Aðrar útgáfur af skjalinu: PDF - Word Perfect. Ferill 286. máls.
131. löggjafarþing 2004–2005.
Þskj. 309  —  286. mál.



Tillaga til þingsályktunar



um háhraðanettengingar í dreifbýli og á smærri þéttbýlisstöðum.

Flm.: Björgvin G. Sigurðsson, Kristján L. Möller, Jón Gunnarsson,


Einar Már Sigurðarson, Anna Kristín Gunnarsdóttir,
Össur Skarphéðinsson.


    Alþingi ályktar að fela samgönguráðherra að undirbúa frumvarp til laga sem tryggi að allir landsmenn eigi kost á háhraðanettengingu óháð búsetu. Til að ná þessu markmiði skal áskilja að Símanum beri að tryggja öllum landsmönnum slíka þjónustu. Málið verði afgreitt fyrir þinglok í vor.

Greinargerð.


    Háhraðanettenging flokkast sem grunnþjónusta í nútímasamfélagi að mati flutningsmanna þessarar tillögu, rétt eins orkuveita og símaþjónusta. Í skriflegu svari við fyrirspurn á síðasta löggjafarþingi til samgönguráðherra um háhraðatengingar kemur fram að yfir 22.000 Íslendingar hafa ekki slíka tengingu (sjá fylgiskjal). Síminn metur það svo að ekki sé arðvænlegt að leggja ADSL-tengingar í byggðarlögum þar sem íbúar eru færri en 150. Þarna ráða gróðasjónarmiðin för en inntak þessarar tillögu er hins vegar að það sé skylda samfélagsins að tryggja öllum Íslendingum háhraðanettengingu óháð búsetu. Án þess er ekki um að ræða jafnstöðu við aðra um þátttöku í nútímasamfélagi. Því eiga stjórnvöld að skylda Símann til að veita, eða hafa milligöngu um að veita, slíka þjónustu.
    Á meðan svo háttar til að mikill fjöldi Íslendinga býr ekki við háhraðatengingar og góðan aðgang að upplýsingahraðbrautinni eru heimabyggðir þeirra ósamkeppnishæfar þegar kemur að vali fólks og fyrirtækja til búsetu. Byggðirnar eru annars flokks í þessu tilliti og íbúum þeirra er mismunað af hálfu samfélagsins.
    Þjóðin á Símann sem er eitt öflugasta fyrirtæki landsins. Hann á að sjálfsögðu að beita afli sínu og þrótti til að tryggja öllum landsmönnum möguleika á háhraðanettengingu í stað þess t.d. að fara með fjármuni sína í vafasamar áhættufjárfestingar í fjölmiðlarekstri, svo að dæmi sé tekið.
    Sprottið hafa upp nokkur öflug fyrirtæki sem veita háhraðatengingar í dreifbýli í gegnum örbylgju. Þau hafa veitt þessa þjónustu í mörgum byggðarlögum, m.a. Grímsnesi, uppsveitum Árnessýslu að hluta og víðar, og gefst íbúum þar þá í raun og veru í fyrsta sinn kostur á að kaupa sér ágæta háhraðatengingu. Þó að það jafnist ekki á við ADSL-tenginguna og þá sítengingu sem hún býður upp á er þetta samt, má segja, að einhverju leyti „á pari“ við það. Þjónustu þessara fyrirtækja á að nýta við að tryggja öllum heimilum landsins möguleika á háhraðanettengingu enda mikil þekking og færni til hjá þessum fyrirtækjum.
    Kostur á háhraðanettengingu snýst að miklu leyti um sanngirni. Með því er verið að veita íbúum dreifbýlisins og smærri þéttbýlisstaða jafnstöðu, jöfn tækifæri á við aðra íbúa Íslands til að nýta sér þá ótal möguleika sem samskiptabyltingin hefur fært okkur nútímamönnum til menntunar, jöfn tækifæri til að afla upplýsinga, skapa atvinnutækifæri og eiginlega vinna við hvað sem er, að heiman að hluta. Fjarvinnsla, fjarnám og aðrir slíkir möguleikar nýtast ekki þeim sem ekki hafa öfluga nettengingu.
    Þá er það stór þáttur í menntun, uppeldi og þátttöku barna og unglinga í nútímasamfélagi að hafa fyrsta flokks tengingu við netið til að þau megi nýta það til góðra hluta sér til afþreyingar, upplýsingaöflunar og sjálfsmenntunar hvers konar. Internetið býður upp á ótal leiðir til símenntunar með býsna einföldum hætti. Í þessari byltingu og þróun þurfa allir landsmenn að geta tekið þátt. Því er brýnt að stjórnvöld hafi forustu um að tryggja að allir eigi þess kost að hafa háhraðanettengingu, óháð búsetu.



