fjármálaáætlun fyrir árin 2025--2029.
Frú forseti. Hér við lok þessarar umræðu langar mig aðeins að taka saman sjónarmið Miðflokksins hvað fjármálaáætlunina varðar eins og hún liggur fyrir. Við lýstum yfir umtalsverðum áhyggjum af því við framlagningu málsins að það væri áframhaldandi útgjaldavöxtur í kortunum næstu fimm árin. Á meðan verðbólguvæntingar eru eins og þær eru þá væru það nú eiginlega þau skilaboð sem við mættum síst við. Það sem skiptir öllu máli núna og ætti að vera alfa og ómega þeirra markmiða og skilaboða sem ríkisstjórnin sendir frá sér er aðhald, og því meiri festa sem er í aðhaldi því líklegra er að verðbólguvæntingar fari niður.
Hv. þm. Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir kom inn á í ræðu sinni á undan mér sjónarmið sem er hárrétt og ég ætla að leyfa mér að taka undir, sem er að það er misræmi, það passar ekki saman, skilaboðin sem send eru í fjármálaáætlun og síðan þau frumvörp sem eru til meðferðar í þinginu. Ég hef lýst því sem sjálfstæðu vandamáli að vanfjármögnun frumvarpa sem lögð eru fram af fagráðherrum kemur iðulega ekki í ljós fyrr en á síðustu metrum vinnu nefndar í viðkomandi máli. Við sáum þetta t.d. í tengslum við frumvörp annars vegar um Þjóðaróperu og hins vegar um aukinn fjölda mánaða til úthlutunar á grundvelli laga um listamannalaun, þar sem árlegt viðbótarframlag fjármálaáætlunar næstu fimm árin er áætlað 400 milljónir en sú tala fór hvergi nærri því að tomma þann viðbótarkostnað sem þessi tvö frumvörp kölluðu fram. Ég hvet ríkisstjórnina og auðvitað hv. fjárlaganefnd í því samhengi að vinna þetta mál þannig — þó að það sé komið til lúkningar þá kemur áætlun eftir þessa og fjárlög í haust — að gætt sé að því að það sé samhljómur, sami tónn í fjármálaáætluninni og þeim skilaboðum sem send eru í frumvörpum sem lögð eru fram. Það er sennilega ekkert verra þegar það fer saman að væntingastjórnunin er ekki góð, er á þann veg að auka útgjöld umfram það sem svigrúm er til og gert er ráð fyrir, á sama tíma og við þurfum að senda skilaboð aðhalds. Hvert prósentustig sem er umfram það sem hægt væri að ná hvað verðbólguvæntingar varðar — verðbólguvæntingarnar skila sér síðan raunverulega í verðbólgu og áhrifum á hana sem hefur síðan áhrif á svigrúm Seðlabankans til lækkunar vaxta. Mikilvægi þess fyrir samfélagið, bæði heimili og fyrirtæki, að ná verðbólguvæntingunum niður verður ekki ofmetið. Þess vegna ætla ég að ítreka það sem ég sagði hér þegar mælt var fyrir málinu í upphafi við 1. umræðu: Ég hefði viljað sjá skilaboð um meira aðhald. Það er í raun útilokað að það sé ekki svigrúm án harkalegra aðgerða til að sýna meira aðhald heldur en hér er sýnt. Ég held það sé algjörlega nauðsynlegt, verði ríkisstjórnin enn að störfum í haust þegar fjárlagafrumvarp verður lagt fram, að annar tónn verði sleginn í því frumvarpi en sá sem sleginn er í þessari áætlun.
Ég ætla að láta þessi orð duga í bili og óska nefndinni til hamingju með að hafa lokið þessari vinnu. Allt hefst þetta á endanum og ég held að menn bíði spenntir eftir framlagningu fjárlaga við upphaf þings í september til að bera saman við hvernig framtíðarsýninni er stillt upp hér. Ég vona að í því frumvarpi verði sýnt aðhald sem er umfram það sem gert er ráð fyrir hérna.
