152. löggjafarþing — 84. fundur,  2. júní 2022.

aðild að Evrópusambandinu.

[10:38]
Horfa

Hanna Katrín Friðriksson (V):

Herra forseti. Það er ekki að ástæðulausu að umræða um utanríkismál er mun meiri en við höfum vanist. Öryggi álfunnar okkar er ógnað vegna innrásar Rússa í Úkraínu og við heyrum fréttir nánast daglega af löndum Evrópu sem vilja styrkja sig með nánara samstarfi. Hér í gær ræddum við umsókn Svía og Finna að Atlantshafsbandalaginu og stórar fréttir bárust frá Danmörku þar sem yfirgnæfandi meiri hluti dönsku þjóðarinnar kaus með því að falla frá fyrirvörum og hefja þátttöku í varnarsamstarfi Evrópusambandsins. Danir eru ekki í neinum vafa um hverjir kostir aðildar að Evrópusambandinu eru fyrir öryggi sitt og fullveldi. Umræðan í Evrópu og kannski sérstaklega á Norðurlöndunum hefur þróast í þá átt að Evrópa verði sjálf að vera viðbúin ógn. Við verðum sem heimsálfa að standa saman og verja okkar heimsmynd. Varnarsamstarf við Bandaríkin, eins mikilvægt og það er, dugi ekki eitt og sér.

Í Noregi er samtalið um aðild að Evrópusambandinu að hefjast að nýju. Færi svo að Norðmenn breyttu um kúrs myndi það auðvitað breyta stöðu Íslands innan Evrópska efnahagssvæðisins gríðarlega. Því samstarfi yrði nánast sjálfhætt og við yrðum augljóslega, miðað við þá heimsmynd, ein Norðurlanda utan Evrópusambandsins.

Ég spyr því hæstv. ráðherra um stöðu mála. Hvernig er verið að undirbúa okkur fyrir mögulegar breytingar? Er unnið að mismunandi sviðsmyndagreiningum? Hvað þýðir það fyrir Ísland og Noreg í þessu samhengi að standa utan Evrópusambandsins nú þegar Svíar og Finnar eru á leiðinni inn í NATO og eru fyrir í Evrópusambandinu? Hvað þýðir þetta t.d. þegar kemur að norrænu varnarsamstarfi? Og hvað myndi það þýða fyrir Ísland að vera eitt utan Evrópusambandsins ef Noregur færi inn? Hvernig munum við bregðast við mismunandi þróun mála? Er í gangi vinna með endurskoðað hagsmunamat í öryggismálum Íslands miðað við breytta stöðu í Evrópu og miðað við breytingar sem eru ekki bara mögulegar heldur hafa raungerst?