Rætt um stöðu stríðsins í Úkraínu á fundi forseta Úkraínuþings og Alþingis
Staða stríðsins í Úkraínu, fjórum og hálfu ári eftir ólöglega allsherjarinnrás Rússlands, var meginumræðuefni fundar Ruslans Stefanchuks, forseta þjóðþings Úkraínu, og Þórunnar Sveinbjarnardóttur, forseta Alþingis, í Alþingishúsinu í dag, miðvikudaginn 26. ágúst.
Á fundinum var fjallað um aukinn þunga í árásum Rússa á borgaraleg skotmörk í Úkraínu á undanförnum vikum og mánuðum. Einnig var rætt um stuðning alþjóðasamfélagsins við varnarbaráttu Úkraínu. Forseti Alþingis undirstrikaði þverpólitískan stuðning við Úkraínu á Íslandi.
Þá var rætt um áskoranir daglegs lífs á stríðstímum, meðal annars aðstæður úkraínskra barna og skólagöngu þeirra. Sums staðar fer kennsla fram í neðanjarðarbyrgjum af öryggisástæðum.
Stefanchuk er í opinberri heimsókn á Íslandi í boði forseta Alþingis. Hann verður jafnframt sérstakur gestur á fundi forseta þjóðþinga Norðurlanda og Eystrasaltsríkja fimmtudaginn 27. ágúst.
Stefanchuk veitti Þórunni Sveinbjarnardóttur, forseta Alþingis, og Birgi Ármannssyni, fyrrverandi forseta Alþingis, ríkisviðurkenningu Úkraínu, fyrir hönd Volodimír Selenskís, forseta Úkraínu, orðu Jaroslavs hins vitra af 2. gráðu. Viðurkenningin var veitt fyrir veigamikið framlag þeirra beggja til að efla samstarf ríkjanna, styðja fullveldi Úkraínu og verja það að landamæri ríkisins séu virt í hvívetna.
Yfirlýsing Stefanchuks til fjölmiðla er birt í heild sinni hér neðar á síðunni.
Þórunn Sveinbjarnardóttir, forseti Alþingis, tekur hjartanlega á móti Ruslan Stefanchuk, forseta þjóðþings Úkraínu, við komuna í Alþingishúsið.
Ruslan Stefanchuk skrifar í gestabók Alþingis.
Ruslan Stefanchuk ávarpar fjölmiðla og aðra viðstadda í efrideildarsal.
Forsetar Úkraínuþings og Alþingis ræða saman á tvíhliða fundi.
Fyrrverandi forseti Alþingis, Birgir Ármannsson, Ruslan Stefanchuk, forseti Úkraínuþings, og Þórunn Sveinbjarnardóttir, forseti Alþingis, að lokinni orðuveitingu.
Ljósmyndir / Silja Rut
Yfirlýsing Ruslan Stefanchuks til fjölmiðla
Forseti Alþingis,
blaðamenn,
ágæta samkoma.
Mér er það gleði og heiður að vera meðal ykkar í dag á íslenskri grundu sem hefur tekið svo vel á móti mér. Á Íslandi býr stolt og huguð þjóð sem hefur hvergi bilað í vináttu sinni og stuðningi við úkraínsku þjóðina.
Hugur minn hvarflar að því að ég skuli vera hér á Alþingi, elsta þjóðþingi heims.
Ég veit ekki betur en ég sé fyrsti forseti úkraínska þjóðþingsins sem hafi heimsótt hið stórkostlega land ykkar frá því að Úkraínumenn öðluðust sjálfstæði fyrir 35 árum.
Ég segi stórkostlegt því að ég veit að þið segið stundum, heldur hæversklega, að Ísland sé lítið land.
Þannig lít ég ekki á málin.
Íslenska þjóðin hefur til að bera stórkostlegt hugarþel. Hún á sér stórkostlega fortíð og getur litið til stórkostlegrar framtíðar.
Mér þykir sjálfum í meira lagi táknrænt að ég skuli heimsækja Ísland strax í kjölfar þess að Úkraínumenn fögnuðu því 24. ágúst í vikunni að 35 ár eru liðin frá því að þeir lýstu yfir sjálfstæði sínu.
