um tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši.
Frį allsherjarnefnd.
1. gr.
Samkvęmt žvķ sem nįnar er męlt fyrir um ķ lögum žessum getur eigandi ķbśšarhśsnęšis,
ef hann sżnir fram į aš hann sé og verši um einhvern tķma ófęr um aš standa ķ fullum skilum
į greišslu skulda sem tryggšar eru meš veši ķ žvķ hśsnęši og aš önnur tiltęk greišsluerfišleikaśrręši séu eša hafi reynst ófullnęgjandi, leitaš eftir greišsluašlögun vegna žeirra og
getur hśn stašiš ķ allt aš fimm įr.
Meš slķkri greišsluašlögun breytast skuldbindingar skuldarans į žann hįtt aš ašeins verša
gjaldkręfar greišslur sem honum telst fęrt aš standa straum af, sbr. 1. mgr. 5. gr., en frestaš
er gjalddaga žess hluta skuldbindinganna sem eftir er svo lengi sem greišsluašlögun stendur.
2. gr.
Greišsluašlögun getur einungis fengiš sį einstaklingur sem er žinglżstur eigandi viškomandi fasteignar og hefur forręši į fé sķnu. Eigi tveir eša fleiri einstaklingar fasteignina ķ
óskiptri sameign verša žeir ķ sameiningu aš ganga til greišsluašlögunar. Ķ lögum žessum er
eigandinn nefndur skuldari. Sé annaš ekki tekiš fram gildir žaš jafnt hvort sem hann er einn
eša žeir eru fleiri.
Greišsluašlögun getur ašeins varšaš fasteign žar sem skuldarinn heldur heimili og hefur
skrįš lögheimili, enda sé um aš ręša hóflegt hśsnęši mišaš viš žarfir skuldara og fjölskyldu
hans sem ętlaš er til bśsetu samkvęmt įkvöršun skipulags- og byggingaryfirvalda. Sé fasteignin ķ sameign er nęgilegt ķ žessu skyni aš einn eigenda eigi žar heimili samkvęmt žvķ sem
aš framan segir.
Greišsluašlögun tekur til krafna sem tryggšar eru meš veši ķ fasteigninni svo sem hér
segir:
1.
Krafna sem tryggšar eru meš lögveši aš žvķ leyti sem žęr eru fallnar ķ gjalddaga įšur
en skuldari leggur fram beišni um greišsluašlögun.
2.
Krafna sem tryggšar eru meš samningsveši, enda taki vešrétturinn til įkvešinnar
skuldar sem žegar er oršin til og greišsluskuldbindingin hvķlir į skuldaranum sjįlfum
eša einhverjum eigenda séu žeir fleiri en einn.
3.
Krafna sem tryggšar eru meš ašfararveši ķ fasteigninni.
Greišsluašlögun hefur ekki įhrif į tryggingarréttindi ķ fasteigninni į grundvelli kyrrsetningar eša löggeymslu, en krafa sem slķk réttindi eru fyrir kemur ekki til greišslu nema fjįrnįm hafi jafnframt veriš gert ķ fasteigninni fyrir sömu kröfu.
3. gr.
Skuldari leitar greišsluašlögunar meš skriflegri beišni til hérašsdómstóls ķ žvķ umdęmi
žar sem hann į lögheimili, en ef leita į greišsluašlögunar vegna fasteignar ķ eigu tveggja eša
fleiri skal beišni žeirra gerš ķ einu lagi. Ķ beišni skal einkum greint frį eftirtöldu:
1.
Nafni skuldara, kennitölu og lögheimili.
2.
Hvaša fasteign beišnin varšar, hver žinglżstur eigandi hennar er, hverjir eiga žar lögheimili, hver stęrš hennar er og eftir atvikum hvers konar fasteign.
3.
Hvaša skuldir hvķla į fasteigninni, en ķ greinargerš um žęr skal lżst nįkvęmlega mešal
annars tegund žeirra, tilurš, fjįrhęš žeirra ķ upphafi og eftirstöšvum, greišsluskilmįlum,
įkvęšum um vexti og verštryggingu, aš hvaša marki žęr séu žegar ķ vanskilum, hvaša
fjįrhęš greiša žurfi af žeim meš afborgun, viš hverja skuldirnar eru og hvar žęr eru til
innheimtu.
4.
Hverjar tekjur skuldarans eru og tekjur annarra sem eiga meš honum lögheimili, hvort
sem er af vinnu eša öšrum sökum.
5.
Sundurlišašar upplżsingar um ašrar eignir skuldarans og skuldbindingar.
6.
Hvort önnur greišsluerfišleikaśrręši hafi veriš nżtt eša eftir žeim leitaš.
Meš beišni skulu fylgja gögn til stašfestingar upplżsingum sem ķ 1. mgr. greinir, en auk
žess žrjś sķšustu skattframtöl skuldarans. Žį skal jafnframt fylgja stašfesting fjįrmįlafyrirtękis į žvķ aš žaš hafi tekiš aš sér aš annast greišslumišlun fyrir skuldarann samkvęmt žvķ
sem ķ 1. mgr. 11. gr. segir.
4. gr.
Hérašsdómari tekur afstöšu til beišni skv. 3. gr. meš śrskurši. Um mešferš hennar fyrir
dómi og heimild til mįlskots gilda sömu reglur og um mešferš beišni um heimild til aš leita
naušasamnings til greišsluašlögunar.
Hérašsdómari hafnar beišni ef svo stendur į sem hér segir:
1.
Ef beišni er ekki gerš į fullnęgjandi hįtt eša naušsynleg gögn fylgja henni ekki.
2.
Ef veruleg įstęša er til aš ętla aš upplżsingar ķ beišni séu ekki réttar.
3.
Sé fjįrhagur skuldara slķkur aš annašhvort megi honum vera kleift aš standa ķ fullum
skilum įn greišsluašlögunar mešal annars meš žvķ aš nżta sér önnur tiltęk greišsluerfišleikaśrręši eša ljóst verši aš telja aš honum yrši ófęrt aš standa undir lįgmarksfjįrhęš fastrar mįnašargreišslu skv. 1. mgr. 5. gr.
4.
Ętla megi aš skuldari hafi hagaš geršum sķnum svo sem raun varš į meš rįšnum hug
um aš leita tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna.
5.
Hafi skuldari hagaš fjįrmįlum sķnum į verulega įmęlisveršan hįtt eša tekiš fjįrhagslega įhęttu sem ekki var ķ samręmi viš fjįrhagsstöšu hans į žeim tķma sem til fjįrhagsskuldbindingarinnar var stofnaš.
6.
Hafi til skulda veriš stofnaš į žeim tķma er skuldari var greinilega ófęr um aš standa
viš fjįrhagsskuldbindingar sķnar.
7.
Hafi skuldari bakaš sér skuldbindingu sem einhverju nemur mišaš viš fjįrhag hans meš
hįttsemi sem varšar refsingu eša skašabótaskyldu.
8.
Skuldari hafi svo aš mįli skipti lįtiš hjį lķša aš standa ķ skilum viš veškröfuhafa žótt
honum hefši veriš žaš kleift aš einhverju leyti eša öllu.
Taki hérašsdómari til greina beišni skal hann žegar ķ staš skipa umsjónarmann meš
greišsluašlöguninni eftir sömu reglum og gilda viš naušasamningsumleitanir til greišsluašlögunar. Njóti skuldari į sama tķma heimildar til slķkra naušasamningsumleitana skal aš
öšru jöfnu skipa sama umsjónarmann til aš fara meš mįl eftir žessum lögum. Žóknun umsjónarmanns, allt aš 200.000 kr., greišist śr rķkissjóši įsamt öšrum kostnaši af greišsluašlögun samkvęmt įkvöršun hérašsdómara.
Dómsmįlarįšherra er heimilt aš įkveša meš reglugerš aš opinber stofnun eša sżslumenn
komi ķ staš umsjónarmanns meš greišsluašlögun og annist störf hans ķ samręmi viš įkvęši
laga žessara. Dómsmįlarįšherra er heimilt aš fela sżslumanni, einum eša fleiri, eša opinberri
stofnun umsjón meš tķmabundinni greišsluašlögun fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši.
Žegar śrskuršur skv. 3. mgr. er genginn frestast naušungarsala, sem leitaš kann aš hafa
veriš į viškomandi fasteign, mešan reynt er aš koma greišsluašlögun į.
Skuldari getur į öllum stigum fellt nišur ašgeršir til aš koma į greišsluašlögun.
5. gr.
Žegar umsjónarmašur hefur veriš skipašur skal hann tafarlaust kvešja skuldara į sinn
fund og leita eftir žörfum frekari upplżsinga til undirbśnings į greišsluašlögun. Į grundvelli
žeirra upplżsinga og fyrirliggjandi gagna aš öšru leyti skal umsjónarmašur reikna aš teknu
tilliti til framfęrslukostnašar og annarra ešlilegra śtgjalda skuldarans hvaš honum sé kleift
aš greiša žegar ķ staš af skuldum, sem greišsluašlögunin tęki til, og sķšan meš föstum
mįnašargreišslum į žvķ tķmabili sem hśn stęši yfir. Fastar mįnašargreišslur mega žó ekki
nema lęgri fjįrhęš en žeirri sem ętla mį samkvęmt mati umsjónarmanns aš svari til
hęfilegrar hśsaleigu į almennum markaši fyrir eignina sem greišsluašlögun varšar. Fastar
mįnašargreišslur skulu bundnar launavķsitölu frį žeim tķma sem beišni um greišsluašlögun
var tekin til greina.
