Aðrar útgáfur af skjalinu: PDF - Word Perfect. Ferill 59. máls.
137. löggjafarþing 2009.
Þskj. 347 — 59. mál.
fjármálaráðherra við fyrirspurn Eyglóar Harðardóttur um gengistryggðar og verðtryggðar eignir og skuldir bankanna.
Fyrirspurnin hljóðar svo:
1. Hver er verðtryggingajöfnuður skulda og eigna nýju bankanna, sundurliðað eftir bönkum? Eru líkur á að nýju bankarnir hagnist á verðbólgu ef verðtryggðar eignir eru miklar í hlutfalli við verðtryggðar skuldir?
2. Hyggst fjármálaráðherra grípa til aðgerða svo að koma megi í veg fyrir að ríkið hagnist óeðlilega á kostnað almennings vegna verðbólgu?
3. Hver er gjaldeyrisjöfnuður nýju bankanna, sundurliðað eftir bönkum? Hver eru áhrif veikingar og styrkingar krónunnar á hag nýju bankanna miðað við stöðu á gjaldeyrisjöfnuði þeirra?
4. Hyggst ráðherra grípa til aðgerða til að koma í veg fyrir að ríkið hagnist óeðlilega á kostnað almennings af veikari krónu?
Vísað er til svars fjármálaráðherra við fyrirspurn á þskj. 213 (115. mál) um mat á nýju bönkunum og eignasafni þeirra. Svo sem þar segir takmarkast réttur alþingismanna til þess að óska eftir upplýsingum með því að beina fyrirspurn til ráðherra skv. 54. gr. stjórnarskrárinnar, sbr. 49. gr. þingskapalaga, við opinber málefni. Nýju bankarnir eru hlutafélög í eigu ríkisins sem teljast til einkaréttarlegra aðila og njóta lögbundinnar verndar um viðskiptalegar upplýsingar. Um ríkishlutafélög gilda almennt sömu reglur og um önnur hlutafélög og takmarkast réttur alþingismanna til að krefja ráðherra upplýsinga um slík félög við það hvort upplýsingarnar eigi að vera opinberar samkvæmt lögum. Opinberar upplýsingar um rekstur viðkomandi félaga eru m.a. birtar í ársskýrslum þeirra. Í þessu sambandi má m.a. horfa til þeirra sjónarmiða sem fram koma í upplýsingalögum, nr. 50/1996, um upplýsingaskyldu stjórnvalda, en lögin taka ekki til starfsemi einkaaðila nema að því leyti sem hún lýtur að því að taka ákvarðanir, í skjóli stjórnsýsluvalds, um rétt eða skyldu manna.
Ráðuneytið er meðvitað um að upplýsingagjöf bankanna er mikilvægur þáttur í heilbrigðu fjármálakerfi. Áhersla ráðuneytisins er að tryggt verði sem allra mest gagnsæi í starfsemi þeirra og að bankarnir leggi sig fram um að veita greinargóðar upplýsingar um starfsemi sína. Slíkar áherslur koma m.a. fram í eigendastefnu stjórnvalda sem tekur til starfsemi fjármálastofnana í ríkiseigu, en þar segir m.a. í kaflanum um upplýsingagjöf ríkis og fjármálafyrirtækja:
„Fjármálafyrirtæki í eigu ríkisins skulu ársfjórðungslega birta fjárhagsupplýsingar sínar opinberlega. Þetta eru sömu reglur og gilda um félög sem skráð eru á markaði. Árlega skulu fjármálafyrirtæki í eigu ríkisins gefa út skýrslu þar sem bæði er farið yfir fjárhagslegan árangur og árangur tengdan almennri starfsemi. Í þessum skýrslum skal auk ársreiknings gefa upplýsingar um starfsemi, árangur, stjórnarhætti o.fl. sem fyrirtækið telur nauðsynlegt að sé gefið upp.“
Efnahagsreikningar nýju bankanna hafa ekki verið birtir opinberlega en gert er ráð fyrir því að ársreikningur vegna ársins 2008 muni liggja fyrir í september. Í framhaldi af því má reikna með að opinber upplýsingagjöf viðkomandi hlutafélaga muni færast í eðlilegt horf. Ekki er því unnt að svara fyrirspurninni frekar en þetta efnislega að svo stöddu af framangreindum ástæðum.
