fjárlög 2026.

Forseti. Þessi ríkisstjórn er að skila 100 milljarða kr. hagræðingu á tímabili fjármálaáætlunar. Það er rúmlega 30 milljörðum meira en kom út úr hagræðingarhópnum. Við erum að taka ákvarðanir um að hætta með ákveðin úrræði. Við erum að taka ákvarðanir um að fara í ákveðnar sameiningar sem verður eflaust tekist á um í þessum sal. Við erum að taka ákvarðanir um að breyta fyrirkomulagi eftirlitsaðila. Það eru alls konar þættir sem við erum tilbúin að taka ákvörðun beint um í staðinn fyrir að fara í flatt 2–3% aðhald eða í almennar aðgerðir sem við tökum ekki ábyrgð á.

Það er vissulega hægt að fara þá leið til að stýra væntingum að segja: Við ætlum bara að láta ákveðin gjöld rýrna að verðlagi. En mér finnst það ekki skynsamlegt. Mér finnst skynsamlegra að taka pólitíska ákvörðun um að hætta þá með ákveðin úrræði, ákveða að loka ákveðnum úrræðum, ákveða að sameina ákveðnar stofnanir, ákveða að draga úr útgjöldum ríkissjóðs með beinni hætti en að fara í eitthvað sem við vitum að er ekki sjálfbært til lengri tíma. Það er miklu betri tiltekt í ríkisrekstri að ráðast í úrræði sem lifa en önnur sem þú veist að þú munt þurfa að gera upp fyrr en síðar.

Ef við erum endalaust í of lágum krónutöluhækkunum þá vitum við að ríkið fær það á kassann síðar. Við vitum það vegna þess að við vitum að krónutölugjöldin standa þá ekki undir útgjöldum. Þetta er nákvæmlega það sem þessi ríkisstjórn vill ekki gera. Hún vill ekki fara í tímabundnar aðgerðir heldur langtímastrúktúrbreytingar á rekstri ríkissjóðs. Mér finnst því ekkert óþægilegt að tala um þessi krónutölugjöld. Ég veit hvað það er sem við viljum að ríkið geri og hvað ríkið geri ekki. Við erum að forgangsraða út frá því. Við erum að eigna okkur það og taka ábyrgð á því. Við erum ekki að geyma vandann til seinni tíma. Mér finnst það sterk skilaboð, raunar sterkustu skilaboðin, í staðinn fyrir að bíða með vandann þar til síðar meir.