Umsjónarmašur skal ķ samrįši viš skuldara gera frumvarp til greišsluašlögunar, žar sem
greint er frį eftirtöldu:
1.
Hverjar skuldirnar eru sem greišsluašlögun er ętlaš aš taka til, viš hverja žęr eru og
viš hvaša heimild žęr styšjast, hver staša žeirra er ķ vešröš, hver nśverandi fjįrhęš
žeirra er sundurlišaš annars vegar ķ vanskil og hins vegar ógjaldfallinn žįtt žeirra, svo
og hvenęr og hvaš skuldari veršur aš greiša ķ afborganir og vexti af žvķ sem ógjaldfalliš
er ef ekki kemur til greišsluašlögunar.
2.
Hvernig greišslum skuldarans samkvęmt įšursögšu mundi rįšstafaš upp ķ skuldirnar,
jafnt žvķ sem hann gęti innt af hendi žegar ķ staš og föstum mįnašarlegum greišslum
į greišsluašlögunartķmanum, en um žaš fer samkvęmt žvķ sem segir ķ 7. gr.
3.
Hve lengi greišsluašlögun sé ętlaš aš standa.
Aš žvķ geršu sem aš framan segir bošar umsjónarmašur meš sannanlegum hętti til fundar
meš vešhöfum sem haldinn skal innan fjögurra vikna frį skipun hans. Fundarboši skal fylgja
greinargerš um žau atriši sem um ręšir ķ 1. mgr. og frumvarp til greišsluašlögunar. Ef ekki
er kunnugt um hver eigi kröfu sem greišsluašlögun tekur til skal umsjónarmašur beina
fundarboši til žess sem upplżst hefur veriš aš annist innheimtu į kröfunni, en sé ekki heldur
um žann vitaš veršur ekki frekar af fundarboši vegna žeirrar kröfu. Skuldara skal tilkynnt
hvar og hvenęr vešhafafundur veršur haldinn.
6. gr.
Komist greišsluašlögun į hefur hśn žau įhrif mešan į henni stendur aš skuldir sem undir
hana eiga bera ašeins žį vexti og eftir atvikum verštryggingu sem žęr hefšu boriš ķ skilum
įn tillits til gjalddaga. Beri krafa enga samningsvexti skal höfušstóll hennar verštryggšur
mišaš viš vķsitölu neysluveršs og skulu falla į hana vextir sem kvešiš er į um ķ 4. gr. laga
um vexti og verštryggingu, nr. 38/2001. Į greišsluašlögunartķma fellur ekki heldur į žęr
skuldir krafa um innheimtukostnaš eša annan kostnaš sem stafar af vanskilum. Aš žvķ leyti sem ekki fęst greišsla į kröfu į greišsluašlögunartķma bętast įfallnir vextir įrlega viš
höfušstól hennar.
Hafi krafa, sem upphaflega var samiš um aš greiša meš afborgunum į tilteknum tķma sem
enn er ekki kominn, veriš gjaldfelld ķ heild vegna vanskila eša af öšrum sökum veldur
greišsluašlögun žvķ aš gjaldfelling er śr gildi aš žvķ er žęr afborganir varšar.
Nś er krafa aš nokkru komin ķ gjalddaga įn žess aš stašiš hafi veriš ķ skilum meš žann
hluta hennar en hśn er aš öšru leyti ķ skilum, eftir atvikum vegna įkvęša 2. mgr., og veršur
žį greišsluašlögun til žess aš vanskilažįttur kröfunnar, hvaš varšar jafnt gjaldfallinn hluta
höfušstóls sem vexti og verštryggingu, leggst viš ógjaldfallinn höfušstól hennar, sbr. žó 1.
mgr. 7. gr. Um leiš skal žį lįnstķmi lengjast til jafnlengdar žeim tķma sem greišsluašlögun
stendur og skulu greišslukjör įkvešin į nżjan leik meš tilliti til žess.
Hvķli samkvęmt samningsveši eša fjįrnįmi krafa į fasteigninni sem öll er komin ķ
gjalddaga įn žess aš įkvęši 3. mgr. taki til hennar leišir greišsluašlögun til žess aš krafan
skal teljast gjaldkręf meš afborgunum, sem aš fjölda skulu svara til žeirra mįnaša sem eftir
standa af greišsluašlögunartķmanum žegar fyrst fęst greišsla upp ķ kröfuna.
Mešan į greišsluašlögun stendur veršur ekki stofnaš til samningsvešs ķ fasteigninni. Ef
fjįrnįm er gert ķ fasteigninni į žeim tķma fer um žaš sem segir ķ 4. mgr. Į tķmabili greišsluašlögunar veršur ekki krafist naušungarsölu į fasteigninni nema til fullnustu lögvešskröfu
sem gjaldfalliš hefur eftir upphaf hennar eša kröfu į hendur öšrum en skuldaranum sem
tryggš er meš veši ķ fasteigninni.
7. gr.
Geti skuldari lagt žegar ķ staš af mörkum fé til greišslu af skuldum skal žvķ fyrst variš til
aš greiša kröfur sem lögvešsréttur er fyrir og gjaldfallnar voru įšur en beišni um greišsluašlögun var tekin til greina. Standi eitthvaš žį eftir af žvķ fé skal žvķ rįšstafaš til aš greiša
upp vanskil į skuldum eftir stöšu žeirra ķ vešröš svo langt sem fjįrhęšin hrekkur til.
Mįnašargreišslu, sem reiknuš er eftir 1. mgr. 5. gr., skal variš fyrst til aš gera full skil į
kröfum sem lögvešsréttur er fyrir, enda hafi žęr ekki greišst samkvęmt žvķ sem ķ 1. mgr.
segir. Eftir aš full skil hafa veriš gerš į žeim kröfum skal mįnašargreišslu rįšstafaš hverju
sinni til aš greiša įšur įkvešnar afborganir af skuldum įsamt vöxtum og eftir atvikum verštryggingu žannig aš fyrst komi til greišslu af žeirri skuld sem hverju sinni stendur fremst ķ
vešröš, en standi žį eftir fé af žeirri mįnašargreišslu skal žvķ žessu nęst variš til greišslu
af skuldinni sem nęst er ķ vešröš og svo koll af kolli. Aš žvķ leyti sem ekkert fęst af mįnašargreišslu upp ķ kröfu vegna stöšu hennar ķ vešröš ber hśn vexti og tekur skilmįlabreytingum skv. 1. og 3. mgr. 6. gr.
8. gr.
Į vešhafafundi sem umsjónarmašur bošar til skv. 3. mgr. 5. gr. skal hann kynna greinargerš sķna og frumvarp til greišsluašlögunar. Sé skuldari staddur į fundi er honum skylt eftir
bestu vitund aš veita fundarmönnum upplżsingar um žau atriši varšandi greišsluašlögunina
sem žeir óska eftir. Umsjónarmanni er aš kröfu fundarmanns heimilt aš fresta vešhafafundi
ef skuldari er žar ekki męttur og leggja fyrir hann aš koma til fundar ef umsjónarmašur fellst
į aš žaš sé naušsynlegt til upplżsingaöflunar.
Umsjónarmašur skal leita eftir višhorfum žeirra sem sękja vešhafafund til frumvarps til
greišsluašlögunar. Eftir žvķ sem žurfa žykir getur umsjónarmašur aš tillögu skuldara eša
meš samžykki hans gert breytingar į frumvarpinu sem kynntar skulu žegar į fundinum. Fęrš
skal fundargerš žar sem mešal annars žessum atrišum skal ķ meginatrišum lżst.
Innan tveggja vikna frį vešhafafundi skal umsjónarmašur taka rökstudda og skriflega
įkvöršun um hvort af greišsluašlögun verši. Žvķ skal umsjónarmašur hafna ef fram hafa
komiš atriši sem leiša hefšu įtt til žess aš beišni skuldarans yrši hafnaš fyrir hérašsdómi,
sbr. 2.–8. tölul. 2. mgr. 4. gr. Umsjónarmašur getur einnig hafnaš aš greišsluašlögun komist
į ef hann telur óraunhęft aš skuldari muni standa viš skilmįla samkvęmt frumvarpi aš
henni, svo og ef skuldari hefur ekki stašiš af trśmennsku aš undirbśningi hennar eša ętla
verši aš hennar sé leitaš ķ óheišarlegum tilgangi.
Įkvöršun umsjónarmanns skal meš sannanlegum hętti send tafarlaust öllum vešhöfum
sem kunnugt er um, svo og skuldaranum.
Hafi umsjónarmašur įkvešiš aš hafna žvķ aš af greišsluašlögun verši er mešferš hans
į mįli žegar ķ staš lokiš.
Nś hefur umsjónarmašur įkvešiš aš af greišsluašlögun verši og getur žį vešhafi innan
tveggja vikna frį žvķ aš sś įkvöršun var tekin tilkynnt umsjónarmanni aš hann krefjist śrlausnar hérašsdóms um hana. Sś tilkynning skal vera skrifleg og rökstudd, en aš öšru leyti
fer um mešferš mįls samkvęmt sömu reglum og gilda um mešferš įgreinings um frumvarp
skiptastjóra til śthlutunar viš gjaldžrotaskipti.
Žegar frestur skv. 6. mgr. er śt runninn įn žess aš vešhafi krefjist dómsśrlausnar er
greišsluašlögun sjįlfkrafa komin į. Aš öšrum kosti fer um afdrif hennar eftir śrlausn dómstóla.
9. gr.