Fylgiskjal.


Svar samgönguráðherra við fyrirspurn
Björgvins G. Sigurðssonar um háhraðatengingar.
(592. mál á 130. löggjafarþingi.)


    Fyrirspurnin hljóðar svo:
     1.      Hvaða sveitarfélög á landinu hafa háhraðatengingar og hver ekki?
     2.      Hver er íbúafjöldi þeirra sveitarfélaga sem ekki hafa háhraðatengingar, sundurgreint eftir sveitarfélögum?

    Umbeðnar upplýsingar koma fram í eftirfarandi listum.

Sveitarfélög og byggðarkjarnar sem hafa möguleika til ADSL-tenginga.
Akranes Akureyri Bessastaðahreppur Blönduós
Bolungarvík Borgarnes Dalvík Egilsstaðir
Eskifjörður Eyrarbakki Fáskrúðsfjörður Garðabær
Garður Grindavík Grundarfjörður Hafnarfjörður
Hella Hellissandur Húsavík Hvammstangi
Hveragerði Hvolsvöllur Höfn Ísafjörður
Keflavík Kópavogur Mosfellsbær Neskaupstaður
Njarðvík, Innri og Ytri Ólafsfjörður Ólafsvík Patreksfjörður
Reyðarfjörður Reykjavík Rif Sandgerði
Sauðárkrókur Selfoss Seltjarnarnes Seyðisfjörður
Siglufjörður Skagaströnd Stykkishólmur Tálknafjörður
Vestmannaeyjar Vogar Vopnafjörður Þorlákshöfn

Sveitarfélög (byggðarkjarnar) sem hafa möguleika til háhraðatenginga með örbylgju og ekki hafa verið talin áður.
Bifröst Borðeyri Drangsnes Flateyri
Grímsnes- og Grafningshreppur Hnífsdalur Hólmavík Hvanneyri
Stokkseyri Suðureyri Vík í Mýrdal (1.4.04) Þingeyri
Hjalteyri Kristnes Hrafnagil

