Stefnuræða forsætisráðherra og umræður um hana.
Forseti. Kæru landsmenn. Fólkið fyrst, svo allt hitt. Þetta hefur ávallt verið leiðarstef Flokks fólksins, kjörorð okkar sem voru lögð til grundvallar við stjórnarmyndunarborðið. Þau mál sem ekki tókst að ljúka á vorþingi verða endurflutt nú í haust. Það er til marks um þróttinn og einbeittan vilja ríkisstjórnarinnar að yfir 110 mál til viðbótar verða lögð fram nú á komandi þingvetri. Við látum verkin tala. Við erum verkstjórn.
Árið 2016 fór fram uppstokkun á lagaumgjörð ellilífeyris og stóð þá vilji til að semja um svipaðar úrbætur fyrir öryrkja. Ekkert varð þó af því eins og flestir muna og hafa öryrkjar mátt bíða í átta ár eftir nýju og manneskjulegra örorku- og endurhæfingarkerfi. Flokkur fólksins hefur aldrei hvikað frá þeirri hugsjón sinni að verja þá sem bágast hafa það í samfélaginu. Fyrirliggjandi gögn og skýrslur sýna svo að ekki verður á móti mælt þá nöturlegu staðreynd að öryrkjar eru þeir sem hafa setið eftir í rammgerðri gildru fátæktar um árabil. Því var það með mikilli eftirvæntingu og gleði sem við fögnuðum löngu tímabærum kjarabótum fyrir þá. Sagan hefur þó ávallt sýnt að ef almannatryggingar eru hækkaðar þá hafa komið miklar skerðingar einhvers staðar annars staðar á móti, skerðingar á öðrum stuðningi, bæði frá ríki og bæ. Ég hafði miklar áhyggjur af því að sú kerfisbreyting sem boðuð var af fyrri ríkisstjórn kynni að leiða til þess að einhverjir myndu falla á milli kerfa og að enn aðrir yrðu skertir þannig að kjarabótin myndi ekki skila sér til þeirra eins og vonir stóðu til. Ég hef því lagt mig alla fram, ásamt frábæru starfsfólki og sérfræðingum í stofnunum og í ráðuneyti mínu, við að finna glufur í kerfinu og fjarlægja þær. Alltaf getur þó eitthvað þurft að gera betur þegar um svo viðamiklar kerfisbreytingar er að ræða.
Í nýju kerfi er litið til þess hvað fólkið getur í stað þess að einblína á hvað það getur ekki. Nýja kerfið er einfaldara, greiðslur hækka, dregið er úr tekjutengingum og fólki er gert auðveldara að taka þátt á vinnumarkaði kjósi það svo. En enginn verður neyddur til neins því að það verður ekkert um okkur án okkar. Stuðningur er aukinn við fólk í endurhæfingu og áhersla lögð á að koma í veg fyrir að fólk falli á milli kerfa. Vegna breytinganna greiddi Tryggingastofnun um síðustu mánaðamót 1.200 millj. kr. meira til örorku- og endurhæfingarlífeyrisþega en á mánuðunum þar á undan.
Nei og aftur nei, við höfum ekki gleymt ellilífeyrisþegum sem fengu sínar kerfisbreytingar þann 1. janúar 2017. Þrátt fyrir þær breytingar eru enn um 6.000 eldri borgarar í fátækt þar sem lífeyrir þeirra tryggir þeim engan veginn áhyggjulaust ævikvöld heldur þvert á móti áhyggjur, vanlíðan og kvíða. Ég veit að það er erfitt að bíða, ná ekki endum saman og geta ekki veitt sér nokkurn skapaðan hlut, hvað þá glatt ástvini. En við erum svo sannarlega rétt að hefja vegferðina okkar, samhent ríkisstjórn sem vinnur af heilindum að því marki að mylja niður alla múra fátæktar.
Eldri borgarar munu hækka í samræmi við launavísitölu. Frítekjumark þeirra verður hækkað í áföngum samkvæmt frumvarpi sem kemur fram fyrir áramót og ég mun á næstu dögum leggja fram frumvarp sem tryggir 2 milljarða til eingreiðslu jólabónuss sem sérstaklega verður markaður tekjulægstu öryrkjum og ellilífeyrisþegum. Þessi greiðsla verður skattfrjáls og kemur ekki til skerðingar á öðrum greiðslum.
Þá verður frumvarp um lögfestingu samnings Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks endurflutt og ég treysti því að það verði að lögum að þessu sinni. Þótt Ísland hafi fullgilt samninginn fyrir tæpum 20 árum hefur hann enn ekki verið lögfestur. Það er ekki einungis réttlætismál að lögfesta samninginn heldur hefur það verið smánarblettur á einu ríkasta landi í heimi að hafa ekki gert það fyrir langa löngu síðan.
Við höfum hafið stórsókn í uppbyggingu hjúkrunarheimila og markmið okkar er að útrýma öllum biðlistum á kjörtímabilinu um leið og við munum losa um viðvarandi útskriftarvanda á Landspítala og Sjúkrahúsinu á Akureyri, en á þessum tveimur sjúkrahúsum hefur vandinn verið hvað mestur.
Við erum að taka húsnæðismálin föstum tökum því að þrátt fyrir að 1.900 nýjar íbúðir séu óseldar þá eru þær því miður ekki nema að hluta til það sem markaðurinn þarfnast nú. Við erum því að ráðast í öfluga uppbyggingu ódýrara og hagkvæmara húsnæðis fyrir tekjulægri hópa.
Svo má ég til með að nefna að það er með öllu óskiljanlegt um leið og það er hreinlega óþolandi að það sé talið eðlilegt að fólk geti staðið undir himinháum leigugreiðslum en geti á sama tíma ekki keypt húsnæði með sambærilegum eða jafnvel lægri afborgunum. Hlutdeildarlán verða fest í sessi og ríkislóðir verða nýttar til uppbyggingar. Skráningarskylda leigusamninga og bann við vísitölutengingu fyrsta ár leigusamnings munu efla réttarvernd fólks á leigumarkaði. Auk þess verður komið komið böndum á skammtímaleigu, þ.e. Airbnb. Skammtímaleiga verður afmörkuð við lögheimili einstaklings og eina aðra fasteign í eigu hans utan þéttbýlis. Og gæludýrahald verður að sjálfsögðu leyft í fjöleignarhúsum.
Forseti. Fólkið fyrst, svo allt hitt er leiðarljós Flokks fólksins. Loksins erum við ekki lengur hrópandinn í eyðimörkinni heldur höldum traustum tökum um stýri þjóðarskútunnar ásamt samstarfsflokkum okkar. Samstiga, einhuga og bjartsýn munum við halda ótrauð áfram á þeirri fallegu vegferð sem við hófum saman fyrir réttum níu mánuðum síðan. Við erum öll staðráðin í að breyta samfélaginu okkar til hins betra. Í tiltektinni okkar og öllum þeim góðu verkum sem við erum að vinna standa allir þingmennirnir 36 saman sem einn. Við erum verkstjórn og þessi verkstjórn mun auk þess tryggja 48 daga strandveiðitímabilið næstkomandi, það liggur algerlega fyrir. Þannig að áfram veginn, engar áhyggjur. — Góðar stundir, kæru landsmenn.
