Herra forseti. Aðgengi að dómstólum, þ.e. að einstaklingar geti leitað til dómstóla og sótt rétt sinn eða tekið til varna, telst til mannréttinda og hér skiptir auðvitað mestu máli að hver einstaklingur hafi fjárhagslegt bolmagn til að gera það. Við höfum tryggt þetta bæði með aðild að mannréttindasáttmálum og með lögum nr. 91/1991. Það var höggvið í þessi mannréttindi árið 2005 með því að afnema heimild til að veita gjafsókn í fordæmismálum og málum er vörðuðu miklu fyrir einkahagi einstaklingsins, einstaklingsfrelsi hans til að sækja til dómstóla. Þessu var harðlega mótmælt af stjórnarandstöðuflokkum og þar fóru þingmenn Samfylkingarinnar mikinn.

Nú hefur það gerst að aðgengi einstaklinga vegna fjárhags hefur verið skert þannig að til skerðinga á mannréttindum horfir. Hæstv. dómsmálaráðherra hefur sett reglugerð nr. 45/2008 sem gerir það að meginreglu að einstaklingur megi ekki hafa tekjur sem fari yfir 133 þús. kr. á mánuði til að fá gjafsókn og hjón 208 þús. kr. á mánuði. Það sér hver í hendi sér að það fer enginn í dómsmál með 150 eða 160 þús. kr. á mánuði, eða hvað það er. Það kostar 300, 400, 500 þús. kr. að reka eitt venjulegt dómsmál. Það er mælt fyrir um undantekningar í reglugerðinni en þær megna engan veginn að breyta þeirri staðreynd að aðgengi einstaklinga að dómstólum hefur verið skert.

Herra forseti. Ég spyr því hæstv. dómsmálaráðherra hvort þessi reglugerð feli í sér stefnu ríkisstjórnarinnar, þar með talið Samfylkingarinnar, í gjafsóknarmálum. Í öðru lagi hvort Samfylkingin hafi samþykkt þessa breytingu. Ég spyr jafnframt hæstv. dómsmálaráðherra um markmið og tilgang þessara breytinga og loks: Hvað telur hæstv. ráðherra að þessi breyting með reglugerðinni, sem ég tel að hafi ekki lagastoð, spari mikið fé fyrir ríkissjóð?