Ferill 478. máls. Aðrar útgáfur af skjalinu: PDF - Word Perfect.
156. löggjafarþing 2025.
Þingskjal 934 — 478. mál.
Svar
dómsmálaráðherra við fyrirspurn frá Diljá Mist Einarsdóttur um fjölda fanga.
1. Hvað útskýrir mun á fjölda gæsluvarðhaldsfanga í svari við fyrirspurn á þskj. 403 á yfirstandandi þingi annars vegar og í svari við fyrirspurn á þskj. 1761 á 154. lgþ. hins vegar?
Erlendum föngum hefur fjölgað í fangelsum á undanförnum árum. Það er í samræmi við þróunina á Norðurlöndunum. Í dómsmálaráðuneytinu er nú unnið að því að erlendir fangar afpláni dóma í heimalandi sínu þar sem það getur átt við. Hvað varðar tölfræði yfir fjölda fanga í fangelsum landsins þá hefur ýmist verið horft til fjölda þeirra manna sem afplána dóma að meðaltali dag hvern eða hversu margir sitja í fangelsum á grundvelli þess að hafa verið úrskurðaðir í gæsluvarðhald. Í fyrirspurn á þskj. 403 á yfirstandandi þingi miðaði svar sem ráðuneytið fékk frá Fangelsismálastofnun við fjölda fanga sem sátu í gæsluvarðhaldi að meðaltali á degi hverjum fyrir hvert ár. Í svari við fyrirspurninni á þskj. 1761 frá 154. löggjafarþingi var svarað hversu margir hefðu verið úrskurðaðir í gæsluvarðhald á hverju ári.
2. Hversu margir fangar með erlent ríkisfang voru í íslenskum fangelsum sl. fimm ár og hvert var hlutfall erlendra fanga? Svar óskast sundurliðað eftir árum og óskað er eftir því að ekki sé miðað við meðaltalstölur eins og í svari við fyrrgreindri fyrirspurn á þskj. 403.
Óskað var svara frá Fangelsismálastofnun og bárust eftirfarandi svör og tölfræði.
Fjöldi erlendra fanga innan sérhvers árs er annars vegar sá fjöldi sem fer úr fangelsi og hins vegar fjöldi þeirra sem sitja inni um áramót. Færist einstaklingur úr gæsluvarðhaldsvist og í afplánun er hann ekki talinn tvisvar það ár en fari einstaklingur t.d. í afplánun á áfangaheimili en komi aftur inn í afplánun í fangelsi vegna þess að hann rauf skilyrði er sá einstaklingur talinn tvisvar.
Vegna aukins þunga skipulagðrar brotastarfsemi hér landi, fjölda mála þar sem útlendingum hefur verið synjað um inngöngu í landið eða slíkt mál er til skoðunar hjá stjórnvöldum (frávísun/brottvísun) og mála þar sem útlendingar eru í ólögmætri dvöl hefur kröfum um gæsluvarðhald fjölgað undanfarin ár. Þetta kann að einhverju að útskýra þann mun sem fram kemur í hlutfallstölum hér á eftir.
– Árið 2024 voru 100 erlendir ríkisborgarar í fangelsi og 180 í gæsluvarðhaldi. Hlutfall erlendra fanga var 57% í íslenskum fangelsum. Meðaltalshlutfall á dag var 42%.
– Árið 2023 voru 109 erlendir ríkisborgarar í fangelsi og 138 í gæsluvarðhaldi. Hlutfall erlendra fanga var 55% í íslenskum fangelsum. Meðaltalshlutfall á dag var 38%.
– Árið 2022 voru 88 erlendir ríkisborgarar í fangelsi og 91 í gæsluvarðhaldi. Hlutfall erlendra fanga var 43% í íslenskum fangelsum. Meðaltalshlutfall á dag var 29%.
– Árið 2021 voru 50 erlendir ríkisborgarar í fangelsi og 68 í gæsluvarðhaldi. Hlutfall erlendra fanga var 30% í íslenskum fangelsum. Meðaltalshlutfall á dag var 19%.
– Árið 2020 voru 55 erlendir ríkisborgarar í fangelsi og 43 í gæsluvarðhaldi. Hlutfall erlendra fanga var 26% í íslenskum fangelsum. Meðaltalshlutfall á dag var 21%.
