13.11.1934
Neðri deild: 35. fundur, 48. löggjafarþing.
Sjá dálk 42 í C-deild Alþingistíðinda. (4068)

122. mál, Kreppulánasjóður

Hannes Jónsson:

Það þarf sennilega að skýra málið og rökst. dagskrána betur en hv. frsm. n. hefir gert. Hann fer óeðlilega fimlega gegnum sjálfan sig, þegar hann talar um frv., og virðist mér hann annars ólíklegur til að gera þetta svo fimlega sem orðið hefir. Í nál. landbn., sem hann hefir samþ. og undirritað, er sagt, að ekki sé rétt að taka launin af einum manninum í sjóðstj., sem vinnur þar aðalstarf. Þá talar hann um, að aðabankastjóri Búnaðarbankans eigi ekki að taka laun fyrir þetta aukastarf sitt. Í rökst. dagskránni er sagt, að landb.ráðh. eigi að gera nýja ákvörðun um þóknun fyrir stj. sjóðsins. Og svo segir hv. frsm. í stuttri aths. rétt áðan, að gera verði ráð fyrir, að allir í sjóðstj. vinni jöfn störf, og sé því ekki ástæða til að gera mun á launum þeirra.

Hv. frsm. gengur út frá því, að launin verði alveg tekin af einum manninum. En samkv. umsögn hv. þm. Ak. hefir orðið samkomulag um það í n., að ekkert yrði tekið af launum þessa manns. Svo segir hin rökst. dagskrá, að alla þrjá skuli færa niður í launum, og hv. frsm. segir sjálfur, að gera verði ráð fyrir, að allir þrír vinni jöfn störf, og sé því ekki ástæða til að launa þá misjafnt. Hvernig á nú að skilja þetta? Hverjum af þessum ummælum á að trúa, þar sem þeim ber svona herfilega saman?

Eftir dagskránni horfir málið allt öðruvísi við en í frv. Er því ekki hægt að segja, eins og hv. frsm. gerði, að með henni sé náð því sama og með frv.

Í nál. er sagt, að ekki þyki ástæða til að taka störfin af stj. sjóðsins, þar sem hún sé skipuð af fyrrv. ráðh., og er það rétt; l. gera ráð fyrir, að Búnaðarbankinn taki ekki við stj. sjóðsins fyrr en í árslok 1935. Rökst. dagskráin gerir ekki annað en víkja því til ríkisstj., hvort ekki sé rétt að fella niður laun aðalbankastjórans, er hann hefir við Kreppulánasjóð, og lækka laun hins bankastjórans. En gengið er út frá því sem sjálfsögðu, að laun þriðja mannsins haldist óbreytt. Er ekki hægt að skilja dagskrána öðruvísi, miðað við það, sem segir í nál. Ég vil undirstrika það sem réttan skilning hjá hv. frsm., að þegar menn leggja fram sömu vinnu, á að borga þeim jafnt fyrir. En hví þá að gera þessa breytingu, að taka starfið af einum manninum síðara árið? Ég skal ekki vera að verja hin háu laun aðalbankastjórans; það mætti e. t. v. segja, að svo hefði átt að vera frá upphafi, að hann hefði ekki þessi miklu aukalaun. Og um hina er ekki hægt að vitna í þessi háu laun.

Ég er þeirrar skoðunar, að ekki sé hægt að breyta þeim ákvæðum, sem sett hafa verið gagnvart þessum mönnum. Það verður að líta á þau sem samning við þá. Og alveg fráeitt er að lækka nú laun þess manns, sem vinnur þarna sitt aðalstarf. Þó að 600 kr. mánaðarkaup séu allgóð laun, ber þó á það að líta, að þetta er ekki lítið starf. Stjórnendur Kreppulánasjóðs hafa, eins og gefur að skilja, lagt á sig mikið starf við afgreiðslu þeirra mála, sem þar hafa legið fyrir.

Það er eins og lagzt sé sérstaklega djúpt um aðfinnslur, þegar í hlut eiga menn, sem launaðir eru af Búnaðarbankanum, en aftur er hlaupið yfir samskonar starfsmenn í öðrum bönkum. Það myndi líka koma óþægilega við kaun hv. frsm. En hann ætti að líta lengra í þessum efnum.

Ég skal ekki tala á móti hinni rökst. dagskrá, því að mér virðist það vera ljóst, hvað í henni felst, þó að hún komi ekki heim við ræðu hv. frsm. Tek ég meira tillit til dagskrárinnar en orða hans, ekki sízt þar sem maður úr landbn. hefir lýst afstöðu n., sem fellur alveg saman við dagskrána.