Žegar greišsluašlögun er komin į skal umsjónarmašur gera skriflega yfirlżsingu um hana
žar sem mešal annars skal greint frį hvenęr hśn komst į, til hve langs tķma hśn er og hverjar
skilmįlabreytingar leišir af henni. Hann skal fį yfirlżsingunni žinglżst, en til žess žarf ekki
samžykki vešhafa. Fyrir žessa žinglżsingu greišist ekkert gjald. Umsjónarmašur skal senda
öllum žekktum vešhöfum eintak af žessari yfirlżsingu.
Umsjónarmašur lętur skuldaranum ķ té stašfest eintak yfirlżsingar skv. 1. mgr., frumvarps
til greišsluašlögunar og įkvöršunar sinnar um aš af henni verši til aš skuldari geti fališ
fjįrmįlafyrirtęki aš mišla greišslum fyrir sig. Viš svo bśiš er mešferš umsjónarmanns į
mįli lokiš.
10. gr.
Umsjónarmašur skal įn tafar tilkynna hérašsdómi um lok starfa sinna. Žeirri tilkynningu
skulu fylgja greinargerš umsjónarmanns og frumvarp til greišsluašlögunar, fundargeršir frį
vešhafafundi, įkvöršun umsjónarmanns um mįlalok og eftir atvikum yfirlżsing hans skv. 9.
gr.
11. gr.
Skuldara er skylt ķ tęka tķš įšur en komiš er aš fyrsta gjalddaga samkvęmt greišsluašlögun aš koma žvķ til leišar aš fjįrmįlafyrirtęki mišli fyrir hann greišslum samkvęmt
henni.
Mešan į tķma greišsluašlögunar stendur getur vešhafi, sem af henni er bundinn, leitaš
eftir ógildingu hennar eftir sömu reglum og gilda um ógildingu naušasamnings.
Greišsluašlögun fellur sjįlfkrafa śr gildi ef eigendaskipti verša aš fasteigninni sem hśn
varšar, žar į mešal meš andlįti skuldara eša žvķ aš bś hans sé tekiš til gjaldžrotaskipta.
12. gr.
Nś telur skuldari žegar minna en žrķr mįnušir eru til loka tķma greišsluašlögunar en įšur
en sį tķmi er į enda aš sżnt sé aš hann verši um fyrirséša framtķš ófęr um aš standa ķ fullum
skilum meš greišslu skulda sem tryggšar eru meš veši ķ žeirri fasteign sem greišsluašlögun
tekur til og aš önnur tiltęk greišsluerfišleikaśrręši séu ófullnęgjandi. Getur skuldari žį
leitaš eftir žvķ aš vešréttindi sem standa til tryggingar uppreiknašra eftirstöšva vešskulda
į fasteigninni sem hśn varšar og nema hęrri fjįrhęš en svarar til söluveršs fasteignarinnar
į almennum markaši aš višbęttum 10 hundrašshlutum verši afmįšar af fasteigninni enda
sżni skuldari fram į aš hann geti stašiš ķ fullum skilum meš žęr vešskuldir sem įfram hvķla
į fasteigninni. Getur skuldari žį beint til sżslumanns ķ umdęminu, žar sem fasteignin er,
skriflegri og rökstuddri beišni um aš geršar verši rįšstafanir um fasteignina samkvęmt žvķ
sem nįnar segir ķ 3.–5. mgr. Žaš er skilyrši fyrir žeim rįšstöfunum aš vešskuldir séu ķ skilum
eftir žeirri skipan sem greišsluašlögun hefur leitt af sér.
Meš beišni skuldara skv. 1. mgr. skal fylgja eintak af žeim gögnum sem getiš er ķ 3. og
9. gr. įsamt veršmati tveggja löggiltra fasteignasala į fasteign skuldarans, eintak af kvittunum fyrir greišslum til vešhafa ķ samręmi viš greišsluašlögun og eftir žörfum śtreikningum į uppreiknašri stöšu vešskulda sem į fasteigninni hvķla.
Žegar sżslumanni hefur borist beišnin kannar hann hvort fullnęgt sé skilyršum 1. og 2.
mgr. til aš taka hana til mešferšar. Séu žau ekki uppfyllt hafnar hann beišninni žegar ķ staš
nema annmarkar séu į mįlatilbśnaši skuldara sem bęta megi śr į skömmum fresti. Aš öšrum kosti skal sżslumašur boša meš sannanlegum hętti alla vešhafa įsamt skuldara til fundar
viš sig. Liggi ekki fyrir upplżsingar um hverjir eigi einstakar veškröfur skal sżslumašur
beina fundarboši til žeirra sem upplżst hefur veriš aš annist innheimtu į kröfunum, en sé
ekki heldur um žį vitaš skulu žessir vešhafar bošašir til fundarins meš auglżsingu ķ Lögbirtingablaši sem birt er meš minnst viku fyrirvara.
Į vešhafafundi kynnir sżslumašur fyrirliggjandi gögn og gefur vešhöfum kost į aš lżsa
afstöšu til žess sem fram er komiš af hendi skuldara. Veršmat į eign sem skuldari hefur aflaš
skv. 2. mgr. skal lagt til grundvallar nema vešhafi sem hefur hagsmuna aš gęta af nišurstöšu
žess fįi žvķ hrundiš meš matsgerš dómkvaddra manna, en fresta skal sżslumašur mešferš
mįls ef leita skal slķkrar matsgeršar. Teljist samkvęmt žessu sżnt aš samanlögš fjįrhęš
vešskulda sé hęrri en söluverš eignarinnar ķ žvķ hlutfalli, sem getiš er ķ 1. mgr., skal sżslumašur gefa į fundinum vešhöfum, sem fara meš kröfur sem standa ķ vešröš utan žeirra
marka, kost į aš gera žegar ķ staš tilboš um aš leysa til sķn eignina meš žvķ aš taka aš sér
rétthęrri veškröfur annarra.
Komi fram į vešhafafundi tilboš skv. 4. mgr. skal leitaš afstöšu skuldara til žess. Hafni
hann bošinu eša sé hann ekki męttur į fund lżkur žessari mešferš mįls žegar ķ staš. Samžykki skuldari tilbošiš skal vešhafi standa viš žaš innan tveggja vikna įsamt žvķ aš leggja
til naušsynleg skjöl vegna eigendaskipta.
Nś kemur ekki fram tilboš į vešhafafundi skv. 4. mgr., og skal žį sżslumašur eftir kröfu
skuldara afmį af fasteigninni vešréttindi sem standa utan žeirra marka ķ vešröš sem greinir
ķ 1. mgr. Standi veškrafa aš hluta innan žeirra marka og aš hluta utan skal eftirstöšvum
hennar skipt aš tiltölu žvķ til samręmis og įkvešur žį sżslumašur nżjan höfušstól skuldarinnar sem vešréttindi eru fyrir. Um rįšstafanir samkvęmt žessari mįlsgrein gerir sżslumašur
yfirlżsingu sem žinglżst skal į eignina en fyrir hana greišist ekkert gjald.
Sżslumašur skal fęra geršabók um rįšstafanir samkvęmt žessari grein. Rķsi įgreiningur
um slķkar rįšstafanir geta žeir sem eiga hlut aš mįli leitaš śrlausnar um hann fyrir dómstólum eftir sömu reglum og gilda um śrlausn įgreinings um gildi naušungarsölu.
13. gr.
Lög žessi öšlast gildi 1. jślķ 2009.
Greinargerš.
I.
Viš mešferš allsherjarnefndar į frumvarpi til laga um breyting į lögum um gjaldžrotaskipti o.fl., nr. 21 26. mars 1991 (greišsluašlögun), žskj. 507, 281. mįl, ręddi nefndin ķtarlega hvort og aš hvaša marki rétt vęri aš lįta greišsluašlögun nį til vešlįna. Var ķ žvķ efni
mešal annars litiš til fordęmis śr norsku lögunum um greišsluašlögun. Var žaš nišurstaša
nefndarinnar aš sérstök sjónarmiš giltu aš sumu leyti um slķkar kröfur og žvķ vęri rétt aš
lagatextinn tęki meš ótvķręšum hętti į žeim įlitamįlum sem sköpušust ef slķkar kröfur féllu
undir śrręšiš.
Eftir umręšur ķ nefndinni beindi formašur nefndarinnar žvķ til dóms- og kirkjumįlarįšuneytisins og réttarfarsnefndar aš leitaš yrši leiša til aš śtfęra meš fullnęgjandi hętti
almenna greišsluašlögun veškrafna į žann veg aš skuldsettu fólki ķ hóflegu hśsnęši sem
ekki réši viš greišslubyrši sķna yrši gefiš tękifęri til greišsluašlögunar įn hefšbundinna
naušungarsölu- og gjaldžrotaśrręša. Meš žessu móti nęšist sį įrangur aš kröfuhafar héldu
greišsluflęši fyrir hluta įhvķlandi skulda ķ staš žess aš žurfa aš afskrifa žęr aš fullu og öllu
og mundu losna viš kostnaš af yfirtöku fullnustueigna. Skuldarar nęšu meš žessu aš standa
ķ skilum og foršast gjaldžrot. Ljóst vęri aš umtalsveršur hluti skuldara vęri ķ žeirri stöšu aš
skulda meira en sem nęmi veršmęti eignar ķ yfirstandandi kreppu, en śrręšiš ętti einungis
aš taka til žeirra sem ekki hefšu greišslugetu til aš standa skil į skuldum.