137. löggjafarþing 2009.
Þskj. 347 — 59. mál.
Svar
fjármálaráðherra við fyrirspurn Eyglóar Harðardóttur um gengistryggðar og verðtryggðar eignir og skuldir bankanna.
Fyrirspurnin hljóðar svo:
1. Hver er verðtryggingajöfnuður skulda og eigna nýju bankanna, sundurliðað eftir bönkum? Eru líkur á að nýju bankarnir hagnist á verðbólgu ef verðtryggðar eignir eru miklar í hlutfalli við verðtryggðar skuldir?
2. Hyggst fjármálaráðherra grípa til aðgerða svo að koma megi í veg fyrir að ríkið hagnist óeðlilega á kostnað almennings vegna verðbólgu?
3. Hver er gjaldeyrisjöfnuður nýju bankanna, sundurliðað eftir bönkum? Hver eru áhrif veikingar og styrkingar krónunnar á hag nýju bankanna miðað við stöðu á gjaldeyrisjöfnuði þeirra?
4. Hyggst ráðherra grípa til aðgerða til að koma í veg fyrir að ríkið hagnist óeðlilega á kostnað almennings af veikari krónu?
Vísað er til svars fjármálaráðherra við fyrirspurn á þskj. 213 (115. mál) um mat á nýju bönkunum og eignasafni þeirra. Svo sem þar segir takmarkast réttur alþingismanna til þess að óska eftir upplýsingum með því að beina fyrirspurn til ráðherra skv. 54. gr. stjórnarskrárinnar, sbr. 49. gr. þingskapalaga, við opinber málefni. Nýju bankarnir eru hlutafélög í eigu ríkisins sem teljast til einkaréttarlegra aðila og njóta lögbundinnar verndar um viðskiptalegar upplýsingar. Um ríkishlutafélög gilda almennt sömu reglur og um önnur hlutafélög og takmarkast réttur alþingismanna til að krefja ráðherra upplýsinga um slík félög við það hvort upplýsingarnar eigi að vera opinberar samkvæmt lögum. Opinberar upplýsingar um rekstur viðkomandi félaga eru m.a. birtar í ársskýrslum þeirra. Í þessu sambandi má m.a. horfa til þeirra sjónarmiða sem fram koma í upplýsingalögum, nr. 50/1996, um upplýsingaskyldu stjórnvalda, en lögin taka ekki til starfsemi einkaaðila nema að því leyti sem hún lýtur að því að taka ákvarðanir, í skjóli stjórnsýsluvalds, um rétt eða skyldu manna.
Ráðuneytið er meðvitað um að upplýsingagjöf bankanna er mikilvægur þáttur í heilbrigðu fjármálakerfi. Áhersla ráðuneytisins er að tryggt verði sem allra mest gagnsæi í starfsemi þeirra og að bankarnir leggi sig fram um að veita greinargóðar upplýsingar um starfsemi sína. Slíkar áherslur koma m.a. fram í eigendastefnu stjórnvalda sem tekur til starfsemi fjármálastofnana í ríkiseigu, en þar segir m.a. í kaflanum um upplýsingagjöf ríkis og fjármálafyrirtækja:
„Fjármálafyrirtæki í eigu ríkisins skulu ársfjórðungslega birta fjárhagsupplýsingar sínar opinberlega. Þetta eru sömu reglur og gilda um félög sem skráð eru á markaði. Árlega skulu fjármálafyrirtæki í eigu ríkisins gefa út skýrslu þar sem bæði er farið yfir fjárhagslegan árangur og árangur tengdan almennri starfsemi. Í þessum skýrslum skal auk ársreiknings gefa upplýsingar um starfsemi, árangur, stjórnarhætti o.fl. sem fyrirtækið telur nauðsynlegt að sé gefið upp.“
Efnahagsreikningar nýju bankanna hafa ekki verið birtir opinberlega en gert er ráð fyrir því að ársreikningur vegna ársins 2008 muni liggja fyrir í september. Í framhaldi af því má reikna með að opinber upplýsingagjöf viðkomandi hlutafélaga muni færast í eðlilegt horf. Ekki er því unnt að svara fyrirspurninni frekar en þetta efnislega að svo stöddu af framangreindum ástæðum.
