03.05.1978
Efri deild: 98. fundur, 99. löggjafarþing.
Sjá dálk 4435 í B-deild Alþingistíðinda. (3773)

268. mál, Iðntæknistofnun Íslands

Frsm, (Steingrímur Hermannsson):

Herra forseti. Iðnn. hefur haft til athugunar frv, til l. um Iðntæknistofnun Íslands, sem hét reyndar Tæknistofnun Íslands þegar frv. var lagt fram í Nd., en var breytt þar í Iðntæknistofnun Íslands. Nál. kemur fram á þskj. 884 og brtt. á þskj. 885.

Eins og kemur fram í nál. kvaddi n. á sinn fund þá Davíð Scheving Thorsteinsson formann Félags ísl. iðnrekenda, Hauk Björnsson framkvstj. sama félags, Harald Ásgeirsson framkvstj. Rannsóknastofnunar byggingariðnaðarins, Gunnar Björnsson formann Meistarasambands byggingarmanna og Sigurð Kristinsson formann Landssambands iðnaðarmanna. Fyrst og fremst var um það fjallað á þessum fundum hvort rétt væri að sameina Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins fyrirhugaðri Iðntæknistofnun Íslands. Um það gæti ég haft langt mál, því að þetta mál hefur verið í undirbúningi í allmörg ár eða allt frá 1972. Hefur reyndar mikið vatn runnið til sjávar frá því að sú athugun hófst. Nefnd var þá sett á laggirnar sem skilaði áliti um sameiningu þessara þriggja stofnana. Var gert ráð fyrir öðrum mjög veigamiklum breytingum í því sambandi, m. a. margföldun á fjármagni til þessara stofnana með vissum mörkuðum tekjustofnum og sömuleiðis frjálsræði til handa þessari stofnun, hinni nýju tæknistofnun, til að lausráða starfslið í langtum ríkara mæli en nú er. Við nánari athugun á þessum málum í höndum iðnrn. voru þessi atriði bæði felld út.

Á sama tíma hefur jafnframt orðið veruleg breyting í starfsemi þessara stofnana, sem hefur, svo ég hlaupi mjög hratt yfir sögu, valdið miklum breytingum í viðhorfi þeirra, sem eiga hlut að máli, til þessa atriðis um sameiningu Rannsóknastofnunar byggingariðnaðarins við þær aðrar stofnanir, þ. e. a. s. Iðnþróunarstofnun Íslands og Rannsóknastofnun iðnaðarins, sem hér um ræðir.

Ég vil geta þess, að almennt er sú regla viðhöfð í öllum nágrannalöndum okkar, að tæknistofnanir, sem annast alls konar daglega þjónustu við viðkomandi iðngrein, eru aðskildar frá rannsóknastofnunum, sem starfa sjálfstæðar eða óháðar slíkum vandamálum hins líðandi dags. Þetta er gert vegna þess að yfirleitt er mjög erfitt að sameina þetta tvennt. Yfirleitt verður þjónustustarfsemin það yfirgnæfandi að sjálfstæð rannsóknastarfsemi fær lítinn framgang. Hér hefur verið reynt að sameina þetta. Þetta hefur gefist nú upp á síðkastið vel hjá Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins, þar sem hvort tveggja hefur þróast. Hins vegar á það eflaust verulegan þátt í þeirri staðreynd, að hjá Rannsóknastofnun iðnaðarins hefur þjónustustarfsemin orðið yfirgnæfandi.

Ég sé ekki ástæðu til að hafa um þetta miklu meira mál, enda flestir horfnir af fundi, en þó geta þess, að á þessum fundi, sem haldinn var með fyrrnefndum mönnum, kom m. a. mjög eindregið fram hjá Gunnari Björnssyni formanni Meistarasambands byggingarmanna, að hann og hans samband óskar ekki eftir því., að Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins verði sameinuð í Iðntæknistofnun Íslands. Undir þetta var tekið mjög ákveðið af Haraldi Ásgeirssyni framkvæmdastjóra Rannsóknastofnunar byggingariðnaðarins og sömuleiðis af Sigurði Kristinssyni formanni Landssambands iðnaðarmanna. Einnig kom fram að formaður Félags ísl. iðnrekenda, sem hefur verið mikill hvatamaður að þessari sameiningu, telur að þetta sé ekki rétt að gera gegn vilja Meistarasambands byggingarmanna. Að þessum niðurstöðum fengnum varð n. sammála um að fella út úr frv. þau ákvæði sem fjalla um Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins, og eru brtt. í þá veru fluttar á þskj. 885.

Ég vil taka það fram, að á fundi n. kom fram að vel gætu viðhorf breyst seinna, ef t. d, unnt reynist að afla verulegra tekna til sameinaðrar stofnunar og skapa henni ýmsa starfsaðstöðu. En eins og horfir í dag voru þeir menn, sem til voru kvaddir frá byggingariðnaðinum, á einu máli um að þeirra starfsemi væri betur þjónað af Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins eins og hún hefur þróast upp á síðkastið heldur en í sameinaðri stofnun. Ég vil jafnframt geta þess, að þróun Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins hefur að þessu leyti verið mjög ánægjuleg s.l. ár. Tækniráðgjafarnefnd, sem í sitja 14 menn úr byggingariðnaðinum og starfa við þá stofnun, hefur starfað vel. Starfsemi hennar hefur aukist. Tengsl Rannsóknastofnunar byggingariðnaðarins við sína iðngrein hafa þannig verulega eflst.

Eins og ég sagði áðan mætti hafa um þetta mörg fleiri orð. Ég vil lýsa ánægju minni með þá samstöðu sem náðist í iðnn. um þetta mál. Það er persónuleg sannfæring mín, og ég hygg að ég tali þar af nokkurri reynslu og þekkingu um þetta mál, að því sé stórum betur farið á þennan veg en ráð var fyrir gert í frv. Jafnframt er það skoðun mín og okkar allra, að Iðntæknistofnun Íslands, sem mynduð verður með sameiningu Rannsóknastofnunar iðnaðarins og Iðnþróunarstofnunar Íslands, verði íslenskum iðnaði til framdráttar.