Ferill 239. máls. Aðrar útgáfur af skjalinu: Word Perfect.


123. löggjafarþing 1998–99.
Þskj. 715  —  239. mál.




Svar



samgönguráðherra við fyrirspurn Lúðvíks Bergvinssonar um samkeppnisrekstur Landssím­ans.

    Leitað var til Landssíma Íslands hf. um svör við fyrirspurninni.

     1.      Hefur fjárreiðum þeirra deilda Landssímans hf., sem eru í samkeppni um einkaréttarþjónustu, verið haldið aðskildum frá öðrum rekstri, sbr. 11. gr. laga nr. 103/1996?
    Fjárreiðum deilda Landssímans sem eru í samkeppni hefur verið haldið aðgreindum frá öðrum rekstri.

     2.      Hvaða deildir telur Landssíminn hf. að séu í samkeppnisrekstri?
    Frá 1. janúar 1995 voru eftirfarandi rekstrareiningar skilgreindar sem samkeppnisrekstur:
     a.      farsímarekstur, þ.e. NMT- og GSM-farsímakerfin og Boðkerfi,
     b.      gagnaflutningur, þ.e. Almenna gagnaflutningskerfið X.25, Gagnahólf og Háhraðanet, þ.m.t. internetþjónusta,
     c.      sala notendabúnaðar og rekstur þjónustuverkstæðis.
    Önnur starfsemi var talin í einkarétti til loka ársins 1997.
    Frá 1. janúar 1998 er ekki lengur um rekstur í einkarétti að ræða en fjarskiptarekstur er háður rekstrarleyfi sem Póst- og fjarskiptastofnun úthlutar. Telja verður að farsímaþjónusta og internetþjónusta séu í vaxandi mæli í samkeppni við almenna talsímaþjónustu.

     3.      Eru fjármunir fluttir frá deildum, sem eru ekki í samkeppnisrekstri, til deilda sem eru í slíkum rekstri?
    Frá 1. janúar 1998 hefur Landssími Íslands hf. ekki einkarétt til neins konar fjarskipta­þjónustu. Fjárhagsleg aðgreining skv. 11. gr. laga nr. 103/1996 á því ekki lengur við. Lands­síminn heldur fjárreiðum einstakra rekstrareininga aðgreindum, sbr. svör við 1. og 2. lið.

     4.      Hver var hagnaður eða tap hverrar deildar á árinu 1997?
    Þar sem hér er um fjárhags- og viðskiptahagsmuni að ræða telur Landssími Íslands hf. að það sé andstætt hagsmunum félagsins að gefa opinberlega upplýsingar um afkomu einstakra rekstrareininga en vísar í ársskýrslu fyrir árið 1997. Í þessu sambandi vísast til 5. gr. upplýs­ingalaga, nr. 50/1996, um mikilvæga fjárhags- og viðskiptahagsmuni fyrirtækja, sbr. og til hliðsjónar 3. tölul. 6. gr. sömu laga varðandi undanþágu frá upplýsingaskyldu vegna við­skiptastofnana og fyrirtækja í eigu ríkis, að því leyti sem þau eru í samkeppni við aðra.

     5.      Hver var upphafleg fjárfesting Landssímans hf. (P&S) í Cantat-3 strengnum og hversu mikil bandvídd var keypt?
    Fjárfesting í Cantat-strengnum nam á verðlagi hvers árs 1.599,8 millj. kr. sem er fram­reiknað miðað við byggingarvísitölu 1.864,8 millj. kr. Í upphafi nam flutningsgetan 155 mb/s með möguleika á tvöföldun síðar.
    Sæsímastrengurinn Cantat er einn og sér aðeins hluti af millilandasamböndum Landssím­ans. Fjárfest hefur verið í öðrum streng, Canus, sem liggur frá Kanada til Bandaríkjanna, enda fer megnið af símaumferð vestur um haf þangað. Sömuleiðis hefur verið fjárfest í strengjum í Evrópu til þess að tryggja öruggan og sem ódýrastan flutning á símaumferð innan Evrópu. Auk þessa hefur af öryggisástæðum verið byggð jarðstöð á Höfn í Hornafirði sem gegnir hlutverki varaleiðar ef Cantat rofnar. Þessi kerfi ásamt jarðstöðinni Skyggni mynda fjarskiptasambönd Íslands við umheiminn.