Ķ kjölfar žessa hófu dóms- og kirkjumįlarįšuneytiš og réttarfarsnefnd undirbśning žess
frumvarps sem hér er lagt fram. Allsherjarnefnd samžykkti aš leggja frumvarpiš fram, enda
tilurš žess byggš į žeirri vinnu sem fram hafši fariš į vettvangi nefndarinnar.
Ķ lögum um gjaldžrotaskipti o.fl., nr. 21/1991, er aš finna reglur um greišslustöšvun og
naušasamninga, en žessi réttarśrręši hafa žaš sameiginlega markmiš aš gera skuldara kleift
aš rįša bót į fjįrhagsöršugleikum sķnum til aš forša žvķ aš bś hans verši tekiš til gjaldžrotaskipta. Įkvęši um greišslustöšvun er aš finna ķ 2. žętti laganna, en žetta śrręši var fyrst
leitt ķ lög meš gjaldžrotalögum nr. 6/1978. Um naušasamninga er hins vegar fjallaš ķ 3. žętti
laganna, en žaš réttarśrręši var upphaflega tekiš upp meš lögum nr. 19/1924, um naušasamninga. Žegar gildandi lög, nr. 21/1991, voru sett žótti heppilegast meš hlišsjón af efnislegri samstöšu aš skipa ķ eina löggjöf reglum um greišslustöšvun, naušasamninga og gjaldžrotaskipti.
Į įrunum 1993–1995 störfušu nefndir į vegum félagsmįlarįšherra sem fališ var aš kanna
hvort efni vęru til aš leiša ķ lög hlišstętt śrręši og žekktist annars stašar į Noršurlöndum
fyrir einstaklinga ķ greišsluvanda. Tillögur sem žessar nefndir skilušu leiddu ekki til žess aš
flutt vęri stjórnarfrumvarp į grundvelli žeirra. Ķ staš žess aš lögfesta śrręši af žessu tagi var
hins vegar gripiš til žess aš aušvelda einstaklingum aš leita naušasamninga meš žvķ aš
leitast viš aš ryšja śr vegi hindrun vegna fyrirhafnar og kostnašar. Ķ žvķ skyni voru sett lög
um réttarašstoš viš einstaklinga sem leita naušasamninga, nr. 65/1996.
Frį įrinu 1995 hafa reglulega veriš flutt af žingmönnum frumvörp sem stefnt hafa aš žvķ
aš leitt yrši ķ lög śrręši, sem nefnt yrši greišsluašlögun, til aš rįša bót į fjįrhagsöršugleikum einstaklinga. Ķ fyrstu geršum žessara lagafrumvarpa var mišaš viš aš um žetta efni
yrši sett sérstök löggjöf, en ķ sķšari frumvörpum var lagt til aš reglum um žetta śrręši yrši
bętt inn ķ lög nr. 21/1991 žannig aš žvķ yrši skipaš į bekk meš hlišstęšum śrręšum, ž.e.
greišslustöšvun og naušasamningi, sem hafa einnig žaš markmiš aš rįša bót į fjįrhagsvanda skuldara og forša bśi hans frį gjaldžrotaskiptum. Žį skipaši išnašar- og višskiptarįšherra
ķ mars 2007 nefnd til aš vinna drög aš frumvarpi til laga um greišsluašlögun og skilaši
nefndin drögum aš frumvarpi ķ byrjun įrs 2008.
II.
Viš žęr sérstöku ašstęšur sem rķkja ķ efnahagslķfi žjóšarinnar og snerta fjįrhag fjölmargra heimila hefur veriš talin įstęša til aš huga almennt aš vanda skuldsettra heimila og
žvķ hvort fęrar séu leišir til žess aš koma žeim til hjįlpar viš rķkjandi ašstęšur. Ķ kjölfar
bankahrunsins į lišnu hausti og žeirrar miklu efnahagslęgšar sem žvķ hefur fylgt meš tilheyrandi greišsluvanda fyrir stóran hóp fólks žykir jafnframt naušsynlegt aš tryggja einstaklingum virkara śrręši til aš gera žeim eftir fremsta megni kleift aš endurskipuleggja fjįrmįl
sķn meš žaš aš markmiši aš žeir geti bśiš įfram ķ fasteign sinni sé žess nokkur kostur. Viš
setningu slķkra reglna žarf aš virša stjórnarskrįrvarinn eignarrétt žeirra kröfuhafa sem njóta
veštryggingar ķ fasteignum skuldara, en takist vel til geta hagsmunir skuldara og kröfuhafa
fariš saman.
Ķ frumvarpinu hefur žetta višfangsefni veriš nįlgast meš žvķ móti aš męla fyrir um
tķmabundna greišsluašlögun greišslna af fasteignaveškröfum sem ętlaš er aš taka til žeirra
tilvika žegar skuldari getur sannanlega ekki nżtt sér önnur žau greišsluerfišleikaśrręši sem
honum bjóšast. Er śrręšinu ętlaš aš vera tķmabundiš og getur žaš stašiš ķ allt aš fimm įr.
Nįnar lżsir śrręšiš sér ķ žvķ aš skuldari getur aš įkvešnum skilyršum fullnęgšum leitaš
eftir tķmabundinni greišsluašlögun vegna skulda sem hvķla į fasteign hans sé žaš hśsnęši
sem ętlaš er til bśsetu samkvęmt įkvöršun skipulags- og byggingaryfirvalda enda haldi
skuldari žar heimili og hafi žar skrįš lögheimili. Frumvarpinu er žvķ ekki ętlaš aš taka til
annarra vešskulda en žeirra sem hvķla į žeim fasteignum sem ętlašar eru til ķbśšar skuldara.
Žaš tekur žvķ ekki til annarra fasteigna, svo sem sumarhśsa og fasteigna sem eru ķ skipulögšum frķstundabyggšum. Geti skuldari ekki stašiš full skil į greišslu žeirra skulda sem
tryggšar eru meš veši ķ ķbśšarhśsnęši, breytast skuldbindingar skuldarans meš žeim hętti
aš gjalddaga žeirra skuldbindinga sem hann getur ekki greitt er frestaš svo lengi sem
greišsluašlögunin stendur. Ķ frumvarpinu er ķ žessum efnum lögš til sś leiš aš greišslugeta
af veštryggšum fasteignaveškrafna verši tķmabundiš löguš aš getu skuldara til greišslu
fasteignaveškrafna, en žó žannig aš hśn nemi aš lįgmarki fjįrhęš hęfilegrar hśsaleigu į
almennum markaši fyrir žį fasteign sem um ręšir. Mešan į greišsluašlögunartķmabili
stendur falla žvķ ekki drįttarvextir, vanskilagjöld eša innheimtukostnašur į veškröfur, en
vanskilažįttur kröfunnar sem ekki fęst greiddur leggst viš ógjaldfallinn höfušstól kröfunnar
og į lįnstķminn aš lengjast sem žvķ nemur til jafnlengdar žeim tķma sem greišsluašlögunin
stendur. Į žeim tķma veršur hśsnęšiš ekki selt naušungarsölu og getur skuldari ekki gert
samning um vešsetningu hśsnęšisins į sama tķma.
Um slķka tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši gilda žęr
mįlsmešferšarreglur sem męlt er fyrir um ķ frumvarpinu, og taka žęr miš af žeim mįlsmešferšarreglum sem męlt er fyrir um ķ fyrrgreindu frumvarpi dómsmįlarįšherra um greišsluašlögun. Žar er žó aš finna žaš nżmęli aš viš lok greišsluašlögunartķmabils getur skuldari
óskaš žess aš vešréttindi vegna vešskuldar sem į fasteign hans hvķla verši mįšar af fasteigninni, séu žęr umfram tiltekinn hundrašshluta sem bętt er viš markašsverš eignar. Er žį
ķ frumvarpinu gert rįš fyrir tiltekinni mįlsmešferš sem sżslumenn muni annast ef skuldari
óskar eftir henni.
III.
Eins og hér hefur veriš rakiš er lagt til meš frumvarpinu aš lögfest verši sérstakt śrręši
fyrir einstaklinga sem glķma viš verulegan fjįrhagsvanda og eiga į hęttu af žeim sökum aš
fasteignir žeirra verši seldar naušungarsölu. Śrręšiš felur ķ sér aš leitaš er tķmabundinnar
greišsluašlögunar vegna fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši. Žar sem frumvarpiš tekur
einungis til žessa afmarkaša žįttar og žar sem žaš fellur ekki beint aš reglum laga nr. 21/
1991 er žaš lagt fram sem sjįlfstętt frumvarp. Er hins vegar ekkert žvķ til fyrirstöšu aš
skuldari sem į ķ verulegum fjįrhagsöršugleikum leiti eftir greišsluašlögun eftir žvķ frumvarpi
sem dómsmįlarįšherra hefur lagt fram samkvęmt framansögšu, samtķmis žvķ sem skuldari
nżtur tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši. Horfir žaš mjög
til bóta fyrir skuldara žar sem śrręšin, hvort um sig eša žau saman, geta reynst skuldurum
mjög vel viš aš endurskipuleggja fjįrhag sinn, įn žess aš gengiš sé į stjórnarskrįrvarinn
eignarrétt veškröfuhafa og įn žess aš draga śr almennum vilja skuldara til greišslu skuldbindinga sinna.
Athugasemdir viš einstakar greinar frumvarpsins.
Um 1. gr.
