04.03.1927
Neðri deild: 21. fundur, 39. löggjafarþing.
Sjá dálk 1739 í B-deild Alþingistíðinda. (1314)
6. mál, fátækralög
Atv.- og dómsmrh. (Magnús Guðmundsson):
Hv. 1. þm. Reykv. (JakM) heldur því fram, að hjer sje verið að fara í kring um stjórnarskrána eða ganga of nærri henni. En jeg vil endurtaka það, að stjórnarskráin heimilar að gefa í almennri löggjöf ákvæði um, hvað eigi að teljast sveitarstyrkur. En mjer skilst, að þegar styrkurinn er ekki afturkræfur, sje hann ekki lengur skuld. Skuld er krafa, sem hægt er að fylgja fram að lögum. „Mórölsk“ skuld kemur ekki hjer til greina. Hv. þm. gaf í skyn, að lán mundi vera sjaldgæft, en jeg hygg, að það komi oft fyrir. (JakM: Þá er bæði farið í kringum stjórnarskrána og fátækralögin!). Kannske maður fari í kringum stjórnarskrána í hvert skifti, sem maður lánar fátækum manni nokkrar krónur?
Um fátækraflutninginn vil jeg segja, að það er undarlegt, að hv. þm. skuli snúa sjer til stjórnarinnar um það atriði. Hún vill þó hafa ákvæðin nær hans skoðun en nefndin. En hann segir ekkert við nefndina. Ef hv. þm. vill gefa orðum sínum kraft, á hann að snúa þeim þangað, sem þau eiga best við. Hv. þm. viðurkendi, að það væri rjett hjá mjer, að börnin hefðu betra af að vera flutt upp í sveit. Þá er þetta ekki með öllu ilt. Það er þó mikilsvert atriði, hvað þeirri upprennandi kynslóð er fyrir bestu. Jeg efast um, að þeir fullorðnu sjeu rjetthærri.
Hv. 1. þm. Eyf. (BSt) þarf jeg litlu að svara. Mjer skildist hann halda því fram, að það væri hægt að koma á jöfnuði milli allra sveita landsins, án þess að landið yrði gert að einu framfærsluhjeraði. Jeg verð að segja, að jeg get ekki komið auga á þetta, því að ef fylsta sanngirni á að vera eftir hans skoðun, sje jeg ekki annað en að það verði að taka fátækraframfærslu alveg á sama hátt og aðra skatta, því að niðurjöfnun á öllu landinu eftir efnum og ástæðum er ómöguleg. Og vissulega efast jeg mjög um, að sú aðferð reyndist yfirleitt sanngjarnari en sú aðferð, sem nú er viðhöfð.