Störf þingsins.

Frú forseti. Í gærdag greiddum við atkvæði hér í þessum þingsal eftir 2. umræðu um breytingu á lögum um fæðingar- og foreldraorlof og lögum um sorgarleyfi, þ.e. um fyrirkomulag greiðslna. Í stuttu máli varðar þessi breyting það að foreldrar sem eiga rétt á greiðslum á grundvelli laganna skuli njóta hækkana á greiðslum óháð því hvenær börn þeirra fæðast, eru frumættleidd eða tekin í varanlegt fóstur. Sama gildir um það hvenær barnsmissir, andvanafæðing, fósturlát eða makamissir á sér stað. Þetta er mikið sanngirnismál sem gott er að verði að lögum, sem vonandi verður hér í dag eða á allra næstu dögum.

Í umræðum um nefnda lagabreytingu í gær bryddaði hv. þm. Snorri Másson upp á því hvort ekki væri tilefni til þess að Alþingi myndi einnig breyta þeim ákvæðum laganna sem varða sjálfstæðan rétt foreldra til fæðingarorlofs til allt að sex mánaða með tilteknum framsalsheimildum með þeim hætti að foreldrum væri einfaldlega í sjálfsvald sett hvernig 12 mánaða fæðingarorlofi væri skipt milli foreldra. Ég hef skilning á þessum hugmyndum hv. þingmanns og ég hygg að margt fólk, einkum það sem nú um stundir er að stofna fjölskyldu og eftir atvikum að stækka fjölskyldur sínar, hafi svipaðar hugmyndir. Foreldrar þurfa að kljúfa tekjulækkun þegar barn fæðist og því ekki óeðlilegt að þau vilji geta valið þá leið sem þeim finnst henta best þessu mikilvæga verkefni.

Sá sem hér stendur var faðir þriggja barna á níunda og tíunda áratug síðustu aldar og á þeim tíma var möguleiki feðra til sjálfstæðs fæðingarorlofs ekki fyrir hendi. Á sama tíma voru fæðingarorlofsgreiðslur lágar og fæðingarorlof einungis þrír mánuðir. Hlutverkaskipti foreldra urðu því gjarnan þannig að karlinn hélt áfram vinnu sinni en konan ól önn fyrir barninu og fór af vinnumarkaði við barnsburð í lengri tíma en þá þrjá mánuði sem að framan voru nefndir. Þessum reglum var breytt seint á níunda áratugnum og feður fengu sjálfstæðan rétt til fæðingarorlofs í skrefum.

Mig langar í mestu auðmýkt að velta því upp hvort verið geti að sú leið sem við höfum fetað í þessum málum frá því um aldamót og sá árangur sem tryggði feðrum og börnum sjálfstæðan rétt til samveru á sama tíma og jafnrétti kvenna jókst með þátttöku þeirra á vinnumarkaði í kjölfar barnsburðar til jafns við feður, þyki svo sjálfsagður að við gerum ráð fyrir honum og höfum gleymt því hvað til þurfti svo þessum árangri væri náð.