Orkuöryggi.

Herra forseti. Hér hafa verið áberandi sjónarmið landsbyggðarmanna og ég ætla nú að víkja frá upphaflegum áformum því að það er alveg nauðsynlegt að setja þetta í samhengi. Fyrir 100–120 árum síðar þegar Íslendingar ákveða að berjast til sjálfstæðis þá gerum við með okkur samkomulag um að þessi fámenna þjóð í þessu risastóra landi geti ekki dreift hlutunum um of, þ.e. við tökum ákvörðun um að hér skuli háskólinn vera, lykilsjúkrahúsið, dómstólarnir, Alþingi og helstu menningarstofnanir þjóðarinnar. Á móti var það líka algerlega á hreinu að þau sem völdu að vera ekki í Reykjavík hefðu aðgang að öllum þeim nauðsynjum sem trygg búseta krefst.

Því miður er bara ákveðin skekkja og ójöfnuður falinn í þessu kerfi og við höfum byggt upp að mörgu leyti mjög áhættusamt fyrirkomulag þar sem 75% þjóðarinnar búa á einum stað sem er 30 km frá alþjóðaflugvellinum. Þróunin hefur með öðrum orðum verið sú að á þessum 120 árum hefur Reykvíkingum fjölgað úr því að vera 6% af landsmönnum í að vera 35% og á höfuðborgarsvæðinu úr 12% í 70%. Þetta var skynsamlegt fyrirkomulag af því að öðruvísi hefðum við ekki getað byggt upp sjálfstætt ríki með allar þessar stofnanir en á móti verðum við að gera þá kröfu að raforka, menntakerfi, samgöngur og heilbrigðisþjónusta sé fullnægjandi úti um allt land. Í augnablikinu er hún dragbítur á búsetu. Svo bætist ofan á að ef við ætlum okkur að ráðast í þessi mikilvægu orkuskipti þá þurfum við þessa innviði hvort sem er til að geta nýtt raforkunotkun og þurfa ekki endalaust að leita nýrra virkjunarkosta. Jöfnuður í þessu eins og svo mörgu er lykilatriðið.