157. löggjafarþing — 49. fundur,  15. des. 2025.

breyting á ýmsum lögum vegna fjárlaga 2026.

2. mál
[18:29]
Horfa

Bryndís Haraldsdóttir (S):

Virðulegur forseti. Ég hef ýmislegt við þetta skattafrumvarp að athuga og bara svo því sé til haga haldið þá tel ég vinnubrögð bæði hæstv. fjármálaráðherra og hv. efnahags- og viðskiptanefndar ekki til eftirbreytni. Mér finnst það gunguháttur hjá ráðherra að mæta ekki hér og mæla fyrir frumvarpi um hækkun vörugjalda heldur lauma því einhvern veginn inn í nefndina með einhverju minnisblaði og nefndin taki það svo og geri að sínum tillögum. Þetta gerir alla þessa lagasetningu mjög ógagnsæja.

Ég var líka í ræðu áðan að fara yfir svokallaðar krónutöluhækkanir, skatt sem hæstv. núverandi forsætisráðherra gagnrýndi mjög og sagði að bitnaði hvað helst á þeim sem lægstar hefðu tekjurnar. Þessi ríkisstjórn ætlar samt að passa sig á því að það verði nú engin rýrnun á skatttekjunum og vill hækka þetta um verðbólguna en ekki verðbólgumarkmiðin eins og við í Sjálfstæðisflokknum höfum lagt til og höfum reyndar praktíserað á síðustu árum en auðvitað á ekki að tryggja að það verði ekki rýrnun á sóknargjöldum eða barnabótum.

En núna ætla ég að fara yfir í samsköttunina, virðulegur forseti. Það er eitthvað sem við í Sjálfstæðisflokknum höfum rætt ítrekað frá því að þessi fyrirætlun ríkisstjórnarinnar kom fram. Það er alveg með ólíkindum hversu langt er farið í því að reyna að færa rök fyrir því að þetta sé ekki skattahækkun á venjulegt fólk.

Virðulegur forseti. Það sem ríkisstjórnin er að leggja til og meiri hlutinn virðist ætla að keyra í gegnum þingið gengur út á það að sambúðarfólk geti ekki lengur nýtt miðjuþrepið ef annar aðilinn er ekki að fullnýta það. Þetta, virðulegur forseti, er skattahækkun. Íbúar í þessu landi munu sjá minni fjármuni í vasanum eftir þessa framkvæmd meiri hlutans.

Virðulegur forseti. Það er alveg kostulegt minnisblað frá fjármála- og efnahagsráðuneytinu sem birtist með þessu máli öllu þar sem er verið að reyna að færa rök fyrir því að þetta sé ríka fólkið í landinu og að það sé engin ástæða til þess að verja hagsmuni þessa fólks og meira að segja gengið svo langt að það er verið að greina hvar þetta fólk býr.

Virðulegur forseti. Þá get ég bara með stolti staðið hér því að þetta virðast meira og minna vera kjósendur í mínu kjördæmi, þ.e. hlutfall þeirra íbúa sem njóta þessarar ívilnunar er hvað hæst á Seltjarnarnesi og í Garðabæ, reyndar líka Snæfellsbæ, Grýtubakkahreppi, Vestmannaeyjum, Fjarðabyggð, Mosfellsbæ, Kópavogi, Bolungarvík og svo mætti lengi telja.

Virðulegur forseti. Af hverju ætli sveitarfélögin hérna í kringum okkur séu há þarna? Jú, vegna þess að fjölskyldufólk hefur flúið Reykjavík. Í þessum sveitarfélögum býr fjölskyldufólk með fjölda barna á framfæri. Þarna erum við að horfa á það að þetta eru ekkert miklar tekjur sem fólk þarf að hafa. Þetta eru ekki háar tekjur. Ef litið er til þess hver meðallaunin í landinu eru þá er bara fullt af sérfræðingum, við getum nefnt skólastjórnendur eða deildarstjóra í skólum, framhaldsskólunum, við getum nefnt hjúkrunarfræðinga, ljósmæður, sem almennt hafa kannski hærri laun en 1.325.000 kr. á mánuði.

Virðulegur forseti. Fyrr í dag vorum við að samþykkja breytingar á fæðingarorlofslöggjöfinni, mjög góðar breytingar sem við Sjálfstæðismenn styðjum heils hugar. Þetta voru reyndar engar stórkostlegar breytingar því að það eru kannski breytingarnar sem gerðar voru á síðasta kjörtímabili, annars vegar þegar fæðingarorlofið var lengt og hins vegar þegar þakið í fæðingarorlofinu var hækkað. En það sem við vorum að samþykkja núna er að það sé óháð því hver fæðingardagur barnsins er, þ.e. að fjölskyldur sem hafa verið að eignast barn á síðustu mánuðum og eru þá í fæðingarorlofi munu njóta þess um áramótin að þakið hækki í 900.000. Þú þarft að vera með um 1.100.000 kr. á mánuði til að fara upp í þetta þak. Með tekjur yfir 1.100.000 kr. þá ertu að fara upp í þakið því þú færð bara 80% af því sem þú ert alla jafna með í laun. Ætlar einhver að segja mér að það sé ekki fjöldi ungra barnafjölskyldna sem eru einmitt í þessari stöðu að fá núna kannski eftir áramót, þökk sé þessum breytingum sem verið er að gera, 900.000 kr. í laun, eru þá ekki að fullnýta annað þrepið sitt, og hversu eðlilegt væri það þá að hinn makinn fengi að nýta það þrep? Hvernig stendur á því að það sé hægt að færa rök fyrir því að þarna eigi að taka peningana af því að þetta sé einhvers konar skattaleg ívilnun (Forseti hringir.) og það sé fyrst og fremst hátekjufólk sem sé að njóta þessa skattafsláttar eins og hæstv. ríkisstjórn kynnir þetta?

Virðulegur forseti. (Forseti hringir.) Þetta er ekki hægt. Þetta er ekki boðlegt (Forseti hringir.) og ég óska eftir því að fara í aðra ræðu því að ég er langt frá því búin að ljúka máli mínu í þessu mikilvæga skattamáli.