Öll þekkjum við það of vel að frelsi og sjálfstæði þarf að gjalda með blóði.
Ég vona að mér leyfist, með góðri hjálp túlksins mér við hlið, að tjá ykkur, íslensku þjóðinni, hjartans þökk. Ég þakka ykkur, þingi ykkar, ríkisstjórn og forseta fyrir einarðan og öflugan stuðning við Úkraínu og úkraínsku þjóðina í baráttu okkar gegn árásum og voðaverkum Rússa.
Við verðum áþreifanlega vör við stuðning Íslendinga hvar sem við komum. Hann finnum við í tvíhliða samskiptum okkar og í starfi allra alþjóðastofnana.
Stuðningur Íslendinga í hernaðarmálum, á stjórnmálasviði, í orkumálum og við mannúðaraðstoð er okkur Úkraínumönnum lífsspursmál. Hið sama gildir um liðveislu ykkar við það að sækja úkraínsk börn sem Rússar hafa numið á brott, í blóra við öll lög, og færa þau aftur heim.
Annað stórmál er að tryggja að alþjóðaglæpamenn svari til saka og að réttvísin nái fram að ganga.
Úkraínumenn eru þess fullvissir að friður til langframa verði aðeins unninn með virðingu fyrir alþjóðalögum, sjálfsákvörðunarrétti þjóðríkja og því að landamæri þeirra séu virt í hvívetna.
Ég vil nefna í nokkrum orðum mikilsverðan stuðning sem við höfum hlotið frá Alþingi í ár.
Ég þakka ykkur fyrir að hafa fullgilt samning um stofnun alþjóðlegrar skaðabótanefndar vegna Úkraínu.
Það var einnig þýðingarmikil ákvörðun að fullgilda uppfærðan fríverslunarsamning milli EFTA-ríkjanna og Úkraínu.
En sérstaklega er mér skylt að þakka Alþingi fyrir þingsályktun þess frá því fyrir nokkrum árum þegar þingið lýsti yfir því að hungursneyðin í Úkraínu sem stóð yfir frá 1932 til 1933 hafi verið hópmorð á úkraínsku þjóðinni. Sömuleiðis vil ég þakka þinginu sérstaklega fyrir þingsályktun þess um að fordæma ólöglegt brottnám úkraínskra barna.
Kæra Þórunn, ég þakka þér vel og mikið fyrir að hafa boðið mér að taka þátt í fundi forseta þjóðþinga Norðurlanda og Eystrasaltsríkja á morgun, NB8-ríkjanna svonefndu.
Sá vettvangur skiptir Úkraínu afar miklu.
Á fundum okkar í dag og á morgun munum við ræða hvernig lýðræðisríki geta, og eiga, að stöðva Rússland.
Hvernig við getum gætt lofthelgi Úkraínu og varið fólkið okkar gegn flugskeytum og drónum.
Hvernig við getum seiglast gegnum komandi vetur og staðið af okkur árásir Rússa á orkuinnviði okkar.
En við ætlum ekki aðeins að ræða um stríðið.
Við ætlum líka að tala um framtíðina.
Um það hvernig við getum eflt tengsl Úkraínu og Íslands að stríðinu loknu og hvernig við getum lagt grunninn að þeirri framtíð strax í dag.
Um það hvernig Úkraína getur náð sér á strik og tækifærin sem íslensk fyrirtæki geta gripið í því ferli öllu.
Um áfallaþol orkukerfa, nýsköpun og stafvæðingu, og um það hvernig við getum deilt með okkur þekkingu og reynslu.
Um frekari samruna Úkraínu inn í samfélag Evrópuþjóða.
Í blálokin vil ég enn og aftur þakka ykkur alla ykkar hjálp og allan ykkar stuðning.
Ég vona einnig að þjóðaratkvæðagreiðslan sem fram fer 29. ágúst heppnist með ágætum.
Ég óska þess að þið takið rétta ákvörðun sem þjónar hagsmunum íslensku þjóðarinnar.
Ég þakka gott hljóð.
