14.02.1984
Sameinað þing: 50. fundur, 106. löggjafarþing.
Sjá dálk 2848 í B-deild Alþingistíðinda. (2470)

Umræður utan dagskrár

Ragnar Arnalds:

Herra forseti. Í íslenskum lögum segir ljóst og skýrt að ríkisstj. megi ekki selja neina fasteign sína nema til þess sé heimild í lögum eða fjárl. (Gripið fram í: Fasteign.) Ég vil í framhaldi af því og með nákvæmlega hliðstæðum rökum og komu fram hjá hv. þm. Páli Péturssyni á undan mér segja að það liggur atveg í eðli máls að úr því ekki má selja hina ómerkilegustu fasteign án slíkrar heimildar í lögum getur ekki verið heimilt að selja hlutabréf, sem eru ávísun á eignarhlutdeild í miklum stóreignum, þ. á m. miklum fasteignum. Ég held að það liggi svo í eðli máls að það þarfnist ekki frekari skýringa, að þegar hlutabréfin eru raunverulega eignarhlutdeild í og ávísun á fasteignir í stórum stíl og svo stendur jafnvel á þar að auki að um er að ræða eign sem ríkið hefur forvaltað árum saman, jafnvel áratugum saman og varð sér úti um með heimild Alþingis á sínum tíma, þá geti ráðh. ekki upp á sitt einsdæmi tekið ákvörðun allt í einu um að selja þær eignir nema fyrir liggi eitthvert samþykki eða heimild Alþingis.

Það má vel vera að einhverjir góðir menn hafi túlkað lögin á þennan veg, en hæstv. ráðh. má ekki reiðast mér eða neinum öðrum þótt við séum á annarri skoðun. Satt best að segja virðist lagahlið málsins ekki breyta einu eða neinu í þessu sambandi og að óþarfi sé að orðlengja frekar um hana því hæstv. ráðh. hefur lýst því hér yfir að hann ætli ekki að selja þessar eignir nema samþykki Alþingis liggi fyrir. Sem sagt: hann ætlar að fara að eins og þessi lagatúlkun mín og hv. þm. Páls Péturssonar sé rétt, í það minnsta þá til vonar og vara. (Fjmrh.: Það hefur aldrei annað staðið til og er margyfirlýst.) Aldrei annað staðið til og er margyfirlýst.

Þá má hann ekki heldur reiðast mér þótt ég bendi á það sem staðreynd að um þetta mál hefur verið rætt í fjölmiðlum af blaðamönnum og útvarpsmönnum og sjónvarpsmönnum eins og það sé verið að setja hlutabréf í fjmrn. um þessar mundir og eins og hæstv. fjmrh. hafi vald til að taka því tilboði sem honum sýnist skynsamlegast að taka. Þannig hefur verið um þetta mál talað á seinustu vikum. Svo sannarlega er þá ekki einskis vert að þetta mál er hér til umr. ef sá misskilningur leiðréttist og þau orð hæstv. ráðh. verða heyrumkunn að hann ætlar ekki að selja þessar eignir nema að fengnu samþykki Alþingis. (Fjmrh.: Löngu þekkt.)

Hann má ekki heldur reiðast því þótt svo sé tekið til orða að málið hangi í lausu lofti og það sé tóm della að halda uppi þessari rökræðu í fjölmiðlum, svo mjög sem það hefur verið tíðkað nú undanfarnar vikur. Þegar allt er í óvissu um hvort hlutabréfin verða seld, hvort þau eru yfirleitt til sölu, hljóta allir að sjá að málið er svo í lausu lofti að það verðskuldar ekki þá miklu athygli sem það hefur fengið í fjölmiðlum nú ellegar hjá þeim kaupendum sem hafa verið að ómaka sig við það jafnvel að skrifa heilu síðurnar í dagblöðin að undanförnu. Þeir hefðu getað sparað sér það ómak því hreint ekkert er víst að nokkurn tíma hafi verið raunhæft að þessi hlutabréf yrðu seld.

Hæstv. ráðh. ýjaði að því með nokkuð sérkennilegum hætti að ég hefði tekið einhverjar þær ákvarðanir í heimildarleysi sem hann hefði ekki gert mikið mál úr enn sem komið er en hefði í bakhöndinni. Ég segi það alveg hreinskilnislega að ég hef ekki hugmynd um hvað hann á við. Og mér væri kært að hann upplýsti mig og aðra um það. Ég kannast ekki við að hafa tekið neinar ákvarðanir í heimildarleysi þegar ég var í fjmrn.

Ég vil benda hæstv. ráðh. á að ákvarðanir fjmrh. um aukafjárveitingar eru ekki ákvarðanir í heimildarleysi. Ég hygg að hann sé haldinn þeim misskilningi að ýmsar aukafjárveitingar sem ég tók ákvörðun um, t.d. á seinustu vikum þess tíma sem ég var í fjmrn., hafi verið teknar í heimildarleysi, en svo er ekki. Samþykkt aukafjárveitinga af hálfu fjmrh. á sér lagastoð í lögum um skiptingu rn. og byggir þar að auki á mjög langri lagahefð sem ekki hefur verið vefengd. Ég hygg að þær aukafjárveitingar skipti hundruðum sem ákvarðanir hafa verið teknar um af fjmrh. á hverju einasta ári um mjög langt skeið. Ákvarðanir um aukafjárveitingar í minni tíð teljast því ekki heimildarlausar ákvarðanir, eins og mátti kannske skilja á hæstv. fjmrh. áðan. Þetta ákvörðunarvald fjmrh. byggir á ákveðinni lagastoð og langri framkvæmdahefð.

Að öðru leyti sé ég ekki ástæðu til að fjölyrða frekar um þetta mál og ég held að við ættum að geta lokið þessari umr. sáttir að kalla, en ég hygg að hún hafi ekki verið alveg að ástæðulausu og ekki til ónýtis.