19.04.1909
Neðri deild: -1. fundur, 21. löggjafarþing.
Sjá dálk 1270 í B-deild Alþingistíðinda. (1731)

33. mál, botnvörpuveiðar

Jón Sigurðsson:

Það er nú svo ástatt, að fiskiveiðanefndin, er haft hefir þetta mál til meðferðar, hefir hugsað falsvert um það, og virtust henni í fyrstu ýms vandkvæði á því að gera þessa undanþágu, en við nánari yfirvegun þótti henni þó rétt, að koma fram með frumv. þetta, svo að þingið gæti látið vilja sinn í ljósi í þessu efni.

Háttv. frmsm. (J. Þ.) tók það fram, að frumv. væri fram komið eftir ósk útgerðarmanna og skipstjóra botnvörpuskipa.

Þegar hin umrædda botnvörpungalöggjöf var samin, þá var ekki neitt íslenzkt botnvörpuskip til, og mun naumast neinum hafa dottið í hug þá, að nú mundi sá útvegur vera að komast á laggirnar hér.

Þá var loftslagið þannig, að botnvörpungar voru álitnir vargar í véum, er bæri að uppræta á alla lund. — Þess vegna voru ákvæðin hörð og þótti hlýða að sekta þá, ef hlerar sáust utanborðs o. s. frv. Það hefir verið skýrt hér af skynbærum mönnum, að skipum væri þetta ákvæði til mikils baga, þegar þau þyrftu oft að leita hafnar, það væri mjög stautsamt að þurfa að lása úr og taka inn vörpuna, þótt skipin skryppu snöggvast inn á höfn.

Háttv. 1. þm. Eyf. (H. H.) gat þess, að með þessu móti yrði eftirlitið mun erfiðara en áður. En nú er til þess ætlast, að viðkomandi skip hafi sérstakt merki til sýnis, svo að ef varðskipið kemur svo nærri þeim, sem þarf til þess að greina nafn og númer skipsins, þá gæti varðskipið einnig séð þetta merki og þá er nóg.

Sami háttv. þm. (H. H.) gat þess einnig, að oft gæti það verið eina sönnunargagnið fyrir sekt skipanna, ef hlerar og vörpur sæjust útbyrðis. En öll útlend skip brjóta einmitt lögin, ef hlerarnir sjást útbyrðis. (Hannes Hafstein: Innlend skip geta einnig brotið á sama hátt). Já, vitanlega geta þau það, en það er þó ekki rétt að bægja skipum vorum, sem þurfa að athafna sig.

Botnvörpuútgerðin er nú einhver álitlegasti atvinnuvegur vor, og væri því illa farið, ef þessum atvinnuvegi yrði gert erfiðara fyrir en nauðsyn er á.

Þá gat háttv. 1. þm. Eyf. (H. H.) þess, að það væri sama sem engin fyrirhöfn að ganga frá veiðarfærunum og hlerunum, en fiskimenn segja nú hið gagnstæða; þeim þykir það mjög seinlegt; þeir segja að keðjurnar séu oft fastar í lásunum og þeir bogni af straumi og stormi, svo að strengirnir verði fastir fyrir og stundum verði jafnvel að höggva á þá. Þetta hlýtur að valda mikilli töf.

Þar næst tók háttv. 1. þm. Eyf. (H. H) það fram, að frumv. væri um of harðlega orðað; getur það að vísu satt verið, en úr því má auðveldlega bæta. Og þar sem hér er um stóran atvinnurekstur að ræða, þá er als ekki ósanngjarnt, að hér sé veitt nokkur undanþága, og það því fremur sem Englendingar, er þessa atvinnu stunda manna mest, hafa engin ákvæði um þetta; þar mega botnvörpuskipin hafa hlera og öll veiðarfæri útbyrðis eftir vild. Og eg fæ ekki séð, að oss sé nein minkun í þeirri fyrirmynd. (Hannes Hafstein: Englendingar hata mörg eftirlitsskip). Já, þeir hafa líka stóran skipaflota en vér að eins örfá. Það er því þeim mun minni ástæða til að amast við þessum litla vísi til þessa atvinnureksturs hér.

Eg vil því leyfa mér að mælast til, að háttv. deild felli þetta frumvarp ekki nú, því að eins og háttv. 1. þm. Eyf. (H. H.) tók fram, þá stendur það til bóta og er þess vert, að menn athugi það vandlega.

Vona eg, að hin háttv. deild sýni frumv. þá velvild að leyfa því að ganga til 2. umr.