dánaraðstoð.

Virðulegur forseti. Ég vil byrja á að óska hæstv. forseta til hamingju með embættið og segja honum að hann taki sig mjög vel út í forsetastól. [Hlátur í þingsal.] (Gripið fram í: Heyr, heyr.)

Ég vil þakka hv. þm. Bryndísi Haraldsdóttur kærlega fyrir þrautseigjuna og fyrir að flytja þetta mál og jafnframt fyrir það að hafa boðið mér að vera meðflutningsmaður. Ég er mjög stoltur meðflutningsmaður á þessu máli. Ég vil jafnframt þakka hv. þingmanni fyrir frumkvæðið að hafa boðið áhugasömum þingmönnum um þetta mál á fund með félaginu Lífsvirðingu til að ræða dánaraðstoð í víðu samhengi í aðdraganda þessarar þingsályktunartillögu. Ég hugsa að ég hafi þetta ekkert mjög langt enda hafa verið fluttar mjög góðar ræður hér sem ég tek heils hugar undir. En ég vildi að sjálfsögðu koma hingað upp og lýsa yfir eindregnum stuðningi mínum við þetta mál. Hér hafa nokkur orð verið látin falla sem mér finnst kjarna umræðuna mjög vel, þ.e. frelsi, mannúð, og svo held ég að ég hafi líka heyrt minnst á sjálfsákvörðunarrétt fólks.

Þetta er frelsis- og mannúðarmál vegna þess að ef það er einstaklingur sem svo sannarlega, vegna þjáninga eða vegna þess að viðkomandi er dauðvona, vill binda enda á eigið líf og biður um aðstoð, og það er einhver til staðar sem er tilbúinn að veita þá aðstoð, á ríkið ekki að standa í vegi fyrir því heldur tryggja að það sé viðeigandi lagarammi sem heimilar það. Ég ítreka: Ef einhver óskar eftir því, og það er einhver sem er tilbúinn að veita það, þá er það frelsismál að ríkið sé ekki að banna að það eigi sér stað.

Hér hefur verið minnst á samviskufrelsi heilbrigðisstarfsfólks. Ég tek heils hugar undir það. Þetta er mál sem er þess eðlis að það á enginn að vera neyddur til að veita þessa þjónustu sem helst í hendur við það sem ég sagði hérna áðan; það þarf að vera þannig að það sé einhver sem óskar eftir þessu af fúsum og frjálsum vilja vegna þess að viðkomandi glímir við ólæknandi sjúkdóm og miklar þjáningar og er dauðvona og að sá sem veiti aðstoðina sé að gera það af fúsum og frjálsum vilja.

Ég vildi aðeins koma inn á þær klassísku áhyggjur sem maður heyrir að fólk hafi. Það er annars vegar varðandi það að viðkomandi sé mögulega beittur þrýstingi af aðstandanda um að velja þessa leið og hins vegar varðandi geðræna sjúkdóma. Varðandi þetta með mögulegan þrýsting frá aðstandendum þá heyrist mér af reynslunni í öðrum löndum, og þá sérstaklega Hollandi, landi sem hefur komið ítrekað upp í þessari umræðu, að þar hafi tekist mjög vel til að girða fyrir slíkt. Ég ber fullt traust til heilbrigðisráðherra, að því gefnu að þessi þingsályktunartillaga verði samþykkt, til að smíða frumvarp sem svo sannarlega girðir fyrir slíkt. Það dregur vonandi úr mögulegum áhyggjum hvað þetta varðar.

Sömuleiðis varðandi geðræna sjúkdóma. Það er náttúrlega umræða sem þarf að eiga sér stað og þessi þingsályktunartillaga er mjög opin. Mér heyrist að hv. þingmaður hafi svolítið lagt áherslu á að ræða að þetta skuli vera úrræði sem er í boði fyrir einstaklinga sem eru haldnir ólæknandi sjúkdómi, sé engin önnur leið möguleg, að um sé að ræða miklar þjáningar, og mér heyrist að hv. þingmaður hafi einnig notað orðið dauðvona. Ég skil að þetta sé mjög flókið en ég, eins og ég segi, treysti því að hægt sé að vanda vel til verka. Mér finnst þetta vera það sjálfsagt mannúðar- og frelsismál og það á svo sannarlega við að mér finnst þau tilfelli sem við höfum mögulega áhyggjur af ekki réttlæta að við sláum algerlega öll tilfellin út af borðinu.

Þetta var góð pæling hjá hv. þingmanni þegar hún ræddi um dýralæknana. Við lítum svo á að það mannúðlegasta sem hægt sé að gera þegar dýr eru kvalin sé að binda endi á líf þeirra en þau eru samt ekkert endilega að biðja um það. Hér erum við að tala um einstaklinga sem eru að þjást og eru að biðja um það og segjum: Nei, það skal ekki vera í boði.

Ég held ég hafi ekkert mikið meira um þetta mál að segja. Ég vildi koma hérna upp og lýsa yfir mínum stuðningi og vona að þetta fái framgang hér að þessu sinni. Af því að hv. þingmaður spurði hérna í andsvörum við hv. þm. Katrínu Sigríði Júlíu Steingrímsdóttur hvort hv. þingmaður væri bjartsýnn, þá leyfi ég mér að vera bjartsýnn. Mér hefur heyrst á samtölum hér að það sé mikill velvilji í þinginu og stuðningur við þetta. Ég held að við þurfum líka svolítið að komast út úr þessu boxi að þingmannamál séu alltaf látin mæta afgangi, jafnvel þó að það sé eindreginn stuðningur við þau hér inni í þinginu. Einhvern veginn þurfum við að taka á þessu. Ég vona að þetta fái góða og vandaða umfjöllun í velferðarnefnd og komi svo aftur inn í 2. og vonandi 3. umræðu hér á þessu þingi.