Meš frumvarpinu er lagt til aš eigandi ķbśšarhśsnęšis geti leitaš eftir greišsluašlögun
vegna žeirra skulda sem hvķla į fasteign hans. Ķ greininni kemur fram sś meginregla frumvarpsins aš žęr greišslur sem umfram eru og skuldari getur ekki greitt af teljist ekki til vanskila į mešan į greišsluašlögun stendur, heldur er gjalddaga žeirra frestaš žar til hinni tķmabundnu greišsluašlögun er lokiš. Skilyrši žess aš skuldari geti leitaš tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna er aš hann sé og verši um einhvern tķma ófęr um aš standa full
skil į greišslu skulda sem tryggšar eru meš veši ķ fasteign hans, eins og nįnar er tekiš fram
ķ įkvęšinu. Ekki er nęgilegt aš um mjög tķmabundin eša skammvinn greišsluvandręši sé
aš ręša. Žetta skilyrši lżtur žannig aš žvķ aš skuldari sé ógreišslufęr en ekki skiptir mįli
hvort skuldari sé žannig settur aš andvirši eigna hans sé minna en nemur skuldum. Sś ašstaša ein, įn žess aš hśn bitni į greišslugetu skuldara, getur žvķ ekki réttlętt tķmabundna
greišsluašlögun fasteignaveškrafna.
Auk žess veršur sį sem leitar eftir śrręšinu aš vera eigandi fasteignarinnar. Žótt ekki sé
žaš tekiš sérstaklega fram getur einungis einstaklingur nżtt sér śrręšiš, enda leišir af įkvęšum 2. gr. frumvarpsins aš slķk greišsluašlögun getur einungis tekiš til žeirra skulda sem
hvķla į hśsnęši sem ętlaš er til bśsetu samkvęmt įkvöršunum byggingar- og skipulagsyfirvalda. Śrręšiš er tķmabundiš og getur lengst varaš ķ fimm įr, žótt umsjónarmašur geti
įkvešiš aš žaš vari ķ skemmri tķma. Mikilvęgt er aš viš mat žess verši žvķ ekki markašur
of langur tķmi, en mat žess fer eftir ašstęšum skuldara hverju sinni.
Ķ greininni kemur jafnframt fram žaš mikilvęga skilyrši aš skuldari hafi įšur reynt aš
leita annarra leiša til aš standa ķ skilum meš skuldbindingar sķnar. Fer žaš eftir atvikum hvort
um sé aš ręša frjįlsa samninga viš veškröfuhafa eša innheimtumenn žeirra, eša aš skuldari
hafi til aš mynda leitaš eftir greišslujöfnun lįna. Fyrrgreind śrręši eru nefnd ķ dęmaskyni
og er ekki ętlaš aš vera tęmandi yfirlit žeirra śrręša sem skuldari veršur įšur aš hafa leitaš
eftir. Brżnt er aš skuldari hafi leitaš žeirra śrręša sem honum standa sannanlega til boša og
aš žau hafi ekki reynst fullnęgjandi. Veršur skuldari žvķ aš leggja fram skjöl sem sżna fram
į aš hann hafi įšur leitaš allra žeirra leiša sem honum eru fęrar, en aš öšrum kosti fellst
dómari ekki į beišni skuldara um tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna.
Um 2. gr.
Ķ įkvęšinu koma fram žau meginskilyrši sem eru fyrir tķmabundinni greišsluašlögun
fasteignaveškrafna. Sį sem leitar eftir śrręšinu veršur aš vera žinglesinn eigandi viškomandi fasteignar og hafa forręši į fé sķnu. Ķ žvķ felst aš bś hans sé ekki til gjaldžrotaskipta.
Ekkert er žvķ til fyrirstöšu aš hann hafi leitaš eftir greišsluašlögun eftir lögum nr. 21/1991,
um gjaldžrotaskipti o.fl., žar sem žaš hindrar ekki aš hann leiti jafnframt tķmabundinnar
greišsluašlögunar fasteignaveškrafna. Séu eigendur fasteignar tveir eša fleiri verša žeir aš
leita slķkrar greišsluašlögunar sameiginlega, enda er śrręšiš hįš žvķ aš eigandi geti ekki
greitt af įhvķlandi vešskuldum. Verša bįšir eigendur žvķ aš sękja um śrręšiš og leggja fram
upplżsingar um greišslugetu sķna sameiginlega.
Žį kemur fram ķ įkvęšinu aš greišsluašlögun geti ašeins tekiš til žeirrar fasteignar žar
sem skuldarinn heldur heimili og hefur skrįš lögheimili, enda sé um aš ręša hśsnęši sem
ętlaš er til bśsetu samkvęmt įkvöršun skipulags- og byggingaryfirvalda. Annars konar hśsnęši fellur žvķ ekki undir įkvęšiš og leišir af žvķ aš eigandi žess getur ekki fariš fram į
śrręšiš. Skilyrši fyrir śrręšinu er aš um sé aš ręša hóflegt hśsnęši. Įkvęšinu er ętlaš aš
fela ķ sér tiltekna višmišun sem svipar til hugtaksins ,,lįtlaust heimili“ ķ 43. gr. laga nr.
90/1989. Sś višmišun sem įkvęšiš leggur til grundvallar er matskennd og metur dómari žaš
hverju sinni hvort um óhóflegt hśsnęši sé aš ręša. Viš žaš mat er mešal annars litiš til
stęršar hśsnęšisins, tegundar žess, ķbśšarforms og stašsetningar og fyrrgreind atriši metin
śt frį tekjum skuldara og heimilisašstęšum hans hverju sinni.
Jafnframt er gerš grein fyrir žeim skuldum sem greišsluašlögunin tekur til, en žaš eru
allar žęr veškröfur sem į fasteign hvķla, hvort heldur um er aš ręša kröfur tryggšar meš
lögveši, samningsveši eša ašfararveši ķ fasteigninni. Hins vegar hefur śrręšiš engin įhrif
į tryggingarréttindi ķ fasteigninni į grundvelli kyrrsetningar eša löggeymslu, en krafa sem
slķk réttindi eru fyrir kemur ekki til greišslu nema fjįrnįm hafi jafnframt veriš gert ķ eigninni
fyrir sömu kröfu. Žį er śrręšinu ętlaš aš taka jafnt til fasteignaveškrafna ķ innlendri sem
erlendri mynt.
Um 3. gr.
Hér er mešal annars męlt fyrir um efni beišni skuldara um heimild til aš leita greišsluašlögunar og žau gögn sem verša aš fylgja žeirri beišni til hérašsdóms. Ķ frumvarpinu er gert
rįš fyrir žvķ aš skuldari leiti tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna meš skriflegri beišni sem senda skal til žess hérašsdómstóls žar sem hann į lögheimili. Meš beišninni
žurfa aš fylgja žau gögn og žęr upplżsingar sem fram koma ķ įkvęšinu, žar sem mikilvęgt
er aš dómstóll geti metiš sjįlfstętt hvort skuldari eigi rétt til slķkrar greišsluašlögunar. Žessar
upplżsingar eiga aš gefa skżra mynd aš getu skuldarans til žess aš greiša mįnašarlega ķ
afborganir, en aš auki veršur aš liggja fyrir hver afborgunarfjįrhęš veškrafna er og eftir
atvikum hver eru vanskil žeirra. Žį veršur skuldari aš tiltaka ķ beišninni hverjar tekjur hann
hafi įsamt tekjum žeirra sem teljast til heimilis meš honum. Meš žessu er ekki gefiš til
kynna aš ętlast sé til aš allir heimilismenn skuldarans taki žįtt ķ aš greiša mįnašarlega
afborgun til samręmis viš 1. mgr. 5. gr. frumvarpsins, enda ber hvorki maki hans né ašrir
sem halda meš honum heimili įbyrgš į skuldbindingum hans nema žaš leiši annašhvort af
lögum, svo sem vegna samįbyrgšar hjóna į greišslu vissra skatta, eša žvķ aš viškomandi hafi
gengist ķ įbyrgš fyrir skuld. Į hinn bóginn skipta tekjur maka eša annarra heimilismanna
mįli į žann hįtt aš eftir žvķ sem žęr kunna aš vera meiri dregur śr žörf į žvķ aš tekjum
skuldarans sé ķ sama męli og ella variš til greišslu kostnašar af framfęrslu žeirra, til dęmis ef maki skuldarans, sem jafnframt honum er framfęrsluskyldur viš börn žeirra, hefur teljandi
tekjur en ber ekki teljandi skuldir.
Ķ įkvęšinu er einnig gert rįš fyrir žvķ aš upplżsa eigi um tekjur įn tillits til žess hvort žęr
stafi af vinnu eša öšrum sökum, svo sem fjįrmagnstekjur eša greišslur śr almannatryggingum eša lķfeyrissjóši. Tilgangur žessa įkvęšis er sį aš fram veršur aš koma raunhęfur
spįdómur um tekjur skuldarans og annarra heimilismanna hans į mešan tķmabundinni
greišsluašlögun fasteignaveškrafna stendur, til įkvöršunar į fastri mįnašargreišslu eftir 1.
mgr. 5. gr. frumvarpsins. Žį veršur skuldari jafnframt aš upplżsa meš sannanlegum hętti
hvort og žį hvaša leišir hann hafi įšur reynt til žess aš koma fasteignaveškröfum sķnum ķ
skil. Metur dómari žaš hverju sinni hvort žęr tilraunir skuldara teljist vera fullnęgjandi eša
hvort hann telji svo ekki vera. Ķ slķkum tilvikum ber dómara aš hafna beišni skuldara um
tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna.
