06.05.1933
Neðri deild: 67. fundur, 46. löggjafarþing.
Sjá dálk 1826 í B-deild Alþingistíðinda. (2295)
111. mál, útflutningsgjald
Frsm. (Hannes Jónsson):
Þetta mál og það næsta (útflutningsgjald af síld) eiga samleið við umr. Í þessu frv. er farið fram á að lækka útflutningsgjald af nýrri síld ísvarinni og þurrkuðu fiskmjöli. N. er sammála um, að sjálfsagt sé að lækka útflutningsgjaldið af síldinni, því að það mun ekki hafa verið gert ráð fyrir þessháttar útflutningi, þegar l. voru sett, enda kemur slíkt útflutningsgjald mjög harkalega niður á þessari nýju útflutningsvöru.
Aftur á móti telur n., að öðru máli sé að gegna með fiskmjölið. Hér er um innlenda framleiðslu að ræða. Þetta mjöl er unnið úr fiskúrgangi, og skiptir þessi vara talsverðu máli fyrir landið. Þessi framleiðsluvara mun vera um 6 þús. tonn að þyngd, og er það vörumagn unnið úr nálega 2/3 af þeim fiskúrgangi, sem til fellst í landinu, en 1/3 er fluttur út óunninn. Fyrir þennan óunna fiskúrgang, sem út er fluttur, fæst um 170 þús. kr., en ef þetta hráefni væri unnið í landinu, fengist fyrir það ½ millj. kr. Það er því talsvert mikið hagsmunamál fyrir þjóðarheildina, að þessi vinnsla verði aukin, eftir því sem föng eru á, og að því mun hafa átt að stefna með þessu frv. Í grg., sem fylgdi frv., þegar það kom fram í Ed., var þess getið, að þessi framleiðsla hefði ekki gert meira en svo að borga sig á undanförnum árum, og jafnvel að halli hafi orðið á. Þetta mun mikið stafa af því, að menn hafa selt þetta hráefni út úr landinu fyrir mjög lítið verð til þeirra útlendinga, sem hafa verið keppinautar Íslendinga á þessu sviði.
N. hugsaði sér í sambandi við næsta mál á eftir að flytja brtt., og er hún á þskj. 553 og þess efnis, að í staðinn fyrir að fella niður útflutningsgjald af fiskmjöli sé hækkað útflutningsgjald af því hráefni, sem gengur til fiskmjölsgerðar, svo mikið, að útflutningur þessa hráefnis minnki og skaði okkur ekki eins mikið í samkeppninni við útlendinga.
Ég álít, að ekki þurfi að fjölyrða frekar um þetta; málið ætti að vera sæmilega ljóst öllum þeim, sem hafa lesið nál. og kynnt sér gang frv. Það gæti orðið ágreiningur um, hvora af þessum tveimur leiðum ætti að velja til að vernda þá innlendu framleiðslu. Á það er þó að líta, að útflutningsgjald af fiskmjöli er nú ekki hærra en af öðrum tilsvarandi vörum, t. d. síldarmjöli. Ég álít, að þær tvær vörutegundir, eigi að fylgjast að, a. m. k. eigi útflutningsgjald af fiskmjöli ekki að lækka á undan útflutningsgjaldi af síldarmjöli.
Það mun vera nokkur áhugi í nokkrum hv. þdm., að hér verði farin önnur leið en n. leggur til. Mun það sjálfsagt koma fram við þessa umr., á hve miklum rökum sú stefna er byggð.