utanríkis- og alþjóðamál 2023.
Frú forseti. Ég vil í stuttri ræðu undir þessum dagskrárlið gera athugasemdir við orðalag og málflutning hæstv. utanríkisráðherra þegar hún talar til fólks sem talar fyrir friði og segir að við sem það gerum þurfum að fullorðnast, að við verðum að horfast í augu við heiminn eins og hann er. Ég skil þetta tal hæstv. utanríkisráðherra um að við Íslendingar þurfum að fullorðnast í varnarmálum sem svo að við sem tölum fyrir friði og friðsamlegum lausnum séum barnaleg í þeim efnum. Við þurfum að fullorðnast og horfast í augu við hvernig staðan er í heiminum, þurfum að fást við heiminn eins og hann er, segir hæstv. utanríkisráðherra. Sem er reyndar ótrúlegt, forseti, því að friður er forsenda velferðar, forsenda frelsis og allar manneskjur þrá að lifa við frið og öryggi.
Þegar Ísland var í formennsku í norrænu ráðherranefndinni bar formennskuáætlun Íslands yfirskriftina: Norðurlönd, afl til friðar. Þetta var í fyrra. Hafa þau kannski fullorðnast síðan þá? Formennskuáætlun Íslands í Norðurlandaráði í ár ber yfirskriftina: Friður og öryggi í norðri. Norðurlönd eru þekkt fyrir að vera boðberar friðar, afvopnunar og friðsamlegra lausna og við þurfum að halda áfram á þeirri braut, ekki síst nú þegar allar norrænu þjóðirnar verða meðlimir í NATO. Ráðamenn eiga að sleppa því að tala niður þá sem tala fyrir friðsamlegum lausnum. Boðberar friðar þurfa að vera fleiri en ekki færri. Á hæstv. utanríkisráðherra kannski við að þau sem vilja ekki að Ísland taki þátt í vopnakaupum eða vopnaflutningum séu þau sem séu barnaleg? Þá vil ég minna á að við eigum þjóðaröryggisstefnu sem samþykkt var einróma árið 2016 og endurskoðuð í þverpólitískri sátt í fyrra. Þar er lögð áhersla á frið og friðsamlegar lausnir og 3. töluliður stefnunnar hljóðar svona, með leyfi forseta:
„Að aðild Íslands að Atlantshafsbandalaginu verði áfram lykilstoð í vörnum Íslands og meginvettvangur vestrænnar samvinnu sem Ísland tekur þátt í á borgaralegum forsendum til að efla eigið öryggi og annarra bandalagsríkja.“
Ég vil spyrja: Hvað merkir að við tökum þátt í þessu starfi á borgaralegum forsendum? Því verður hæstv. utanríkisráðherra að svara. Fellur það að sjá þjóðum fyrir vopnum í stríði undir þátttöku á borgaralegum forsendum? Við þurfum að vera viss um að þjóðaröryggisstefnan sé ekki bara orðin tóm og við þurfum líka að vita hvað hún merkir í raun.
Frú forseti. Það má aldrei vera feimnismál að tala fyrir friði og friðsamlegum lausnum. Það að hæstv. utanríkisráðherra segi friðarboðskap barnalegan í sínu máli er sannarlega gagnrýnisvert.