Žį er žaš jafnframt skilyrši aš skuldari hafi įšur komist aš samkomulagi viš fjįrmįlafyrirtęki um aš žaš muni ašstoša hann viš aš framkvęma greišslumišlun ķ samręmi viš
tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna, og veršur ekki fallist į beišni skuldara ef
slķk stašfesting fylgir ekki beišni hans til hérašsdóms. Mikilvęgt er aš skuldari hafi gert
slķkar rįšstafanir til žess aš śrręšiš nįi aš žjóna tilgangi sķnum. Ekkert er žvķ til fyrirstöšu
aš slķk fjįrmįlastofnun sé jafnframt vešhafi į žeirri fasteign sem tķmabundinni greišsluašlögun fasteignaveškrafna er ętlaš aš taka til.
Um 4. gr.
Hér eru talin skilyrši sem skuldari žarf aš fullnęgja til aš geta fengiš heimild til aš leita
greišsluašlögunar til višbótar žeim sem felast ķ 3. gr. Samkvęmt žvķ sem žar kemur fram
gilda almennar reglur 1.–3. gr. um heimild til aš leita tķmabundinnar greišsluašlögunar
fasteignaveškrafna. Ķ 1. mgr. įkvęšisins er męlt fyrir um žau atriši sem leiša til žess aš
hérašsdómara beri aš synja um heimild til aš leita tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna į ķbśšarhśsnęši. Skv. 1. tölul. veršur beišni hafnaš ef beišni hefur ekki
veriš gerš į fullnęgjandi hįtt eša henni fylgja ekki naušsynleg gögn. Hér ber aš leggja
įherslu į aš skuldari veršur aš veita fullnęgjandi upplżsingar um allt sem lżtur aš fjįrhagslegum mįlefnum hans. Žannig ber honum aš varpa skżru ljósi į eigna- og skuldastöšu hans,
auk žess sem honum ber aš greina frį tekjum og möguleikum hans til aš afla žeirra, svo og
įętlušum śtgjöldum. Skv. 2. tölul. veršur beišni um heimild til aš leita tķmabundinnar
greišsluašlögunar fasteignaveškrafna hafnaš ef dómari telur verulega įstęšu til aš ętla aš
žęr upplżsingar sem skuldari hefur lįtiš fylgja beišni sinni séu ekki réttar. Er žetta hįš mati
dómarans og fer eftir atvikum hverju sinni.
Žį er ķ 3. tölul. gert rįš fyrir žvķ aš dómari meti hvort fallast eigi į tķmabundna greišsluašlögun fasteignaveškrafna. Ber dómara aš meta hvort fjįrhag skuldara sé žannig hįttaš aš
honum sé sannanlega kleift aš standa ķ skilum meš greišslur įhvķlandi lįna, eša eftir atvikum
hvort ljóst sé aš skuldari muni ekki geta greitt žį lįgmarksgreišslu sem męlt er fyrir um ķ
1. mgr. 5. gr. frumvarpsins. Į dómari ķ slķkum tilvikum ekki aš fallast į aš veita skuldurum
hiš tķmabundna śrręši, enda er markmišiš meš žessari ašstoš viš skuldara aš greiša fyrir
aš greišsluašlögun nįi žeim tilgangi aš vera raunhęft śrręši fyrir hann til aš rįša bót į žeim
fjįrhagsvanda sem hann glķmir viš. Jafnframt hafnar dómari beišni skuldara um greišsluašlögun ef skuldari sżnir ekki fram į meš fullnęgjandi hętti aš hann sé og verši um einhvern tķma ófęr um aš standa ķ fullum skilum į greišslu skulda, eša hann hefur ekki įšur
nżtt sér greišsluerfišleikaśrręši sem honum eru tiltęk eša honum standa til boša. Er žetta
til samręmis viš žaš skilyrši śrręšisins sem er aš finna ķ 1. gr. frumvarpsins og felur ķ sér žann megintilgang žess aš žaš eigi viš einungis ķ žeim undantekningartilvikum žegar allar
ašrar tiltękar leišir hafa veriš reyndar og ekki reynst fullnęgjandi aš mati dómara.
Ķ 4. tölul. kemur fram aš beišni um heimild verši hafnaš ef ętla mį aš skuldari hafi hagaš
geršum sķnum svo sem raun varš į meš rįšnum hug um aš leita geišsluašlögunar. Skv. 5.
tölul. veršur beišni um heimild til aš leita greišsluašlögunar hafnaš ef skuldarinn hefur
hagaš fjįrmįlum sķnum į verulega įmęlisveršan hįtt eša tekiš fjįrhagslega įhęttu sem ekki
var ķ samręmi viš fjįrhagsstöšu hans į žeim tķma sem til fjįrhagsskuldbindingarinnar var
stofnaš eša eftir aš honum mįtti vera oršiš ljóst aš hann vęri ófęr um aš standa ķ fullum
skilum viš lįnardrottna sķna. Skv. 6. tölul. veršur beišni hafnaš ef til skulda hefur veriš
stofnaš į žeim tķma er skuldari var greinilega ófęr um aš standa viš fjįrhagsskuldbindingar
sķnar. Jafnframt veršur beišni hafnaš skv. 7. tölul. ef skuldari hefur bakaš sér skuldbindingu
sem einhverju nemur mišaš viš fjįrhag hans meš hįttsemi sem varšar refsingu eša skašabótaskyldu. Ķ 8. tölul. įkvęšisins kemur fram aš beišni um heimild verši hafnaš ef skuldari
hefur svo aš mįli skipti lįtiš hjį lķša aš standa ķ skilum viš lįnardrottna sķna žótt honum
hefši veriš žaš kleift aš einhverju leyti eša öllu. Žessum atrišum svipar til skilyrša fyrir
greišsluašlögun eftir lögum nr. 21/1991, og er žaš sammerkt aš ekki getur veriš višeigandi
aš skuldari eigi kost į tķmabundinni greišsluašlögun fasteignaveškrafna ef vandi hans veršur
aš einhverju leyti eša öllu rakinn til atvika af žessu tagi žar sem hann sjįlfur meš framgöngu
sinni ber įbyrgš į žvķ hvernig hans mįlum er komiš. Lķkt og į viš samsvarandi skilyrši laga
nr. 21/1991, er ekki gert rįš fyrir aš žessi matskenndu atriši verši tślkuš rżmra en efni eru
til, žar sem er skuldari glķmir viš verulegan fjįrhagsvanda er vissulega eitt og annaš sem
hżtur aš hafa fariš śrskeišis hjį honum įn žess žó aš framangreind atriši verši talin eiga viš
žannig aš girt sé fyrir tķmabunda greišsluašlögun fasteignaveškrafna.
Fallist dómari į aš skuldara verši veitt tķmabundin greišsluašlögun fasteignaveškrafna
skipar hann umsjónarmann til aš fara meš greišsluašlögunina og gilda um hann sömu reglur
og um umsjónarmenn meš naušasamningum eftir įkvęšum laga nr. 21/1991, um gjaldžrotaskipti o.fl. Jafnframt kemur fram ķ įkvęšinu aš viš uppkvašningu śrskuršar um aš skuldara
sé heimilt aš leita eftir tķmabundinni greišsluašlögun frestast naušungarsala sem kann aš
hafa veriš įkvešin į viškomandi fasteign. Er sś regla mikilvęg svo aš śrręšiš nįi tilgangi
sķnum. Jafnframt er męlt fyrir um aš kostnašur umsjónarmanns greišist śr rķkissjóši en žar
er įtt viš śtlagšan kostnaš vegna vottorša og annars slķks en ekki kostnaš vegna aškeyptar
vinnu utanaškomandi, til dęmis lögmanna eša endurskošenda, en kostnašur er hįšur įkvöršun dómara. Er gert rįš fyrir žvķ aš dómari įkveši žóknun umsjónarmanns, og geti hśn numiš
allt aš 200.000 kr. aš hįmarki.
Dómsmįlarįšherra er heimilt aš įkveša meš reglugerš aš fela sżslumanni, einum eša
fleiri, eša opinberri stofnun aš hafa umsjón meš greišsluašlögun fasteignavešlįna ķ staš
umsjónarmanns meš greišsluašlögun sem žį annast störf hans ķ samręmi viš įkvęši laga
žessara.
Um 5. gr.
Hér er aš finna reglur um fyrstu ašgeršir umsjónarmanns eftir aš fenginn hefur veriš
dómsśrskuršur um heimild skuldara til aš leita greišsluašlögunar. Er hér nįnar tiltekiš męlt
fyrir um aš hann skuli žegar kalla skuldara į sinn fund og krefja hann allra žeirra upplżsinga
og gagna sem hann telur žörf į til žess aš meta hvaš skuldara er kleift aš greiša žegar ķ staš
af vešskuldum og sķšar meš föstum mįnašargreišslum į žvķ tķmabili sem greišsluašlögunin
stendur. Mįnašarleg greišsla er įkvešin sem föst fjįrhęš, en hśn getur žó aldrei veriš lęgri
en sś fjįrhęš sem umsjónarmašur telur aš svari til hęfilegrar hśsaleigu į almennum markaši fyrir žį eign sem greišsluašlögunin tekur til. Į umsjónarmašur einn mat žess og ber honum
aš afla žeirra upplżsinga į eigin spżtur.
Ķ frumvarpinu er gert rįš fyrir aš skuldari geti notiš tķmabundinnar greišsluašlögunar
fasteignaveškrafna į sama tķma og hann leitar eftir naušasamningi til greišsluašlögunar.
