10.11.1987
Efri deild: 9. fundur, 110. löggjafarþing.
Sjá dálk 834 í B-deild Alþingistíðinda. (506)

69. mál, útvarpslög

Guðmundur H. Garðarsson:

Herra forseti. Ég ætla ekki að verða langorður um þetta frv. Ég vil lýsa yfir stuðningi mínum við það og lýsa nokkurri furðu minni yfir sumum ummælum hv. þm. Halldórs Blöndals þar sem mér finnst hann eiginlega ræða málið á nokkuð öfgafullan hátt ef maður skoðar það ofan í kjölinn. Ég hef t.d. aldrei verið sannfærður um að það ákvæði, sem hann vitnar til, um að skylda skuli sjónvarpsstöðvar til þess að hafa íslenskan texta á öllu efni, að það ákvæði væri tæknilega framkvæmanlegt. Ég hef alltaf verið þeirrar skoðunar að þetta ákvæði væri óraunhæft og það er raunverulega óframkvæmanlegt þegar maður skoðar það til hlítar. Þess vegna finnst mér það fyrirsláttur að lýsa yfir andstöðu við fram komið frv. sem felur í sér sjálfsagt frelsi manna til þess að nýta þá möguleika sem framtíðin býður upp á á sviðum fjarskipta í sambandi við sjónvarpsefni.

Það hefur ekki verið gerð athugasemd við það hingað til á Íslandi að menn gætu hlustað á erlendar útvarpsstöðvar og heldur hafa ekki verið gerðar ráðstafanir til þess að trufla það að menn gætu hlustað hér á danskar útvarpsstöðvar, enskar, bandarískar eða hvað þær heita — ég tala nú ekki um þær rússnesku sem flæða hér yfir landið á hverju kvöldi á enskri tungu þar sem verið er að reyna að troða áróðri inn í þá sem skilja ensku, en flestir Íslendingar sem hafa stundað framhaldsnám eiga mjög auðvelt með það. Það eru ekki gerðar athugasemdir við það né gerðar ráðstafanir til þess að trufla slíkar útvarpssendingar sem hljóta að vera skaðlegar, alla vega fyrir þá sem skilja það sem þar fer fram eða eru opnir fyrir þeim áróðri sem þessar stöðvar flytja.

Ég held að við verðum að gera okkur grein fyrir því að það sem þetta frv. fjallar um er staðreynd.

Það er staðreynd í hinum vestræna heimi að víðast hvar, sérstaklega á meginlandi Evrópu — ég tala nú ekki um í Bandaríkjunum — á allur almenningur aðgang að sjónvarpsefni með þeim hætti sem þetta frv. gerir ráð fyrir. Það er svo annað mál og stærra hvernig við ætlum að vernda íslenska tungu og íslenska menningu. Ég held að við verðum að leita annarra leiða í þeim efnum en þá að girða fyrir það að fólk geti nýtt sér þá tækni sem fram undan er í fjarskiptum. Í þeim efnum held ég að menn verði þá að leggja meiri rækt við þjóðernismetnað, þjóðernisvitund og almenna menntun Íslendinga og innrætingu um það hvað það er að vera Íslendingur, og kemur þá fleira til en það efni sem þetta frv. gerir ráð fyrir.

Ég minni á að hér tala menn á hv. Alþingi og víðar um það að sjálfsagt sé að fá erlenda aðila inn í íslenskt viðskiptalíf og íslenskt atvinnulíf — ég vil hafa allan fyrirvara í þeim efnum ekki síður en í því efni sem hér um ræðir — og er það örugglega miklu stærra mál heldur en það hvort Íslendingar geti horft á eina eða fleiri sjónvarpsstöðvar í framtíðinni. Hins vegar er það rétt að leggja ber áherslu á að það efni sem kemur inn í landið sé þess eðlis að það skaði ekki það fólk sem býr í landinu.

Á sínum tíma átti ég nokkurn þátt í breytingum í frjálsræðisátt í sambandi við útsendingu hljóðvarps og sjónvarps á Íslandi og ég vil segja það að framkvæmd þeirra breytinga hefur verið með ýmsum hætti og kannski ekki alveg eins og margir hefðu óskað. En hvað sem því líður hefur aukin samkeppni haft það í för með sér að t.d. Ríkissjónvarpið og Ríkisútvarpið hefur tekið sig mjög á um það að vanda meir til efnis og áhrif stjórnmálamanna eru ekki eins mikil og þau voru áður fyrr í sambandi við þennan veigamikla og sterka fjölmiðil.

Ég vil þess vegna mótmæla því að sjónarmið stjórnlyndis og afskipta af hálfu kerfiskarla eða stjórnmálamanna eigi að koma hér til skjalanna í þessu máli frekar en orðið er. Ég legg þess vegna áherslu á að þetta frv. nái fram að ganga og lýsi yfir fullum stuðningi við það.