fjárlög 2026.
Frú forseti. Ég vil byrja á að þakka fyrir þá umræðu sem hefur verið hér. Hér er allt of sjaldan umræða um menntamál sem ég ítreka, og tek undir það sem kollegar mínir hafa sagt hér, að á að vera þverpólitísk. Því miður var það ekki svo á síðasta þingi, það var farið í skotgrafir með þennan málaflokk en ég vona að svo verði ekki á þessu þingi. Hér hefur mikið verið talað um matsferil og mig langar aðeins að beina sjónum mínum að honum. Matsferill er svokallað úrslitapróf, á ensku „high stakes test“, sem er þannig að það skiptir miklu máli fyrir nemendur, skóla, sveitarfélög og kerfið. Hvergi annars staðar í heiminum er þannig próf lagt fyrir — þeir sem eiga mikið undir í prófinu leggja það sjálfir fyrir og vita spurningarnar árum saman því að þær eru óbreyttar árum saman í sömu bekkjum. Þetta er handvömm og veitir falskt öryggi. Niðurstöðurnar úr svona prófum verða í raun ekki marktækar þegar þetta liggur allt fyrir í tölvum, opið inni í kerfunum, og sama prófið árum saman.
Ég spyr ráðherra: Þarna var gullið tækifæri til að koma á raunverulegu samræmdu námsmati sem OECD kallar eftir, en þetta verður það ekki. Það verður ekki hægt að treysta þessu með neinum hætti þegar hagaðilinn, sem hefur hag af prófinu, hefur aðgang að því árum og mánuðum saman áður en hann leggur það fyrir, ekki bara einhverju prófi heldur sama prófinu ár eftir ár. Hvers vegna er þetta staðan með þetta ágætistæki sem matsferillinn er að mörgu leyti? Það var bent á þetta í nefnd í fyrra, á síðasta þingi, en það var ekkert hlustað. Hvers vegna eru prófin eins ár eftir ár og mánuð eftir mánuð og hvers vegna hafa fagaðilar stöðugt aðgang að þeim?
