Lagasafn.  Ķslensk lög 1. janśar 2014.  Śtgįfa 143a.  Prenta ķ tveimur dįlkum.


Lög um gręšara

2005 nr. 34 11. maķ


Ferill mįlsins į Alžingi.   Frumvarp til laga.

Tóku gildi 25. maķ 2005. Breytt meš l. 88/2008 (tóku gildi 1. jan. 2009 nema brbįkv. VII sem tók gildi 21. jśnķ 2008) og l. 34/2012 (tóku gildi 1. jan. 2013).

Ef ķ lögum žessum er getiš um rįšherra eša rįšuneyti įn žess aš mįlefnasviš sé tilgreint sérstaklega eša til žess vķsaš, er įtt viš heilbrigšisrįšherra eša velferšarrįšuneyti sem fer meš lög žessi. Upplżsingar um mįlefnasviš rįšuneyta skv. forsetaśrskurši er aš finna hér.

1. gr. Markmiš og gildissviš.
Markmiš laga žessara er aš stušla aš gęšum heilsutengdrar žjónustu gręšara og öryggi žeirra sem leita eftir slķkri žjónustu eša nżta sér hana. Markmiši žessu skal m.a. nįš meš žvķ aš koma į fót frjįlsu skrįningarkerfi fyrir gręšara.
Lögin taka til skrįšra gręšara og eftir žvķ sem viš į annarra gręšara, žótt óskrįšir séu.
2. gr. Skilgreiningar.
Meš oršinu gręšari ķ lögum žessum er įtt viš žį sem veita heilsutengda žjónustu utan hinnar almennu heilbrigšisžjónustu.
Meš heilsutengdri žjónustu gręšara er įtt viš žjónustu sem einkum tķškast utan hinnar almennu heilbrigšisžjónustu og byggist fremur į hefš og reynslu en gagnreyndum vķsindalegum nišurstöšum. Slķk žjónusta felur ķ sér mešferš meš žaš aš markmiši aš efla heilsu fólks, lina žjįningar, draga śr óžęgindum og stušla aš heilun.
3. gr. Skrįningarkerfi.
Komiš skal į fót frjįlsu skrįningarkerfi fyrir gręšara. Skrįningarkerfiš skal vera ķ umsjį Bandalags ķslenskra gręšara. Bandalaginu er heimilt aš innheimta skrįningargjald sem standa skal undir kostnaši viš skrįningu hvers gręšara og rekstri og višhaldi skrįningarkerfisins. Bandalagiš įkvešur fjįrhęš skrįningargjalds og skal hśn stašfest af rįšherra. Bandalagiš skal tryggja aš almenningur hafi greišan ašgang aš upplżsingum um žaš hvaša gręšarar eru skrįšir į hverjum tķma og hver sé starfsgrein žeirra.
Skrįšum gręšara er skylt aš hafa skrįningarskķrteini sitt į įberandi staš į starfsstöš sinni žannig aš žaš sé örugglega sżnilegt žeim sem sękja sér žjónustu viškomandi gręšara.
Heimilt er aš skrį gręšara sem eru félagar ķ fagfélagi sem į ašild aš skrįningarkerfinu. Óski gręšari sem ekki į ašild aš fagfélagi eftir skrįningu er skrįning hans heimil aš žvķ tilskildu aš hann uppfylli menntunarkröfur žess fagfélags sem hann ella ętti aš tilheyra og önnur skilyrši skrįningar og sęti eftirliti Bandalags ķslenskra gręšara. Uppfylli skrįšur gręšari ekki lengur skilyrši skrįningar skal Bandalag ķslenskra gręšara taka hann af skrį.
Rįšherra įkvešur aš fenginni umsögn landlęknis og Bandalags ķslenskra gręšara hvort fagfélag fęr ašild aš frjįlsu skrįningarkerfi fyrir gręšara.
Rįšherra skal meš reglugerš1) kveša į um žęr kröfur sem fagfélög žurfa aš uppfylla til aš eiga ašild aš skrįningarkerfinu. Žar skal einnig kvešiš į um fyrirkomulag skrįningar, žęr upplżsingar sem fram žurfa aš koma um starfsgrein gręšara, ašgang almennings aš skrį yfir gręšara, vistun skrįningarkerfisins, eftirlit meš višhaldi žess og žęr kröfur sem gręšarar žurfa aš uppfylla til aš fį skrįningu.
Nś uppfyllir fagfélag ekki lengur žęr kröfur sem reglugerš kvešur į um og getur rįšherra žį ógilt ašild žess aš skrįningarkerfinu.
   1)Rg. 877/2006.
4. gr. Įbyrgšartrygging.
Gręšari ber bótaįbyrgš į störfum sķnum eftir almennum reglum.
