06.05.1981
Efri deild: 92. fundur, 103. löggjafarþing.
Sjá dálk 4010 í B-deild Alþingistíðinda. (4095)
313. mál, steinullarverksmiðja
Iðnrh. (Hjörleifur Guttormsson):
Herra forseti. Ég leyfi mér að þakka báðum þeim hv. þm., sem hér hafa tjáð sig um þetta efni, fyrir vinsamlegar undirtektir. Ég skal fara örfáum orðum um þær fsp. sem þeir beindu til mín í sambandi við þetta.
Hv. 4. þm. Vestf. spurði um forustu ríkisins í þessu efni. Ég tel að það komi nokkuð skýrt fram í þessum lagatexta, að ríkinu er ekki ætlað forustuhlutverk í þessu máli með þeim hætti sem væri ef um meirihlutaaðild þess væri að ræða að hlutafélaginu. Það er þvert á móti gert ráð fyrir að það séu áhugaaðilar sem hafi þarna forgöngu, en eigi að reyna á þær heimildir, sem frv. gerir ráð fyrir þurfa þessir aðilar að koma með sín áform og leggja fyrir ríkið, sem hlýtur þá að taka afstöðu til þess, hvort það vill ganga til samstarfs á þeim grundvelli sem kynntur verður. Báðir þessir áhugaaðilar hafa óskað eftir þessum heimildum. Ég held að af þeirra hálfu sé góð samstaða um það orðalag og þær áherslur sem fram koma í þessu frv. hvað þetta snertir. Ég held líka að einmitt þessi ákvæði um takmörkun á ríkisþátttöku, á hlutafjármagni ríkisins, auðveldi með vissum hætti að gera málið upp á ábyrgan hátt og það reyni þá á þá aðila sem hafa sýnt mikinn og lofsverðan áhuga á að koma af stað slíkri framleiðslu.
Varðandi þau atriði, sem hv. 2. þm. Reykn. nefndi hér ætla ég ekki að hafa mörg orð. Það voru gagnlegar og eðlilegar ábendingar sem hann kom fram með í sambandi við málið. Markaðshlutdeild hér innanlands er auðvitað ýmsu háð, hvernig hún þróast, og það er engan veginn gefið að steinullarframleiðsla ryðji öðrum einangrunarefnum með skjótum hætti burt af markaði, þó að það fari auðvitað eftir því verði, sem hægt verður að bjóða, og öðrum aðstæðum sem fremur munu ýta á nýtingu glerullar eða steinullar en plasts, og þar á ég við brunavarnasjónarmið og fleira af því tagi.
Það er alveg rétt, sem hv. þm. benti á, að nettó-áhrifin hvað snertir ný atvinnutækifæri fást ekki með því eingöngu að líta á þau störf sem verksmiðja af þessu tagi kemur til með að veita, því að önnur atvinnutækifæri kunna að hverfa á móti, að hluta til a. m. k. En það er mitt mat, að slík viðhorf eigi ekki að standa í vegi fyrir þróun, sem telja má jákvæða frá sjónarhóli samfélagsins, og þeir aðilar, sem að framleiðslu standa á einangrunarplasti, muni þá leita inn á ný svið. Þannig gerist nú iðnþróun einu sinni, að eitt þarf að taka við af öðru. Ég vænti þess, að þar verði ekki um tilfinnanlegan samdrátt að ræða í atvinnu, heldur finni menn þá aðra möguleika þar sem framleiðsla á einangrunarplasti kann undan að láta vegna samkeppni við væntanlega steinullarframleiðslu.
Hv. þm. benti líka á möguleika á glerullarframleiðslu úr kvartsi sem til fellur frá járnblendiverksmiðjunni á Grundartanga. Ég kannast við þetta mál og hef fengið erindi þar að lútandi. Það er í athugun hvaða möguleikar þar gætu skapast í sambandi við glerullarframleiðslu úr þessum úrgangi, aukaafurð sem þarna fellur til, og sjálfsagt að hafa augun opin fyrir því eins og í sambandi við aðra iðnaðarframleiðslumöguleika hérlendis.
Herra forseti. Ég ætla ekki að orðlengja þetta frekar. Ég vænti þess, að menn geti sameinast um að þær heimildir fáist sem hér er beðið um, og ég met mikils þær jákvæðu undirtektir sem hér hafa komið fram við þetta mál, og þó að svo horfi að ekki sé rúm fyrir tvær verksmiðjur af þessu tagi hérlendis vænti ég að allir megi uppréttir standa að lokum og að þessi framleiðsla komist á þrátt fyrir mismunandi viðhorf sem eðlilegt er að ríki um staðarval slíkrar verksmiðju og framleiðslumöguleika hvað markað snertir.