Frú forseti. Ríkið á 81,33% í Landsbankanum í gegnum Bankasýsluna sem hæstv. fjármálaráðherra byggði upp. Nú er þessi banki farinn að leika Hróa hött og lækkar vexti fyrir árin 2009, 2010 og 2011 um 20%, sem menn hafa greitt þar inn. Hann ætlar að beita 110% reglunni án tillits til annarra eigna sem menn eiga, þ.e. menn geta átt dúndurinnstæður og allt slíkt og þeir fá samt sem áður lækkun ef þeir skulda í íbúðarhúsnæðinu sínu 130%.
Þessi banki er í þeirri stöðu að sjávarútvegurinn er aðalskuldari hjá honum. Nú er eins og kunnugt er verið að ræða frumvörp á Alþingi sem sumir telja að geti skaðað sjávarútveginn mjög mikið. Ég vil spyrja hæstv. ráðherra hvort hann beri yfir höfuð einhverja ábyrgð á umræddri ákvörðun stjórnar Landsbankans, að vera svona góð við allt og alla, og hvort hann beri þá ekki ábyrgð á uppbyggingu kerfisins með Bankasýsluna og Landsbankann, hann tilnefnir jú stjórn Bankasýslunnar.
Það kom fram í fréttum að ráðherra ætlar að fara að skattleggja þessa endurgreiðslu á vöxtum. Vextirnir eru jú gjöld sem fólk hefur greitt og bankinn ákveður vextina og er sem sagt að ákveða vextina aftur í tímann og þá eru þetta allt í einu orðnar tekjur hjá fólki. Hvaða hugleiðingar eru á bak við það?
Svo er það spurningin: Hvaða áhrif hefur þetta á Íbúðalánasjóð og aðra banka? Hér hafa komið fram vaskir stjórnmálamenn, Helgi Hjörvar og hæstv. efnahags- og viðskiptaráðherra, og sagt að Íbúðalánasjóður verði að fylgja í kjölfarið og vera jafngóður.
Frú forseti. Hv. alþingismönnum á nú að vera kunnugt það fyrirkomulag sem er á eignarhaldi ríkisins í Landsbankanum og öðrum fjármálastofnunum því að það byggist á lögum frá Alþingi. Það er Alþingi sem hefur sett þau mál í farveg með löggjöf. Þau lög voru alveg skýr hvað það varðar að fjármálaráðuneytið eða fjármálaráðherra kemur ekki nálægt og má ekki skipta sér af daglegum rekstri þessara stofnana. Eignarhaldið fer í gegnum Bankasýsluna og beinlínis er kveðið á um það í lögum að bankinn og fjármálaráðuneytið mega ekki eiga samskipti um slíka hluti. Enda voru þau engin og ég frétti af þessum ráðstöfunum Landsbankans í gegnum fjölmiðla eins og aðrir.
Varðandi það hvort þetta kunni að þýða afturvirkni í þeim skilningi að raunverulegur vaxtakostnaður, sem hefur verið andlag vaxtabóta á þeim árum sem við eiga, þarf að sjálfsögðu að skoða það. Enda höfum við ákveðið að óska eftir gögnum frá Landsbankanum um þessa aðgerð til að geta áttað okkur á því hvort bæði þessi þáttur þurfi að koma til skoðunar og jafnvel skuldaniðurfellingin sjálf, hvort hún fer út fyrir þann ramma sem settur hefur verið með lögum um að almennt sé skuldaendurskipulagning ekki skattskyld. Hv. þingmenn eiga að þekkja þær sértæku ráðstafanir sem settar voru inn í skattalög í því skyni að greiða götu skuldaúrvinnsluaðgerðanna.
Ég held að menn eigi síðan að varast, sérstaklega þangað til menn hafa þá kynnt sér út í hörgul þessar áformuðu aðgerðir Landsbankans, að draga einhlítan samjöfnuð á milli þeirra og aðgerða í Íbúðalánasjóði eða hjá öðrum aðilum sem eru eingöngu með húsnæðislán. Hér er að sjálfsögðu um að ræða banka sem er með viðskiptavini sína í öllum viðskiptum og skuldir af allt öðrum toga en íbúðalán eru ekki síður undir í þessum aðgerðum að því er virðist, þ.e. yfirdráttarlán og aðrar skuldir viðskiptavina bankanna. Það er því fljótfærnislegt að jafna því sem banki af því tagi gerir, (Forseti hringir.) sem augljóslega er með markaðsþætti inni sér, við það sem er í gangi hjá Íbúðalánasjóði. Enda fer það samkvæmt lögum sem um það voru sett.
Frú forseti. Það er sem fyrri daginn, það ber ekki nokkur maður ábyrgð á nokkrum sköpuðum hlut. Þetta er bara kerfið eða þá Alþingi sem samþykkti lög. Það er eins og það sé enginn stjórnarmeirihluti hér. Hæstv. ráðherra ber akkúrat enga ábyrgð á þessu.
Hann segir að það sé einfeldningslegt þegar menn bera þetta saman við stöðuna í Íbúðalánasjóði. Ég var ekki að gera það. Það var hæstv. efnahags- og viðskiptaráðherra sem gerði það og það var hv. þm. Helgi Hjörvar, formaður efnahags- og skattanefndar, sem gerði það. Þeir sögðu báðir að Íbúðalánasjóður stæði ekki undir nafni ef hann gerði ekki svipaða hluti og Landsbankinn.
Það vill svo til að íslenska ríkið á Landsbankann. Það ber ábyrgð á skuldabréfi sem Landsbankinn skuldar skilanefndinni upp á 300 milljarða kr., sem er meira að segja með veði í innlánum, og aðaleigandi þess skuldabréfs í gegnum skilanefndina er breska og hollenska ríkið og innlánstryggingarsjóður.
Frú forseti. Það hlýtur að róa þá mjög sem eiga í vændum greiðslur út á þetta skuldabréf þegar fréttir berast af því að bankinn sé svo vel staddur að hann telji sig vera í færum til að fara út í aðgerðir af þessu tagi. Það hlýtur að vera ávísun á að bankinn standi vel og telji sig það sterkan að hann geti gert jafnvel betur en áður hafði verið áformað í tengslum við viðskiptavini hans.
Varðandi fyrirkomulagið á eignarhaldinu man ég ekki betur en að á Alþingi hafi verið algjör samstaða um að við ætluðum ekki að ganga frá þessu upp á gamla móðinn þannig að það væru pólitísk afskipti af dagsdaglegum rekstri fjármálastofnana sem tímabundið lentu í eigu ríkisins. Ég man ekki betur en að um það hafi verið full samstaða. Þannig voru lögin sett. Það verður ekki bæði sleppt og haldið, hv. þingmaður. Það þýðir ekkert fyrir menn að kveina undan því að vitnað sé í það hvernig gengið var frá hlutum af þessu tagi með lögum. Við förum að þeim lögum, (Forseti hringir.) þannig er það, hv. þingmaður.