Njóti skuldari heimildar til greišsluašlögunar eftir X. kafla a laga nr. 21/1991, um gjaldžrotaskipti o.fl., į mįnašarleg greišsla hans eftir frumvarpi žessu aš miša viš žį fjįrhęš sem
skuldara er ętlaš aš verja til afborgana af skuldum sem tryggšar eru meš veši ķ ķbśšarhśsnęši skuldara eftir X. kafla a laga nr. 21/1991. Er žį mešal annars haft ķ huga aš frumvarpi
žessu er einungis ętlaš aš taka til hóflegs hśsnęšis. Auk žess į greišslugeta skuldara aš öllu
jöfnu aš aukast žegar naušasamningi til greišsluašlögunar er lokiš. Ętti skuldari aš henni
lokinni aš vera betur ķ stakk bśinn til žess aš greiša fasteignaveškröfur sķnar eins og upphaflega var um samiš.
Samkvęmt 2. mgr. žessarar greinar į umsjónarmašur aš gera frumvarp til greišsluašlögunar. Vanda veršur til frumvarpsins og veršur umsjónarmašur eftir atvikum aš afla sjįlfur
žeirra upplżsinga og gagna sem fram eiga aš koma ķ frumvarpinu, žar sem ekki er gert rįš
fyrir aš birt verši innköllun ķ Lögbirtingablaši. Ķ frumvarpinu į aš koma fram sundurlišun
skulda sem greišsluašlöguninni er ętlaš aš taka til og į umsjónarmašur aš greina žęr ķ
vanskil annars vegar og ógjaldfallnar eftirstöšvar hins vegar. Žį žarf aš koma fram ķ frumvarpi umsjónarmanns hvaša fjįrhęš skuldari geti greitt žegar ķ staš af skuldum sķnum og
hvaša fjįrhęš hann muni geti greitt mįnašarlega meš föstum afborgunum sem og til hve
langs tķma greišsluašlögun er ętlaš aš standa. Žótt gert sé rįš fyrir aš greišsluašlögun geti
varaš ķ allt aš fimm įr ber umsjónarmanni aš meta žaš sérstaklega ķ hvert og eitt sinn, mišaš
viš hagsmuni skuldara og veškröfuhafa, um hversu langan tķma śrręšinu er ętlaš aš standa.
Ķ 3. mgr. kemur fram aš žegar slķkt frumvarp liggur fyrir skuli umsjónarmašur boša vešhafa til fundar. Skal bošunin vera skrifleg og skal henni fylgja frumvarp til tķmabundinnar
greišsluašlögunar įsamt greinargerš umsjónarmanns sem hefur aš geyma skżrslu hans um
žau atriši sem mįli geta skipt viš mat į greišslugetu skuldara auk annarra atriša. Veršur
umsjónarmašur aš gęta žess aš boša alla žekkta vešhafa meš sannanlegum hętti til fundarins, en ef ekki er vitaš um hver eigi kröfu sem greišsluašlögun tekur til, til dęmis ef um er
aš ręša skuldabréf sem śtgefiš er til handhafa eša hefur veriš framselt eyšuframsali, į
umsjónarmašur aš beina fundarboši til žess sem upplżst hefur veriš aš annist innheimtu į
kröfunni. Sé kröfuhafi hins vegar ekki žekktur og ekki vitaš um hver annist innheimtu į
kröfu hans veršur ekki frekar af fundarboši vegna žeirrar kröfu įn žess aš žaš varši ógildi
sķšar. Aš auki ber umsjónarmašur įbyrgš į žvķ aš skuldari verši bošašur til fundar meš
vešhöfum.
Um 6. gr.
Ķ įkvęšinu er męlt fyrir um réttarįhrif tķmabundinnar greišsluašlögunar fasteignaveškrafna. Mešan į henni stendur bera žęr skuldir sem undir hana eiga einungis umsamda vexti
og eftir atvikum žį verštryggingu sem žęr hefšu boriš ķ skilum įn tillits til gjalddaga. Hafi
ekki veriš samiš um aš krafa beri vexti er ķ įkvęšinu męlt fyrir um aš höfušstóll hennar
verši verštryggšur mišaš viš vķsitölu neysluveršs og skulu falla į hana vextir sem kvešiš
er į um ķ 4. gr. laga um vexti og verštryggingu, nr. 38/2001. Jafnframt er męlt fyrir um aš
į kröfurnar falli ekki innheimtukostnašur eša annar vanskilakostnašur, enda hefur tķmabundin greišsluašlögun fasteignaveškrafna ķ för meš sér aš krafa telst ekki vanefnd žótt ekki
sé greitt af henni til samręmis viš umsamda greišsluskilmįla. Verši ekki greitt af kröfu eša
hluta hennar leišir af śrręšinu aš vanskilažįttur kröfunnar leggst viš ógjaldfallinn höfušstól hennar og lengist žį lįnstķmi til jafnlengdar žeim tķma sem greišsluašlögun stendur. Standi
greišsluašlögun til aš mynda ķ tvö įr lengist umsaminn greišslutķmi vešskuldar žvķ jafnframt
um tvö įr.
Jafnframt eru sérįkvęši varšandi žęr kröfur sem hvķla į fasteign samkvęmt samningsveši eša fjįrnįmi, og sem eru allar komnar ķ gjalddaga įn žess aš įkvęši 3. mgr. taki til
hennar. Ķ žvķ tilviki leišir tķmabundin greišsluašlögun til žess aš krafan į aš greišast meš
afborgunum, sem aš fjölda svara til žeirra mįnaša sem eftir standa af greišsluašlögunartķmanum žegar fyrst fęst greišsla upp ķ kröfuna. Til įréttingar er tekiš fram ķ 5. mgr. aš ekki
verši stofnaš til nżs samningsvešs ķ fasteigninni mešan į greišsluašlögun stendur auk žess
sem fasteign verši ekki seld naušungarsölu į sama tķma, nema til fullnustu lögvešskröfu sem
gjaldfellur eftir upphaf tķmabundnu greišsluašlögunarinnar eša ef um er aš ręša kröfu į
hendur öšrum en eiganda fasteignarinnar. Eru hér höfš ķ huga žau tilvik žegar eign hefur
veriš sett aš veši til tryggingar skuld žrišja manns. Žaš felur tķmabundin greišsluašlögun
fasteignaveškrafna ekki ķ sér aš komiš sé ķ veg fyrir aš gert sé fjįrnįm ķ fasteigninni, en žį
fer um fjįrnįm sem gert er mešan į śrręšinu stendur eftir 4. mgr.
Um 7. gr.
Hér er męlt fyrir um hvaša kröfur skuli greišast fyrst, hįtti žannig til aš skuldari geti lagt
žegar ķ staš af mörkum fé til greišslu af skuldum sķnum. Į fjįrhęšin fyrst aš fara til greišslu
žeirra krafna sem tryggšar eru meš lögveši ķ žeirri fasteign skuldara sem śrręšiš tekur til,
en ekki er hér įtt viš lögveš vegna annarra fasteigna sem skuldari kann aš eiga. Aš žvķ loknu
į skuldari aš leggja til fjįrmagn til greišslu vanskila į skuldum eftir stöšu žeirra ķ vešröš svo
langt sem fjįrhęšin hrekkur til. Mikilvęgt er aš umsjónarmašur leiti eftir upplżsingum um
žęr eignir sem skuldari kann aš eiga og geri eftir atvikum kröfu um aš žęr verši innleystar
eša seldar, eša eftir atvikum aš innstęšum į bankareikningum skuldara verši rįšstafaš til
greišslu hugsanlegra vanskila. Ķ 2. mgr. er sķšan męlt fyrir um rįšstöfun mįnašargreišslunnar sem reiknuš er eftir 1. mgr. 5. gr. Skal henni fyrst variš til žess aš greiša aš fullu og
eftir atvikum aš gera full skil į kröfum sem lögvešsréttur er fyrir, ef um slķkt er aš ręša.
Eftir aš full skil hafa veriš gerš į žeim kröfum skal mįnašargreišslu rįšstafaš hverju sinni
til aš greiša įšur įkvešnar afborganir af skuldum įsamt vöxtum og eftir atvikum verštryggingu. Mikilvęgt er aš skuldari nżti til žessa žjónustu fjįrmįlafyrirtękis, svo sem męlt
er fyrir um ķ 2. gr. frumvarpsins. Vęri umsjónarmanni rétt aš ganga eftir žvķ viš slķkt fjįrmįlafyrirtęki aš žaš hafi tekiš aš sér aš annast slķka greišslur fyrir hönd skuldara eftir fyrirmęlum įkvęšisins.
Um 8. gr.
Hér er męlt fyrir um störf umsjónarmanns į vešhafafundi sem hann bošar til skv. 3. mgr.
