störf þingsins.

Virðulegi forseti. Ég kem hingað upp sem hv. þingmaður, en ég verð eiginlega að tala aðeins sem almennur borgari sem hefur búið í landinu meira eða minna frá fæðingu. Í sögu okkar lýðveldis eru mál, kölluð Geirfinns- og Guðmundarmálin, sem rista mjög djúpt í hjarta mitt sem borgari þessa lands. Mér finnst þau rista alla borgara landsins mjög djúpt. Guðjón Skarphéðinsson er maður sem sat saklaus í gæsluvarðhaldi í 1.202 daga. Um það bil fjórum áratugum síðar er loksins búið að fá í gegn endurupptöku á þessum hræðilegu málum. Núna þegar Guðjón Skarphéðinsson sækist eftir miska- og skaðabótum segir ríkislögmaður: Nei, engar. Hann á ekki að fá neinar bætur vegna þess að þetta er jú að hluta til honum sjálfum að kenna.

Mér finnst þetta rífa upp öll sárin sem voru kannski farin að gróa, vonandi, eftir seinustu hæstaréttardóma sem sýknuðu þetta fólk. En eftir stendur þessi hryllilega lexía af þessum ógeðslegu málum. Það er hvernig dómskerfið, réttarríkið Ísland, brást, hvernig íslenskt samfélag brást, fjölmiðlar, almenningur, kjósendur og þingmenn, dómarar, lögfræðingar og lögreglumenn brugðust fyrirbærinu réttarríkinu. Það er ekki bara Guðjón Skarphéðinsson eða hinir sakborningarnir sem voru sýknaðir sem eru fórnarlömbin í Geirfinns- og Guðmundarmálunum. Það er réttarríkið sjálft, það er hugmyndin um það að við höfum aðgengi að dómstólum og það sé hugsanlegt að sanngirnin fái að líta dagsins ljós að lokum.

Mér finnst þetta vera það sem hæstv. ríkislögmaður, hæstv. forsætisráðherra og aðrir ráðherrar, þingmenn og íslenskt samfélag allt, ætti að hafa í huga (Forseti hringir.) í næstu skrefum í þessum ógeðfelldu málum. Ef við ætlum að viðhalda virðingu fyrir réttarríkinu þarf réttarríkið sjálft (Forseti hringir.) að geta axlað þá sjálfsögðu ábyrgð að sýna fram á að því sé treystandi fyrir réttlæti.