útlendingar.
Frú forseti. Áðan ræddum við hv. þm. Arndís Anna Kristínardóttir Gunnarsdóttir um þau þvingunarúrræði sem stjórnvöld, sérstaklega lögregla, beita þegar einstaklingar eru fluttir úr landi í svokallaðri þvingaðri brottvísun. Mig langar aðeins að fara yfir nokkur svör við fyrirspurnum sem mér hafa borist, sem eru þess eðlis að hvert svar vekur fleiri spurningar og enn í dag er spurningum ósvarað.
Fyrst var það á 152. þingi, 618. mál, sem ég lagði fram almenna fyrirspurn til dómsmálaráðherra um þvingaðar brottvísanir, hvaða reglur gilda um verklag og svoleiðis. Síðan spurði ég sérstaklega út í hvaða þvingunarúrræðum hefði verið beitt og tók fram í spurningunni, með leyfi forseta:
„Sérstaklega er óskað upplýsinga um það hvort fólki hafi verið gefin lyf gegn vilja þess í þeim tilgangi að auðvelda yfirvöldum brottvísunina.“
Þessi tilgreining var ekkert úr lausu lofti gripin. Við höfum auðvitað dæmi þess hér á landi, kannski ekki staðfest umfram það sem sjónarvottar geta staðfest, að fólk hafi verið lyfjað og sent úr landi svo skjótt að ekki var hægt að framkvæma einhverja efnafræðilega rannsókn á því. Skömmu áður en ég lagði fyrirspurnina fram þá komst líka í hámæli í Danmörku að læknar þar í landi hefðu verið of djarfir við að liðsinna lögreglu hvað þetta varðar og verið var að draga í land með það og draga úr þátttöku heilbrigðisstarfsfólks í því að festa fólk í lyfjafjötrum áður en því væri sparkað úr landi.
Það sem vakti athygli í þessari fyrstu fyrirspurn er að þótt ég hefði sérstaklega óskað upplýsinga um það hvort fólki hefði verið gefið lyf gegn vilja þess var því akkúrat ekki svarað. Hér er næstum blaðsíða af svari við þeim tölulið fyrirspurnarinnar en ekki er vikið einu einasta orði að þvingaðri lyfjagjöf. Þetta hringir viðvörunarbjöllum, vegna þess að þegar ráðuneyti sleppa því að svara einhverju þá gefur það til kynna að þar sé mögulega um eitthvað að ræða sem þau vilja helst ekki svara — þau vilja ekki að þessar upplýsingar liggi fyrir. Því fylgdi ég þessu ekki-svari eftir með annarri fyrirspurn, aftur á 152. löggjafarþingi, 707. mál. Þar spurði ég afmarkað, með leyfi forseta:
„Hefur fólki, sem sótti um alþjóðlega vernd en flutt var úr landi með aðstoð lögreglu, verið gefin lyf gegn vilja þess í þeim tilgangi að auðvelda yfirvöldum brottvísunina?“
Þá fékk ég svar sem var dálítill brandari. Þar segir, með leyfi forseta:
„Einstaklingum, sem fluttir hafa verið úr landi af hálfu stoðdeildar ríkislögreglustjóra, eru ekki og hafa ekki verið gefin lyf gegn vilja þeirra í þeim tilgangi að auðvelda yfirvöldum brottvísun þannig að viðkomandi sé meðfærilegur í flutningum. Hins vegar hafa komið upp tilvik þar sem einstaklingur hefur við handtöku […] farið í þannig ástand að nauðsynlegt hefur verið að gefa viðkomandi róandi lyf í þeim tilgangi að viðkomandi skaði hvorki sjálfan sig eða aðra.“
Því er svarið: Nei, nei, fólki er ekkert gefið lyf gegn vilja sínum í þeim tilgangi að auðvelda brottvísun. Hins vegar þvingum við stundum lyf í þau til að róa þau og vísum þeim svo brott í framhaldinu.
Þetta er eitt undarlegasta svar sem ég hef fengið frá ráðherra, frú forseti, en þar sem tíminn er af afskaplega skornum skammti í þessum fimm mínútna ræðum þá kemst ég ekki að því gera grein fyrir þeirri þróun sem hefur orðið á fyrirspurnum í framhaldinu. Ég fæ kannski að gera það í seinni ræðu hér.