149. löggjafarþing — 59. fundur,  30. jan. 2019.

störf þingsins.

[15:27]
Horfa

Rósa Björk Brynjólfsdóttir (Vg):

Virðulegi forseti. Ég hef talað áður um nýja skýrslu Evrópuráðsins og Alþjóðaþingmannasambandsins um kvenfyrirlitningu, kynbundið áreiti og kynferðislegt ofbeldi í 45 þjóðþingum, en geri það nú aftur í tilefni atburða síðustu vikna.

Niðurstöðurnar eru sláandi, eins og hv. þm. Birgir Þórarinsson rakti svo vel. Ein af þeim er að 85% þingkvenna hafa orðið fyrir kynbundnu, andlegu ofbeldi sem byggist á kynferðislegum athugasemdum um útlit, kynferðislegri áreitni, hótunum og kúgunum.

Til að bregðast við þessum hrikalegu niðurstöðum hefur Evrópuráðið efnt til átaks gegn kynbundnu ofbeldi og áreitni sem snýst m.a. um að efna til sérstakra umræðna í þinginu og betrumbæta siðareglur. Litið hefur verið til íslenska þjóðþingsins sem fyrirmyndar, enda vöktu viðbrögð Alþingis við #metoo mikla athygli erlendis. Það var gott að vera þingmaður Íslands og geta sagt frá Barbershop-deginum hér og uppfærslu á siðareglunum.

En nú er svo komið að það er vandræðalegt að vera íslenskur þingmaður erlendis. Þar sem kynjajafnrétti ber á góma spyr fólk um Klaustursmálið. Erlendir ráðherrar, þingmenn annarra þjóðþinga og starfsfólk Evrópuráðsþingsins spyr allt um þetta mál, enda vant því að Ísland sé í fararbroddi þegar kemur að jafnréttismálum.

Orðspor okkar þegar kemur að jafnréttismálum, okkar helsta stolt í alþjóðasamstarfi, er í mikilli hættu. Þess vegna er dapurlegt að hér skuli viðbrögð við Klaustursmálinu flækt í lagaflækjur sem, undarlegt nokk, þjóna oftast hagsmunum þeirra sem viðhafa kvenfyrirlitningu eða setja málið í fangið á minni hluta Alþingis.

Þetta mál verður að leysa. Vilji þjóðarinnar er skýr um það og vilji þingsins er skýr. Allir viðstaddir þingmenn studdu breytingar á siðareglum þingmanna sem hnykktu á reglunum vegna #metoo. Markmiðið með þeim breytingum var að gera fólki kleift að sinna starfi sínu án þess að eiga á hættu að þurfa að þola kynferðislega áreitni, og stuðla þannig að öruggu og heilbrigðu starfsumhverfi.

Ég hvet þingheim allan til að rifja upp hvað við samþykktum í þessum sal og láta ekki eins og ekkert hafi í skorist. Annars er ekkert að marka þessar fínu ályktanir okkar. Það er kominn tími til að viðbrögð Alþingis verði afdráttarlausari og að Alþingi taki skýra afstöðu gegn kvenfyrirlitningu og með þeim sem fyrir henni verða. (Forseti hringir.) Það er kominn tími til að hætta að draga málið í pólitíska dilka eða láta undan frekjukallapólitík. Virðing Alþingis er undir. (Gripið fram í: Heyr, heyr.)