Skrįšum gręšurum er skylt aš hafa ķ gildi įbyrgšartryggingu hjį vįtryggingafélagi sem hefur starfsleyfi hér į landi vegna tjóns sem leitt getur af gįleysi ķ störfum žeirra. Ķ staš vįtryggingar skal gręšara žó heimilt aš leggja fram įbyrgš sem veitt er af višskiptabanka eša sparisjóši, eša annars konar tryggingu sem veitir sambęrilega vernd aš mati rįšherra. Rįšherra setur reglugerš1) um lįgmark vįtryggingarfjįrhęšar og framkvęmd vįtryggingarskyldunnar. Hann skal hafa samrįš viš Bandalag ķslenskra gręšara og landlękni um įkvöršun vįtryggingarfjįrhęšarinnar.
   1)Rg. 876/2006.
5. gr. Trśnašar- og žagnarskylda.
Gręšurum er skylt aš gęta fyllstu žagmęlsku um öll einkamįl sem žeir fį vitneskju um ķ starfi sķnu nema lög bjóši annaš. Žagnarskylda helst žótt gręšari lįti af störfum og einnig žótt sį sem notiš hefur žjónustu viškomandi gręšara sé fallinn frį. Um vitnaskyldu gręšara gilda įkvęši [laga um heilbrigšisstarfsmenn].1)
   1)L. 34/2012, 34. gr.
6. gr. Skrįning upplżsinga um heilsutengda žjónustu gręšara.
Aš höfšu samrįši viš landlękni og Bandalag ķslenskra gręšara setur rįšherra meš reglugerš skilyrši um skrįningu og mešferš upplżsinga vegna heilsutengdrar žjónustu gręšara sem veitt er utan hinnar almennu heilbrigšisžjónustu. Aš öšru leyti fer um mešferš upplżsinga, žar į mešal öryggi žeirra, samkvęmt lögum um persónuvernd og mešferš persónuupplżsinga og reglum settum meš stoš ķ žeim.
7. gr. Takmarkanir į heilsutengdri žjónustu gręšara.
Mešferš vegna alvarlegra sjśkdóma skal einungis veitt af löggiltum heilbrigšisstarfsmönnum. Žetta gildir žó ekki ef sjśklingur óskar eftir žjónustu gręšara eftir samrįš viš lękni. Gręšari skal ķ slķkum tilvikum fullvissa sig um aš samrįš hafi įtt sér staš.
Gręšurum er óheimilt aš gera ašgeršir eša veita mešferš sem fylgir alvarleg įhętta fyrir heilsu sjśklings. Sama mįli gegnir um mešferš sjśkdóma sem falla undir įkvęši sóttvarnalaga um smitsjśkdóma og hafa ķ för meš sér hęttu fyrir almenning.
Gręšurum er óheimilt aš rįšleggja fólki aš hętta lyfjamešferš eša annarri mešferš sem žaš hefur hafiš hjį löggiltu heilbrigšisstarfsfólki.
Verši gręšari žess var aš skjólstęšingur sé meš vandamįl sem fellur utan starfssvišs gręšara eša aš mešferšin hafi ekki boriš tilętlašan įrangur ber honum aš vķsa skjólstęšingi til lęknis.
Heilbrigšisstofnun er heimilt aš koma til móts viš óskir sjśklinga sem vilja nżta sér heilsutengda žjónustu gręšara žar sé žaš ķ samręmi viš stefnu stofnunarinnar og ber žį aš skrį žaš ķ sjśkraskrį sjśklings.
Rįšherra getur meš reglugerš, aš höfšu samrįši viš Bandalag ķslenskra gręšara og landlękni, kvešiš nįnar į um žį sjśkdóma, ašgeršir og mešferš sem getiš er ķ 1. og 2. mgr.
8. gr. Starfsheiti og kynning.
Einungis sį sem er skrįšur gręšari skv. 3. gr. hefur rétt til žess aš nota heitiš skrįšur ķ tengslum viš starfsgrein sķna.
Rįšherra er heimilt aš setja reglugerš sem takmarkar kynningar og auglżsingar į starfsemi žeirra sem stunda heilsutengda žjónustu meš hlišsjón af žeim įkvęšum laga sem gilda um heilbrigšisstéttir.
9. gr. Višurlög.
Brot gegn lögum žessum eša reglum settum samkvęmt žeim, framin af įsetningi eša vķtaveršu gįleysi, varša sektum eša fangelsi allt aš žremur mįnušum nema žyngri refsing liggi viš samkvęmt öšrum lögum. Um hlutdeild fer eftir įkvęšum 22. gr. almennra hegningarlaga.
…1)
   1)L. 88/2008, 233. gr.
10. gr. Endurskošun.
Lög žessi skal endurskoša eigi sķšar en fimm įrum eftir gildistöku žeirra.
11. gr. Gildistaka.
Lög žessi öšlast žegar gildi.