Logi Einarsson.

Alþingi ályktar að fela forsætisráðherra að endurmeta hvalveiðistefnu Íslendinga og greina þjóðhagslegt mikilvægi veiðanna. Við matið verði m.a. horft til hagsmuna annarra atvinnu
greina, eins og ferðaþjónustu og sjávarútvegs, og tillit tekið til vísindarannsókna, dýra
verndarsjónarmiða og hagsmuna sveitarfélaga. Ráðherra leggi niðurstöður endurmatsins fyrir Alþingi til kynningar fyrir 31. desember 2018.

Greinargerð.

Markmiðið með þessum tillöguflutningi er að fá hvalveiðistefnu Íslendinga endurmetna út frá nýjustu upplýsingum um áhrif og mikilvægi veiðanna. Í mars 2010 gaf Hagfræðistofn
un Háskóla Íslands út skýrslu um þjóðhagsleg áhrif hvalveiða. Þar kom m.a. fram að þjóð
hagslega hagkvæmt teldist að halda hvalveiðum áfram. Sá fyrirvari var þó gerður í skýrslunni að niðurstöður hennar gæti þurft að endurmeta síðar út frá nýjum upplýsingum um ferðaþjón
ustuna, virði umhverfisgæða fyrir Íslendinga eða ímynd þjóðarinnar út á við.

Síðan skýrslan var gefin út, fyrir átta árum, hefur hlutur ferðaþjónustunnar í lands
framleiðslu ríflega tvöfaldast, nýrra gagna hefur verið aflað um arðsemi hvalveiða sem at
vinnugreinar ásamt því að 28 ríki Evrópusambandsins, Bandaríkin, Ástralía, Brasilía, Ísrael, Mexíkó, Mónakó og Nýja-Sjáland hafa afhent íslenskum stjórnvöldum sameiginlega yfirlýs
ingu þar sem hvalveiðum Íslendinga í atvinnuskyni er mótmælt. Verður því að telja forsendur til endurmats vera nú til staðar á þeim grundvelli sem kveðið var á um í skýrslu Hagfræði
stofnunar.

Í nóvember 2012 var skipuð nefnd á vegum atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytisins til að yfirfara löggjöf á sviði sjávarspendýra og setja fram tillögur að stefnumörkun. Á 143. lög
gjafarþingi var sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra spurður um stöðu þeirrar vinnu. Í svari ráðherra kom fram að nefndin hefði fundað átta sinnum frá nóvember 2012 til maí 2013 en ekki skilað lokaskýrslu og væri vinna nefndarinnar því í biðstöðu. Það að nefndin hafi ekki skilað lokaskýrslu og lagt fram tillögur um stefnumörkun á skipunartíma sínum rennir stoð
um undir það að tímabært sé að endurmeta hvalveiðistefnu Íslendinga.

Flutningsmenn leggja til að við endurmat stefnunnar verði m.a. litið til breytinga á at
vinnuháttum Íslendinga, hagsmuna útflutningsgreina í sjávarútvegi, landbúnaði og ferðaþjón
ustu, dýraverndarsjónarmiða, hagsmuna sveitarfélaga og vísindalegrar ráðgjafar Hafrann
sóknastofnunar. Þá verði gerð grein fyrir umfangi hvalveiðanna, verðmæti afla, fjölda starfa innan greinarinnar og útflutningstekna þjóðarinnar í samanburði við helstu atvinnugreinar landsins eins og sjávarútvegs, landbúnaðar, ferðaþjónustu og iðnaðar.