5. gr. Į fundinum į umsjónarmašur aš kynna greinargerš sķna og frumvarp til greišsluašlögunar, auk žess sem skuldara er skylt eftir bestu vitund aš veita fundarmönnum upplżsingar
um žau atriši varšandi greišsluašlögunina sem žeir óska eftir. Ef skuldari mętir ekki til
fundar mį umsjónarmašur fresta vešhafafundi og leggja fyrir skuldara aš koma til fundar,
en žaš er žó hįš žvķ skilyrši aš umsjónarmašur fallist į aš slķkt sé naušsynlegt til upplżsingaöflunar. Į umsjónarmašur aš halda fundargerš į vešhafafundi og bóka eftir atvikum
mótmęli einstakra kröfuhafa og žęr breytingar sem kunna aš vera geršar į frumvarpinu
samkvęmt žvķ sem męlt er fyrir um ķ 2. mgr. Aš tveimur vikum loknum tekur umsjónarmašur rökstudda og skriflega įkvöršun um hvort af greišsluašlögun verši, en viš žaš mat
hefur hann hlišsjón af žeim gögnum og upplżsingum sem skuldari hefur lįtiš honum ķ té sem og af andmęlum vešhafa. Ber honum aš hafna tķmabundinni greišsluašlögun ef skuldari
hefur ekki gefiš réttar upplżsingar til umsjónarmanns, til aš mynda ekki upplżst um eignir
sķnar eša greišslugetu, eša ef ljóst žykir aš hann muni ekki geta stašiš ķ skilum meš mįnašarlega greišslu eša honum sé kleift aš standa ķ fullum skilum įn greišsluašlögunar. Žį
getur umsjónarmašur jafnframt hafnaš aš greišsluašlögun komist į ef hann telur óraunhęft
aš skuldari muni standa viš skilmįla samkvęmt frumvarpi aš henni, svo og ef skuldari hefur
ekki stašiš af trśmennsku aš undirbśningi hennar eša ętla verši aš hennar sé leitaš ķ
óheišarlegum tilgangi. Er slķkt hįš mati umsjónarmanns hverju sinni. Aš žvķ loknu sendir
umsjónarmašur öllum vešhöfum sem kunnugt er um, svo og skuldaranum, įkvöršun sķna
meš sannanlegum hętti.
Ķ 6. mgr. er męlt fyrir um rétt vešhafa til žess aš krefjast śrlausnar hérašsdóms um hana,
en ķ įkvęšinu er męlt fyrir um aš žį fari um hana eftir sömu reglum og gilda um mešferš
įgreinings um frumvarp skiptastjóra til śthlutunar viš gjaldžrotaskipti samkvęmt įkvęšum
XXII. kafla laga nr. 21/1991, um gjaldžrotaskipti o.fl., sbr. įkvęši 171. gr. žeirra laga. Hefur
veškröfuhafi tvęr vikur til žaš tilkynna umsjónarmanni um aš hann muni krefjast śrlausnar
hérašsdóms samkvęmt framansögšu, en renni sį tķmi śt įn žess aš vešhafi krefjist dómsśrlausnar telst greišsluašlögun sjįlfkrafa komin į. Mikilvęgt er aš vešhafar geti boriš įkvöršun umsjónarmanns undir hérašsdóm, enda veršur įkvöršun umsjónarmannsins ekki borin
undir atkvęši vešhafa į vešhafafundi auk žess sem hśn er ekki hįš stašfestingu hérašsdóms
eins og til aš mynda viš naušasamninga eftir įkvęšum laga nr. 21/1991, um gjaldžrotaskipti
o.fl.
Um 9. gr.
Hér er męlt fyrir um skyldu umsjónarmanns eftir aš greišsluašlögun telst vera komin į
eftir įkvęšum 8. gr. frumvarpsins. Į umsjónarmašur žį aš gera skriflega yfirlżsingu um
hana žar sem mešal annars skal greint frį hvenęr hśn komst į, til hve langs tķma hśn er og
hverjar skilmįlabreytingar leišir af henni, en ķ frumvarpinu er gert rįš fyrir aš henni verši
žinglżst endurgjaldslaust į žį fasteign sem greišsluašlögunin tekur til. Aš auki į aš senda
yfirlżsinguna til allra žekktra veškröfuhafa. Jafnframt fęr skuldari stašfest eintak yfirlżsingarinnar, enda er honum žaš naušsynlegt til žess aš hann geti fališ fjįrmįlafyrirtęki aš
mišla greišslum fyrir sig. Lżkur žar störfum umsjónarmanns, enda er fullnusta og greišsla
mįnašarlegra afborgana alfariš į įbyrgš skuldara.
Um 10. gr.
Ķ įkvęšinu er męlt fyrir um skyldu umsjónarmanns til aš tilkynna hérašsdómi um lok
starfa sinna, en žeirri tilkynningu eiga aš fylgja žau gögn sem męlt er fyrir um ķ įkvęšinu,
žar į mešal greinargerš umsjónarmanns og afrit fundargerša, sem og yfirlżsingar sem hann
kann aš hafa gefiš śt hafi tķmabundin greišsluašlögun fasteignaveškrafna komist į.
Um 11. gr.
Hér er įréttaš aš skuldari ber einn įbyrgš į žvķ aš fjįrmįlafyrirtęki mišli fyrir hann
greišslum eftir tķmabundnu greišsluašlöguninni. Aš auki er ķ įkvęšinu męlt fyrir um aš
vešhafi geti ętķš leitaš eftir ógildingu greišsluašlögunar hafi hśn komist į, eftir žeim reglum
sem gilda um ógildingu naušasamnings skv. 62. og 63. gr. laga nr. 21/1991, um gjaldžrotaskipti o.fl. Žį fellur greišsluašlögun sjįlfkrafa śr gildi ef eigendaskipti verša aš eigninni sem
hśn varšar, žar į mešal meš andlįti skuldara eša žvķ aš bś hans sé tekiš til gjaldžrotaskipta.
Um 12. gr.
Ķ greininni er męlt fyrir um heimild skuldara til žess aš fara fram į viš lok tķmabundinnar
greišsluašlögunar aš afmįš verši śr vešmįlabókum sś skuld sem er umfram tiltekiš hundrašshlutfall af markašsvirši fasteignar. Į žessi heimild einungis viš um žį skuldara sem notiš
hafa hinnar tķmabundnu greišsluašlögunar fasteignaveškrafna, samkvęmt įkvęšum frumvarps žessa og eiga reglur įkvęšisins žvķ einungis viš um fasteign žar sem skuldarinn heldur
heimili og hefur skrįš lögheimili, enda sé um aš ręša hóflegt hśsnęši sem ętlaš er til bśsetu
samkvęmt įkvöršun skipulags- og byggingaryfirvalda.
Til žess aš skuldari geti óskaš eftir žvķ aš vešskuldir eša hluti žeirra verši mįšar af
fasteign hans veršur hann aš sżna fram į meš sannanlegum hętti aš hann sé og verši um
fyrirséša framtķš ófęr um aš standa ķ fullum skilum į greišslu skulda sem tryggšar eru meš
veši ķ hśsnęši hans og aš önnur tiltęk greišsluerfišleikaśrręši hafi meš öllu reynst ófullnęgjandi. Nęgir til aš mynda ekki aš greišsluöršugleikar skuldara séu tķmabundnir, svo sem
vegna tķmabundins atvinnuleysis, og į sżslumašur mat žess hvort slķkt eigi viš.
Ber skuldara ķ slķkum tilvikum aš leita til sżslumanns til žess aš fara fram į aš slķkar
umframskuldir verši afmįšar śr žinglżsingarbókum. Žykir rétt aš mįlsmešferš žess fari fram
hjį sżslumönnum žar sem žeir halda žinglżsingarbękur eftir įkvęšum žinglżsingarlaga, nr.
39/1978. Ķ įkvęšinu er męlt fyrir um žį mįlsmešferš sem sżslumanni ber aš višhafa komi
slķk beišni fram hjį skuldara. Er žaš algert skilyrši fyrir žvķ aš skuldari hafi stašiš ķ skilum
meš greišslur sķnar žann tķma sem greišsluašlögunin hefur stašiš, en aš auki veršur skuldari
aš leggja fram eintak žeirra gagna sem fram koma ķ 3. og 9. gr. frumvarpsins auk veršmats
tveggja löggiltra fasteignasala į žeirri fasteign sem tķmabundin greišsluašlögun fasteignaveškrafna tók til įsamt greišslukvittunum og uppreiknušum eftirstöšvum veškrafna.
Sżslumanni ber aš kanna gaumgęfilega hvort skilyrši séu til aš taka slķka beišni til mešferšar, en telji hann svo vera bošar hann alla vešhafa įsamt skuldara til fundar viš sig meš
sama hętti og męlt er fyrir um ķ 3. mgr. 5. gr. frumvarpsins, aš žvķ breyttu aš sé ekki vitaš
um vešhafa ber sżslumanni aš boša žį til fundarins meš auglżsingu ķ Lögbirtingablaši sem
birt er meš minnst viku fyrirvara. Ķ 4. mgr. er męlt fyrir um hvaš fram fer į vešhafafundi
sem bošaš er til af sżslumanni. Ber sżslumanni m.a. aš kanna hvort vešhafar sętti sig viš
mat fasteignarinnar og leita eftir žvķ hvort žeir vešhafar sem fara meš kröfur sem standa ķ
vešröš utan žeirra marka sem męlt er fyrir um ķ 1. mgr. kjósi aš leysa til sķn eignina meš žvķ
aš taka aš sér rétthęrri veškröfur annarra. Ef slķkt tilboš kemur fram į aš kanna afstöšu
skuldara til žess, en ķ 5. mgr. er gert rįš fyrir žvķ aš skuldari geti hafnaš slķku tilboši eša
samžykkt žaš. Komi ekki slķkt tilboš fram į žeim fundi sem sżslumašur hefur bošaš til ber
sżslumanni žį aš kröfu skuldara aš afmį af eigninni vešréttindi sem standa utan žeirra marka
ķ vešröš sem greinir ķ 1. mgr. Felst ķ žessu įkvęši veruleg réttarbót fyrir skuldara.
Um 13. gr.
Įkvęši žetta, sem snżr aš gildistöku laganna ef frumvarpiš nęr fram aš ganga, žarfnast
ekki skżringa.