09.04.1930
Neðri deild: 75. fundur, 42. löggjafarþing.
Sjá dálk 2081 í B-deild Alþingistíðinda. (2772)

158. mál, skráning skipa

Magnús Guðmundsson:

Hv. 4. þm. Reykv. sagði, að alstaðar annarsstaðar á Norðurlöndum en hér væri nákvæm skráning skipa, en ég hygg, að svo sé einnig hér. Þar eru að sjálfsögðu sérstakar skrifstofur til þess starfs, en það er dálítið annað þar eða hér, og við getum ekki apað allt eftir stóru þjóðunum, þar sem eru mörg þúsund skip og þess vegna miklu meira að gera við þessi störf. Ég er vel kunnugur því, að þetta starf er nú unnið í fjmrn. sem nokkurskonar auka- og ígripaverk þar, og ég veit ekki til, að það hafi verið neitt út á það að setja, annað en kannske það, að það hafi ekki verið hirt um að tilkynna stjórnarráðinu sölu á skipum, eða þegar skip hafa eyðilagzt, en það getur komið fyrir alveg eins, þótt skrifstofan sé annarsstaðar en í stjórnarráðinu. Hægt væri líka að kippa þessu í lag með því að gera eftirlitsmanninum að skyldu að tilkynna í stjórnarráðinu, þegar hann yrði var við slíkar breyt., því að hann hlýtur fyrst og fremst að verða var við þær. Annars er það skylda sýslumannanna að tilkynna fyrir sitt umdæmi þær breyt. um skipaeigendur, sem verða í héraðinu.

En að halda því fram, að enginn aukinn kostnaður fylgi þessu, er fjarri lagi, og ég er alveg steinhissa á því, að slíku skuli haldið fram. Hv. 4. þm. Reykv. hefir líka upplýst, að kostnaðurinn muni aukast, því að hv. þm. segir, að fyrst og fremst verði að bæta við einu herbergi á skrifstofu eftirlitsmanns skipa, og ætli það þurfti ekki neina aukaborgun fyrir það? (SÁÓ: Það er líka það eina). En maðurinn úr stjórnarráðinu, á hann ekki að fá einhverja aukaþóknun, þegar hann vinnur utan stjórnarráðsins? (SÁÓ: Sömu og áður). Þegar ég var í stjórnarráðinu, var engin þóknun greidd fyrir þetta verk, sem var gert í ígripum, þegar hlé varð á öðrum störfum.

Ég skal ekki neita því, að þetta starf kunni kannske að verða í eitthvað betra lagi, þegar það er komið til skipaeftirlitsmanns, en það getur komið fyrir alveg eins, þótt hann taki við þessu starfi, að hann viti ekki um bát, sem ferst, eða skip, sem er selt, fyrr en löngu síðar, ef þeir menn, sem skylda hvílir á að tilkynna breytingar, gera það ekki.

Það hefir annars skipt nokkuð í tvö horn um fjárframlag úr ríkissjóði til eftirlits með skipum. Þegar ég var ráðherra, var ég að reyna að fá þetta tillag hækkað upp í 8.000 kr. Það þótti gífurlegt þá. En nú er búið að setja upp sérstakt embætti í þessu skyni og sérstaka skrifstofu og svo á enn að bæta við. Ég er samdóma hv. þm. Borgf. um það, að hans áætlun verði sízt of há. Áður var það svo, að þessi eftirlitsmaður hafði líka á hendi umsjón með útgerð varðskipanna, sem var mjög hentugt, vegna þess að þá gat hann haft mann í skrifstofunni, sem var vanur skrifstofustörfum, en hann sjálfur sinnt eftirlitinu úti í bæ. En það kvartaði hann mest um við mig, að hann gæti ekki haldið opinni skrifstofu, þegar hann var einn og þurfti að sinna störfum úti í bæ og vinna að skipaeftirliti.

Því hefir verið haldið fram, að það hafi verið sparað mikið fé með því að taka þessa umsjón með varðskipunum af þessum manni. En reynslan hefir samt orðið sú, að þetta nýja fyrirkomulag hefir orðið miklu dýrara. Auk þess hefir ekki verið hægt að taka af manninum eftirlitið með sjálfum varðskipunum, því að náttúrlega er það gefinn hlutur, að hver og einn getur ekki haft slíkt eftirlit með höndum. Hefir hann fengið fyrir þetta sérstaka borgun, sem hann hafði ekki áður.

Ég er þess vegna ekki í neinum minnsta vafa um það, að samþykkt þessa frv. hefir í för með sér talsvert mikinn kostnað; það mun koma á daginn síðar. Og þar sem ég ekki get séð annað en að hægt sé að ráða bót á þeim ágöllum, sem nú kunna að vera, án aukinna útgjalda, mun ég ekki greiða atkv. með þessu frv., en lofa meiri hl. þessarar hv. d. að vera einum um að samþykkja það.