     6.      Hver er rekstrarkostnaður Landssímans hf. við Cantat-3 á ári?
    Landssími Íslands telur að upplýsingar um rekstrarkostnað, nýtingu og verð á einstökum þjónustuþáttum umfram það sem birt er í gjaldskrám og árskýrslu fyrirtækisins séu við­skiptaupplýsingar sem ekki sé eðlilegt að birta opinberlega. Landssíminn á þegar í nokkurri samkeppni um flutning milli landa og fyrirsjáanleg er meiri samkeppni á þessu sviði. Sam­keppnisaðilar hafa lagt áherslu á að fá aðgang að rekstrarlegum upplýsingum á borð við þær sem um er spurt en Landssími Íslands hf. telur það í andstöðu við viðskiptahagsmuni sína að gefa nákvæmar upplýsingar af þeim toga og vísast um þá afstöðu til 6. gr. upplýsingalaga, nr. 50/1996, þar sem fyrirtæki í ríkiseigu eru undanþegin upplýsingaskyldu um viðskiptaleg samkeppnismál.

     7.      Hve mikil bandvídd Landssíma hf. og forvera hans (P&S) hefur verið í notkun (seld) 1995, 1996 og 1997? — Óskað er eftir að svar verði sundurliðað eftir árum og í eftir­farandi flokka:
                  a.      Ísland – Kanada,
                  b.      Ísland – Evrópa,
                  c.      Kanada – Evrópa.
        Enn fremur er óskað eftir að í svari verði sundurliðað hvert sé meðalsöluverð Lands­símans hf. og forvera hans á fyrrgreindum leiðum hvert áranna 1995–97 á Mbit.

    Fjárfestingar Pósts og síma í Cantat-strengnum árið 1992 miðuðust við að tryggja full­nægjandi fjarskiptasamband við útlönd um langt skeið. Því miðaðist fjárfestingin við spár um aukna umferð næstu árin og hafa þær væntingar fullkomlega gengið eftir og flutningsget­an er enn fullnægjandi. Fyrstu árin var því tiltölulega mikil flutningsgeta ónýtt fyrir umferð að og frá landinu en þetta hlutfall hefur eðlilega farið lækkandi. Landssíminn hefur hins veg­ar leitast við að selja öðrum aðilum flutning um strenginn og fá þannig tekjur til að bera uppi fjárfestingarkostnað af ónýttri flutningsgetu. Það fer því eftir ýmsu hverning meta á ónýtta flutningsgetu en viðmið Landssímans hefur verið það að geta jafnan og tafalaust séð fyrir nýjum þörfum á flutningi, bæði til Evrópu og Ameríku, og það á öllum tímum sólarhringsins. Þetta viðmið kallar á umtalsverða umframflutningsgetu miðað við meðalnýtingu á strengn­um.
    Ný tækni til lagningar sæstrengja, stóraukin flutningsgeta á langleiðum og bættur búnaður af margvíslegum toga leiðir þessi missirin til mikilla lækkana á millilandasímtölum. Lands­síminn tekur þátt í þessari þróun, lækkaði millilandasímtöl um 22% í nóvember á sl. ári og um 13% að jafnaði til viðbótar nú á haustmánuðum. Fyrirtækið hyggst halda þessari þróun áfram jafnframt því sem boðin verður fram ný tækni við millilandasímtöl, internetsími, sem lækka mun gjald fyrir þau enn frekar. Þessi þróun, ásamt gríðarlegri aukningu á gagnaflutn­ingum milli landa, einkum um internetið, veldur því að umferð um fjarskiptanetin til og frá útlöndum vex nú hraðfara. Af þeim ástæðum hefur Landssíminn nú hafið athugun á því hvernig hagkvæmast verður að auka enn flutningsgetu til útlanda og öryggi í tal- og gagna­sendingum, en flest bendir til þess að á allra næstu árum verði þörf fyrir stórum meiri flutn­ingsgetu en nú. (Sjá einnig svar við 6. lið.)
    Meðfylgjandi er gjaldskrá sem gilt hefur fyrir leigulínur til útlanda árin 1995, 1996 og 1997.

(3 síður myndaðar)