Mannfjöldi eftir byggðarkjörnum, 2003.
ADSL Alls Alls Byggðarlög án háhraðatenginga
* Hafnarfjörður 21.207
* Garðabær 8.878
* Álftanes, Bessastaðahreppi 1.886
* Kópavogur 25.352
* Reykjavík 112.490
* Seltjarnarnes 4.577
* Mosfellsbær, meginbyggð 6.376
* Mosfellsbær, Mosfellsdalur 213
* Grundarhverfi, Reykjavík 507
Strjálbýli á höfuðborgarsvæði 431 ADSL/örbylgja
* Grindavík 2.434
Hafnir, Reykjanesbæ 120 120
* Sandgerði 1.389
* Garður, Gerðahreppi 1.290
* Keflavík, Reykjanesbæ 7.963
* Njarðvík, Reykjanesbæ 2.825
* Vogar, Vatnsleysustrandarhreppi 833
Strjálbýli á Suðurnesjum 99 99 ?
* Akranes 5.588
*** Hvanneyri, Borgarfjarðarsveit 193 e-max
Kleppjárnsreykir, Borgarfjarðarsveit 45 45
Reykholt, Borgarfjarðarsveit 33 33
* Borgarnes, Borgarbyggð 1.770
*** Bifröst, Borgarbyggð 210 e-max
* Hellissandur, Snæfellsbæ 412
* Rif, Snæfellsbæ 144
* Ólafsvík, Snæfellsbæ 1.025
* Grundarfjörður, Grundarfjarðarbæ 843
* Stykkishólmur 1.162
Búðardalur, Dalabyggð 246 246
Strjálbýli á Vesturlandi 2.767 2.767 ?
Reykhólar, Reykhólahreppi 121 121
* Patreksfjörður, Vesturbyggð 701
* Tálknafjörður, Tálknafjarðarhreppi 327
Bíldudalur, Vesturbyggð 233 233
Krossholt, Vesturbyggð 14 14
*** Þingeyri, Ísafjarðarbæ 330 Snerpa
*** Flateyri, Ísafjarðarbæ 307 Snerpa
*** Suðureyri, Ísafjarðarbæ 331 Snerpa
* Bolungarvík 944 Snerpa
* Ísafjörður 2.596
*** Hnífsdalur 419 Snerpa
Súðavík, Súðavíkurhreppi 191 191
*** Drangsnes, Kaldrananeshreppi 88 Snerpa
*** Hólmavík, Hólmavíkurhreppi 398 Snerpa
*** Borðeyri, Bæjarhreppi 23 e-max
Strjálbýli á Vestfjörðum 814 814
Laugabakki, Húnaþingi vestra 82 82
* Hvammstangi, Húnaþingi vestra 583
* Blönduós, Blönduóssbæ 888
* Skagaströnd, Höfðahreppi 582
* Sauðárkrókur, Sveitarfélaginu Skagafirði 2.620
Varmahlíð, Sveitarfélaginu Skagafirði 133 133
Hólar, Sveitarfélaginu Skagafirði 92 92
Hofsós, Sveitarfélaginu Skagafirði 180 180
* Siglufjörður 1.434
Strjálbýli á Norðurlandi vestra 2.551 2.551
Grímsey, Grímseyjarhreppi 93 93
* Ólafsfjörður, Ólafsfjarðarbæ 994
* Dalvík, Dalvíkurbyggð 1.461
** Hrísey, Hríseyjarhreppi 180 Svar
Litli-Árskógssandur, Dalvíkurbyggð 132 132
Hauganes, Dalvíkurbyggð 158 158
*** Hjalteyri, Arnarneshreppi 45 Tengir
* Akureyri 16.086
*** Kristnes, Eyjafjarðarsveit 53 Tengir
*** Hrafnagil, Eyjafjarðarsveit 136 Tengir
Svalbarðseyri, Svalbarðsstrandarhreppi 207 207
Grenivík, Grýtubakkahreppi 294 294
Reykjahlíð, Skútustaðahreppi 208
Laugar, Þingeyjarsveit 94 94
* Húsavík, Húsavíkurbæ 2.368
Kópasker, Öxarfjarðarhreppi 138 138
** Raufarhöfn, Raufarhafnarhreppi 252 Svar
Þórshöfn, Þórshafnarhreppi 370 370
Strjálbýli á Norðurlandi eystra 3.566 3.566
Bakkafjörður, Skeggjastaðahreppi 106 106
* Vopnafjörður, Vopnafjarðarhreppi 569
Fellabær, Fellahreppi 373 373
Borgarfjörður eystra, Borgarfjarðarhreppi 97 97
* Seyðisfjörður 730
Hallormsstaður, Austur-Héraði 59 59
* Egilsstaðir, Austur-Héraði 1.721
Eiðar, Austur-Héraði 41 41
* Neskaupstaður, Fjarðabyggð 1.400
* Eskifjörður, Fjarðabyggð 972
* Reyðarfjörður, Fjarðabyggð 671
* Fáskrúðsfjörður, Austurbyggð 599
Stöðvarfjörður, Austurbyggð 262 262
Breiðdalsvík, Breiðdalshreppi 177 177
Djúpivogur, Djúpavogshreppi 385 385
Nesjakauptún, Sveitarfélaginu Hornafirði 85 85
* Höfn, Sveitarfélaginu Hornafirði 1.740
Strjálbýli á Austurlandi 1.900 1.900
Kirkjubæjarklaustur, Skaftárhreppi 141 141
*** Vík í Mýrdal, Mýrdalshreppi 296 frá 1.4.04 e-max
* Vestmannaeyjar 4.344
Skógar, Rangárþingi eystra 26 26
* Hvolsvöllur, Rangárþingi eystra 712
* Hella, Rangárþingi ytra 635
Rauðalækur, Rangárþingi ytra 34 34
*** Stokkseyri, Sveitarfélaginu Árborg 465 e-max
* Eyrarbakki, Sveitarfélaginu Árborg 580
* Selfoss, Sveitarfélaginu Árborg 5.068
Flúðir, Hrunamannahreppi 296 296
Laugarás, Bláskógabyggð 120 120
Reykholt, Bláskógabyggð 164 164
Laugarvatn, Bláskógabyggð 176 176
*** Sólheimar, Grímsnes- og Grafningshreppi e-max
Árbæjarhverfi, Sveitarfélaginu Ölfusi 58 58 ?
* Hveragerði 1.902
* Þorlákshöfn, Sveitarfélaginu Ölfusi 1.332
Strjálbýli á Suðurlandi 5.144 5.144 ?
290.505 22.417
    * Með ADSL-möguleika.
    ** Með gervihnattasamband.
    *** Með örbylgjusamband.
? Óljós staðsetning, hugsanlega möguleikar til háhraðatenginga að hluta ADSL/örbylgja. Höfuðborgarsvæðið og nokkur önnur sveitarfélög eru einnig þjónustuð með örbylgju, t.d. Selfoss, Eyrarbakki og Bolungarvík, Borgarnes og Akureyri.
Skýringar: Mannfjöldatölur miðast við 1. desember 2003 og eru byggðar á upplýsingum frá Hagstofu Íslands.