skýrsla um gjaldmiðlamál og sveiflur á gjaldmiðlum.

Frú forseti. Ég þakka fyrir fyrirspurnina. Þetta er mikilvæg skýrsla og mikilvæg umræða. Ég tel mig hafa ágætisinnsýn inn í þróun krónunnar á undanförnum árum og geri mér fullkomlega ljóst að flökt og sveiflur í krónunni hafa verið takmarkaðar. Það er fyrst og fremst vegna þess að hér er ekki rekið einfalt verðbólgumarkmið, það er rekið verðbólgumarkmið plús, sem þýðir að gripið er til mjög margra leiða, fjölmargra og í mörgum tilvikum kostnaðarsamra leiða, til að halda genginu tiltölulega stöðugu. Við erum hálfpartinn, án þess að það sé opinber stefna, að reka fastgengisstefnu á Íslandi sem felur í sér að við þurfum að vera með stóran og mikinn og kostnaðarsaman forða vegna þessa. Það er gripið til ýmissa úrræða til að halda genginu stöðugu vegna þess að það vita það allir, bæði opinberlega og innst inni, að það er mikill áhrifavaldur á verðbólgu og verðbólguvæntingar og kostnað í kerfinu. Stóra spurningin er e.t.v. ekki hvort það séu sveiflur eða ekki heldur kostnaðurinn við að halda þeim sveiflum í lágmarki. Það er t.d. vitað mál að ef gengið er inn í einhvers konar myntfyrirkomulag, myntsamkomulag, þá fæst stuðningur frá Evrópska seðlabankanum við slíkar hömlur á flökti sem gerir það að verkum að það þarf minni gjaldeyrisforða hér á landi og kostnaðurinn við að halda gjaldmiðlinum í spennitreyju, ef svo má segja, minnkar. Spurningin er ekki hvort gjaldmiðillinn flöktir heldur hver borgar fyrir flöktið.

Ég skil alveg þennan útgangspunkt varðandi útflutningstengda gjaldmiðla og auðlindahagkerfið. Ég geri mér fullkomlega grein fyrir því að það geta verið öðruvísi sveiflur hvað það varðar. En spurningin er samt líka: Hvert viljum við fara í framtíðinni? Viljum við breikka hagkerfið? Viljum við reiða okkur á frekari stoðir eða ætlum við bara að treysta á þessar hefðbundnu auðlindagreinar? Það liggur alveg fyrir að þeir sem eru að reyna að koma sér fyrir í öðrum greinum hagkerfisins, þegar kemur að rannsóknum og þróun í tæknimálum, hugvitstengdum greinum og öðrum þáttum, eiga erfitt með að starfa í slíku hagkerfi. Spurningin er því: Ætlum við að víkka hringinn, skapa svigrúm fyrir fleiri eða halda okkur við það sem við höfum haft hingað til?