breyting á þingsályktun nr. 26/148, um stefnu stjórnvalda um uppbyggingu flutningskerfis raforku.
ferðamála-, iðnaðar- og nýsköpunarráðherra (Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir) (S):
Herra forseti. Það er einkar áhugavert að fylgjast með þeim örfáu ræðum sem hafa verið haldnar um þessi mál. Annars vegar kemur hv. þm. Njáll Trausti Friðbertsson og pakkar saman því sem hv. þm. Þorsteinn Sæmundsson hélt fram um hina svokölluðu norðausturlínu, sem er að sjálfsögðu hárrétt hjá okkar manni, hv. þm. Njáli Trausta Friðbertssyni, Kröflulínu 3, og svo eru hlutir gefnir í skyn sem virðast ekki standast nokkra skoðun. Það hefur meira að segja sérstaklega verið kannað hvar tengingin ætti helst að koma ef okkur dytti í hug að leggja sæstreng. Það yrði suðausturhornið og þar er engin tenging í dag og hún ekki á neinni áætlun. Þetta er nú svona.
Síðan kom hv. þm. Una María Óskarsdóttir og talaði um PCI-listann og það að Evrópusambandið eða fyrirtæki gætu sett okkur á þann lista og ACER úrskurðað um hvort samþykkja ætti slíkar umsóknir eða ekki. Þetta gæti vart verið meira fjarri lagi. Verkefni fara ekki inn á þennan lista nema óskað sé eftir því og það er ekki ESB eða fyrirtæki úti í heimi heldur Landsvirkjun eða Landsnet sem geta óskað eftir því. Aðildarríki, sem í okkar tilfelli er Ísland, þarf að samþykkja það. Öðruvísi gerist það ekki. Þetta er staðreynd sem er ekki hægt að deila um á nokkurn einasta hátt.
Það er ekki hægt að halda því fram að það sé Evrópusambandið sem setji okkur á þennan lista eða að ACER hafi eitthvert úrskurðarvald í því, það er fullkomin þvæla. Þetta er ekki rétt. Ég veit ekki hvort aðrir hv. þingmenn hafi haldið því fram í umræðum undanfarna daga eða ekki. Ef það hefur verið gert vona ég að einhver hafi svarað og geri ráð fyrir að það hafi verið gert. Ef ekki þá liggur þetta alla vega fyrir núna. Þá getum við hætt að ræða að það séu einhverjir aðrir en við sem tökum ákvörðun um það hvort við erum á listanum. Ég ítreka að við höfum tekið okkur út af listanum. Við erum ekki lengur á listanum og munum ekki birtast á honum í nóvember þegar hann verður birtur að nýju.
Þess utan, ef okkur dytti í hug að fara að skoða það að leggja sæstreng, eru landfræðilega mestar líkur á því að það yrði til Bretlands. Maður þarf reyndar að fylgjast með á milli klukkustunda hvað er að gerast þar í landi en miðað við stöðuna eins og ég held að hún sé núna verður Bretland að öllum líkindum ekki einu sinni í Evrópusambandinu og þá á þetta regluverk sem við erum að rífast um ekki við yfir höfuð. Þá á eitthvert allt annað regluverk við. Fyrir utan það þá höfum við ekkert regluverk um sæstreng af því að ekki er á dagskrá að leggja sæstreng. Ef það væri á dagskrá að leggja sæstreng yrði að vera mikil umræða hér. Það þyrfti samþykki Alþingis og það svo að fara þaðan á kerfisáætlun Landsnets. Síðan þyrftum við að búa til allt regluverkið utan um það, af því að það er ekki til.
Það er auðvitað meiri háttar vinna, mörg lög. Viðskiptavinir Landsnets eru til að mynda í dag eingöngu stóriðja og dreifiveitur. Við þyrftum þá að búa til nýjan viðskiptavin. Þetta snýr að skipulagsvaldi og fleiri og fleiri lagabálkum sem allir yrðu að koma hingað inn í sérstaka umfjöllun til samþykktar, til þinglegrar meðferðar og það allt saman.
Ef maður skrifar það út sem menn hafa haldið fram í umræðum getur eitthvert fólk komið hingað og lagt sæstreng sem kostar að öllum líkindum mörg hundruð milljarða. Ef slíkur sæstrengur yrði lagður væri hann langtum lengri en lengsti sæstrengur í heimi. Ég veit ekki hvort það væri tæknilega betri hugmynd eða fjárhagslega mjög góð hugmynd, en það þyrfti að selja raforkuna á ansi háu verði til þess að það borgaði sig.
Það er hægt að tína til svo fjölmörg atriði sem sýna fram á hversu fjarstæðukenndur þessi málflutningur er fyrir utan það að í grunninn er það Alþingi sem þarf að samþykkja þetta. Þegar sagt er að þetta sé allt frekar tilgangslaust er ég almennt þeirrar skoðunar, óháð þriðja orkupakkanum, að þetta atriði eigi einfaldlega heima í þingsályktun um uppbyggingu flutningskerfis raforku sem atriði til umfjöllunar. En þetta er auðvitað líka gert til að taka af allan vafa og til að svara áhyggjum um forræðið í þessari umræðu. Þetta er partur af því hvernig við vinnum málið, hlustum á áhyggjur og svörum þeim málefnalega og komum inn með vandað mál og umræðu sem tekur af allan vafa.
