10.03.1938
Sameinað þing: 6. fundur, 53. löggjafarþing.
Sjá dálk 259 í D-deild Alþingistíðinda. (3017)

52. mál, afnotagjald útvarpsnotenda

Flm. (Þorsteinn Þorsteinsson):

Það er gamall gestur, sem hér er á ferðinni. Ég hefi rætt áður um þetta mál á fyrri þingum og ætla ekki með þeim fáu orðum, sem ég segi nú, að stofna til langra umr. að svo komnu máli. Það, sem fyrir mér vakir með því að koma fram með till. þessa, sem að efni til er svipuð till., sem áður hafa legið fyrir Alþ., er það, að ég tel svo farið rekstri úfvarpsins, að það hafi þann tekjuafgang nú, að aldrei hafi slíkur verið. Nú má telja, að á síðastl. ári hafi tekjuafgangur af útvarpinu sjálfu, viðtækjaverzlun og viðgerðarstofu numið nær 180 þús. kr. Raunar veit ég það, að nú á næstunni verður stofnað til mikils kostnaðar við þessa stofnun, þar sem auka á mjög kraft stöðvarinnar hér og reisa endurvarpsstöð á Austurlandi. En um leið og þetta verður gert, má gera ráð fyrir, að útvarpsnotendum fjölgi eigi lítið. Tala þeirra mun nú vera nokkuð á 15. þús. á öllu landinu, en líkur þykja til þess, að hún verði þegar á næsta ári orðin allt að 16–17 þús. En um leið og útvarpsnotendum fjölgar, aukast tekjur útvarpsins, og sömuleiðis munu tekjur þær, er það hefir af auglýsingum, aukast geysimikið. Það má gera ráð fyrir, að á næsta ári verði brúttótekjur stofnunarinnar allrar nálægt 3/4 millj. Þó að útgjöldin vaxi ærið frá því, sem nú er, mun það samt hafa drjúgan tekjuafgang fyrir því. Ég hygg því, að draga mætti mjög úr afnotagjöldum útvarpsnotenda á næsta ári. Sú lækkun, sem hér er farið fram á, snertir aðeins lítinn hluta útvarpsnotenda. 20–25%. en hún myndi nema 30–40 þús. kr. árlega. Það hefir verið litið svo á, að útvarpið ætti að vera fræðslu- og skemmtistofnun fyrir landsmenn, en ekki tekjustofnun fyrir ríkissjóð. Viðvíkjandi því, hvaða sanngirni sé í að lækka afnotagjöldin, þá vil ég segja það, að hjá nágrannaþjóðunum eru afnotagjöldin lægri en hjá okkur. Þá vil ég minnast á aðstöðumun þeirra, sem hafa rafhlöðutæki, og hinna, sem hafa straumtæki. við vitum, að það er miklum erfiðleikum bundið í dreifbýlinu að nota sér rafhlöðutækin. Það verður að senda tækin einn sinni til tvisvar á mánuði til hleðslu, og jafnvel þó að margar hleðslustöðvar hafi verið settar upp, eru erfiðleikar í þessu efni samt sem áður miklir. Ég teldi æskilegt, að það væri hægt að lækka gjöldin nú, ekki aðeins af rafhlöðutækjunum, heldur og straumtækjunum, en að svo komnu máli treystist ég þó ekki að taka straumtækin með, en ef til vill mætti athuga það síðar.

Ég vildi svo mælast til, að málinu yrði vísað til fjvn. og síðari umr.