Stefnuræða forsætisráðherra og umræður um hana. Virðulegur forseti. Kæru landsmenn. Í kjölfar þjóðaratkvæðagreiðslu í lok ágúst hefur verið áhyggjuefni að fylgjast með fyrstu skrefum þeirra sem mestu ráða nú um stundir í ranni stjórnarflokkanna. Sú niðurstaða að ríflega ríflegur meiri hluti þjóðarinnar hafi skundað á kjörstað og sagt pent: Nei, takk, við áframhaldandi ESB-vegferð virðist sitja illa í þeim sem urðu undir. Utanríkisráðherra hefur nú skrifað þeirri í forsæti Brussel bréf þar sem áréttað er að staða okkar skuli álitin óbreytt þrátt fyrir niðurstöðuna, þ.e. að fyrirvaralaus umsókn okkar um aðild að ESB frá 2009 sé enn virk. Forseti Alþingis sagði við þingsetningu í gær, með leyfi, að þetta væri okkur allt í fersku minni og einnig niðurstaðan, sem varð að endurvekja ekki umsóknina að svo komnu máli. Virðulegur forseti. Það var ekki niðurstaðan. Niðurstaðan var að endurvekja umsóknina ekki. Punktur. Þingmálaskrá ríkisstjórnarinnar ber þess heldur engin merki að áform séu uppi um að draga hina gömlu útjöskuðu aðildarumsókn til baka. Það sem blasir við okkur nú er að nú skal fara bakdyramegin inn, með þó nokkru offorsi þó, þar sem bókun 35 verður í lykilhlutverki með fordæmalausri afturvirkni gagnvart gildandi rétti á Íslandi á sama tíma og EES-innleiðingarmálum fjölgar verulega á milli ára. Voru það skilaboðin sem þjóðin sendi í lok ágúst, að við vildum meira ESB? Það held ég ekki. Hæstv. forsætisráðherra sagði í ræðu sinni áðan að við værum ein þjóð í einu landi. Ég hvet hæstv. forsætisráðherra til að íhuga þetta í því samhengi að ríkisstjórnin fór í þá vegferð sem raunin varð, sem fór langleiðina með að kljúfa þjóðina í herðar niður, og sýna smá lítillæti í því samhengi. Steininn tók svo úr þegar hæstv. utanríkisráðherra kom hér í pontu. Ef einhver velktist í vafa um að utanríkisráðherra væri áhugalaus um að leiða ágreining í jörðu, að skapa sátt í samfélaginu, þá var þeim vafa eytt hér fyrr í kvöld. Formaður Viðreisnar, hæstv. utanríkisráðherra, hefur sérhæft sig í því að gera pólitískum andstæðingum sínum upp skoðanir og skamma þá svo fyrir að hafa þær. Það er einhvern veginn þannig að sú ræða sem hér var flutt áðan var vondur kokteill af biturð, heift og hefnigirni og verður vonandi ekki sá taktur sem við munum ganga undir í gegnum þennan þingvetur. Virðulegur forseti. Ríkisstjórnin hefur frá upphafi lagt mikla áherslu á eigið verkvit, verkstjórn kölluðu þær sig, valkyrjurnar. Það vekur því athygli í miðju skatta- og gjaldahækkanahavaríi stjórnvalda að hinum svokallaða bandormi, þar sem gjaldabreytingar eða öllu heldur gjalda- og skattahækkanir stjórnvalda eru útlistaðar, skuli ekki hafa verið dreift á sama tíma og fjárlagafrumvarpinu sem verður til umræðu á morgun. Það er alsiða að fjárlagafrumvarpi og bandormi sé dreift á sama tíma til að auðvelda þingmönnum og landsmönnum öllum að glöggva sig á áformum stjórnvalda, en ekki núna. Nú skal þetta allt gert eins ógagnsætt og hægt er. Forsætisráðherra sagði í viðtali við þingsetningu í gær, með leyfi forseta, að maður eigi ekki að fara í felur með það sem maður er að gera. Þetta hljómar auðvitað skynsamlega en er um leið kostulegt í því samhengi að ríkisstjórnin, sem hæstv. ráðherra fer fyrir, kallar skattahækkanir öllum öðrum nöfnum en þeim réttu. Við þekkjum þetta: Aðhald á tekjuhlið, það er stoppað í glufur, leiðrétting er vinsæll orðaleppur. Þið vitið hvað ég er að fara að. Allt eru þetta á endanum skattahækkanir og á næsta ári skulum við fá viðlíka viðbótarskatt af þeim og í ár. Þau eiga nefnilega engin önnur svör en skattahækkanir; hærri skatta, hærri skatta, hærri gjöld. Loforð gefin, loforð efnd, segir hæstv. forsætisráðherra. Vinnulag ríkisstjórnarinnar hefur hingað til markast af yfirgripsmiklum skorti á verkviti, mál komu seint inn í þingið, forgangsröðin riðlaðist, samráð helst til að sýnast og ríkisstjórnin virtist á köflum jafn hissa og stjórnarandstaðan á eigin dagskrá. Svo þegar ríkisstjórnin lendir í vandræðum með að fjármagna útgjaldafylliríið grípur hún í veski skattgreiðenda. Það er merkileg tegund af aðhaldi þar sem ríkið heldur áfram að eyða en almenningi er sagt að herða sultarólina. Tugmilljarða skattahækkanir blasa við önnur fjárlögin í röð og ekkert bendir til þess að stjórninni þyki nóg komið. Nú er það ferðaþjónustan sem fær þyngstu höggin en áformuð viðbótarskattheimta úr þeim ranni samsvarar rúmlega helmingi af heildarafkomu allrar greinarinnar árið 2024. Heldur ríkisstjórnin virkilega að þetta ýti undir fjárfestingu? Ríkisstjórnin lofaði nefnilega að ná tökum á ríkisfjármálunum en hingað til hefur hún fyrst og fremst náð tökum á veski skattgreiðenda. Virðulegur forseti. Í stað þess að ríkisstjórnin spyrji hvernig við getum aukið gjaldeyristekjur Íslands virðist hún spyrja sig: Hverja getum við blóðmjólkað næst? Sjávarútvegurinn má borga meira, ferðaþjónustan má borga meira, fjölskyldubíllinn má kosta meira, orkugeirinn má borga meira, bankarnir mega borga meira og viðskiptavinirnir í framhaldinu. Ríkisstjórnin sótti umboð til að gera fernt: Ná niður verðbólgu, lækka vexti, ná stjórn á ríkisfjármálum og auka verðmætasköpun. Hvað af þessu hefur gengið eftir? Ekki eitt atriði. Loforð gefin, loforð svikin. Virðulegur forseti. Vandamál þessarar ríkisstjórnar er ekki skortur á slagorðum. Við höfum fengið nóg af þeim. Vandinn er rof á milli orða og efnda. Það er enginn kjarkur eða þor í ríkisstjórninni til að stíga stóru skrefin sem þarf til að rétta þjóðarskútuna af í ólgusjó vaxta og verðbólgu. Það þarf að skera niður, hætta fjáraustri og vera með fókusinn á heimahögum en ekki kokteilboðum í Brussel. Miðflokkurinn er ekki hræddur við það. Verkefnið er skýrt og við erum klár. Það þarf nýja ríkisstjórn.