höfundalög.
Virðulegi forseti. Ég mæli fyrir frumvarpi til laga um breytingu á höfundalögum vegna innleiðingar reglugerðar Evrópusambandsins um flytjanleika efnisveituþjónustu á netinu yfir landamæri á innri markaðnum.
Virðulegur forseti. Markmið frumvarpsins er að tryggja að einstaklingar sem ferðast á milli landa innan Evrópska efnahagssvæðisins og dvelja þar tímabundið geti nýtt sér áskrift að stafrænu efni sem þeir hafa keypt í sínu heimalandi. Um er að ræða réttarbót og framfaraskref fyrir neytendur en nú geta þeir, þó að þeir séu tímabundið í öðru landi á Evrópska efnahagssvæðinu, nýtt sér þá þjónustu þar sem þeir eru áskrifendur. Með frumvarpinu er lagt til að innleiða í íslenskan rétt ákvæði reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins 1128/2017 frá 14. júní 2017 um flytjanleika efnisveituþjónustu á netinu yfir landamæri á innri markaðnum með þeim aðlögunum sem leiðir af ákvörðunum sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 158/2018 frá 6. júlí 2018.
Virðulegur forseti. Reglugerðin hefur í för með sér ákveðna takmörkun á rétti rétthafa til að afmarka leyfi til nota verka sinna á landfræðilegum grundvelli. Af þeim sökum er talið rétt að fella reglugerðina inn í höfundalög og lagt til að það verði gert með því að setja nýtt ákvæði í VI. kafla höfundalaga í nýja grein, 53. gr. a. Ákvæði þeirrar greinar mun vísa til reglugerðarinnar með áorðnum breytingum samkvæmt ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 158/2018, samanber 2. gr. frumvarpsins.
Virðulegi forseti. Meginefni frumvarpsins er eftirfarandi: Lagt er til að ákvæði reglugerðarinnar um flytjanleika efnisþjónustu á netinu yfir landamæri á innri markaðnum með þeim aðlögunum sem leiðir af ákvörðunum sameiginlegu EES-nefndarinnar, verði gild lög að íslenskum rétti. Reglugerðin miðar að því að fjarlægja hindranir á því að neytendur geti notið þjónustu frá efnisveitum sem þeir eru áskrifendur að eða geti fengið aðgang að efni sem þeir hafa áður keypt eða leigt í heimalandi sínu þegar þeir ferðast til annarra ríkja og dveljast þar tímabundið. Það er gert með því í fyrsta lagi að skylda veitanda efnisveituþjónustu á netinu sem veitt er gegn greiðslu að gera áskrifanda, sem er tímabundið staddur í aðildarríki, kleift að fá aðgang að efnisveituþjónustunni á netinu og nota hana á sama hátt og í búsetuaðildarríki hans, þar með talið með því að veita aðgang að sama efni, fyrir sömu tegundir og sama fjölda tækja, fyrir sama fjölda notenda og með sams konar virkni, samanber 3. gr. reglugerðarinnar.
Í öðru lagi að til að gera þjónustuveitandanum kleift að uppfylla þessa skyldu er kveðið á um það í 4. gr. reglugerðarinnar að efnisþjónusta á netinu, aðgangur og notkun hennar til áskrifanda sem er tímabundið staðsettur í öðru aðildarríki en sínu búseturíki skuli samkvæmt reglugerðinni eingöngu teljast fara fram í búseturíki áskrifandans. Þetta skiptir máli varðandi höfundaréttindi og möguleg ákvæði í leyfissamningum sem bundnir eru við ákveðin landsvæði. Ákvæði greinarinnar leiða til þess að notkun höfundaréttarvarins efnis sem á sér stað þegar efnisveituþjónustan veitir aðgang að því telst einungis eiga sér stað í því landi sem áskrifandi hefur fasta búsetu, ekki í því landi sem hann dvelur tímabundið. Þetta ákvæði kemur í veg fyrir að þjónustuveitandinn þurfi að semja við höfundaréttarhafa um notkunarrétt í hverju því landi sem áskrifandi velur að heimsækja.
Í þriðja lagi er þjónustuveitanda efnisveitu á netinu gert skylt að sannprófa búsetuaðildarríki áskrifandans, samanber 5. gr. reglugerðarinnar. Þetta skilyrði er sett til að rétthafar geti sinnt eftirliti með notkun verka sinna.
Í fjórða lagi. Sá sem veitir efnisveituþjónustu á netinu án þess að fá greitt fyrir getur samkvæmt 6. gr. reglugerðarinnar ákveðið að veita áskrifendum sem eru tímabundið staddir í öðru aðildarríki möguleika á að hafa aðgang að og nota efnisveituþjónustuna á netinu með því skilyrði að veitandinn sannreyni búsetuaðildarríki áskrifandans í samræmi við reglugerðina.
Í fimmta lagi. Kveðið er á um að ekki sé hægt að takmarka rétt neytenda samkvæmt reglugerðinni með samningnum, samanber 7. gr. reglugerðarinnar.
Í sjötta lagi skal vernd persónuupplýsinga tryggð, samanber ákvæði 8. gr. reglugerðarinnar.
Í sjöunda lagi er kveðið á um það í 9. gr. að skylda til að veita aðgang að efnisveitu á netinu yfir landamæri samkvæmt reglugerðinni taki einnig til fyrirliggjandi samninga og áunninna réttinda fyrir gildistöku hennar. Það er gert til að tryggja að ekki líði of langur tími áður en neytandi geti nýtt sér þann möguleika eftir að reglugerðin tekur gildi. Einnig jafnar þetta samkeppnisskilyrði.
Virðulegur forseti. Líkt og ég kom inn á fyrr í ræðu minni er um framfaraskref fyrir neytendur að ræða. Með frumvarpinu er greinargerð þar sem er farið ítarlega í öll ákvæði reglugerðarinnar sem lagt er til að verði að lögum hér á landi og möguleg álitaefni umfram það sem ég hef tæpt á í ræðu minni.
Að því mæltu legg ég til að frumvarpinu verði að lokinni 1. umr., virðulegi forseti, vísað til hv. allsherjar- og menntamálanefndar.
