152. löggjafarþing — 50. fundur,  10. mars 2022.

mótvægisaðgerðir gegn verðhækkunum.

[11:04]
Horfa

forsætisráðherra (Katrín Jakobsdóttir) (Vg):

Herra forseti. Ég tek undir með hv. þingmanni að þær hörmungar sem fólkið í Úkraínu stendur frammi fyrir láta allt annað blikna. En það breytir því ekki að við þurfum að vera meðvituð um þau efnahagslegu áhrif sem þetta stríð getur haft á okkur. Síðast í gær var fundað í ráðherranefnd um efnahagsmál með Seðlabankanum til að leggja mat á þau áhrif. Hv. þingmaður kom inn á olíuverð sem hefur hækkað um nærri 20% í kjölfar innrásarinnar. Það hefur auðvitað mikil áhrif á hitunarkostnað og rafmagnskostnað í Evrópu. Það getur aukið verðbólguvæntingar, því við erum öll nátengd eins og hv. þingmaður kom inn á. Staðan hefur því auðvitað breyst með róttækum hætti á þessum tveimur vikum sem liðnar eru frá því að við vorum einmitt að ræða verðbólguna hér í þessum sal og hvernig við munum takast á við hana. Við sjáum fram á að efnahagsbatinn verði hægari og brokkgengari en áður var útlit fyrir.

Hins vegar erum við á þeim stað, svo maður horfi inn á við út frá okkar hagsmunum, að verð á áli hefur verið gott og sömuleiðis hefur gott verð fengist fyrir útfluttar sjávarafurðir. En ef það dregur úr efnahagsbata í helstu viðskiptalöndum Íslands eftir Covid getur það haft áhrif hér. Þetta veit hv. þingmaður og þetta vita hv. þingmenn. Við vitum ekki enn hver áhrifin geta orðið á ferðaþjónustu, hvaða áhrif hefur stríð á ferðavilja og væntanlega er það breytilegt eftir löndum.

Hvað varðar sértækar aðgerðir þá er það mín skoðun að við eigum að huga sérstaklega að þeim sem höllustum fæti standa. Íslensk heimili almennt standa vel vegna þess að kaupmáttur hefur vaxið. Einkaneysla hefur verið sterk og vanskil mjög lítil hjá þeim sem eru á fasteignamarkaði. En það sem þarf að horfa til er fólkið á leigumarkaðnum og fólkið sem hefur ekki komist inn á fasteignamarkað. Við höfum séð mikla fjölgun fyrstu kaupenda á undanförnum árum en það breytir því ekki að það er enn þá mjög þungt (Forseti hringir.) að fara inn á þennan markað. Þess vegna hef ég sett af stað sérstakan hóp um húsnæðismálin sem á að skila (Forseti hringir.) tillögum núna fyrir 1. apríl þar sem á að meta sérstaklega stöðu (Forseti hringir.) þeirra sem höllustum fæti standa á þeim markaði.