Schengen-samstarfið.
Frú forseti. Ég þakka kærlega fyrir þessa skýrslu og umræðuna um hana. Það virðist sem mjög margir, sérstaklega fyrir utan þetta hús, geri sér ekki alveg grein fyrir því hvað Schengen-samstarfið hefur í för með sér fyrir okkur Íslendinga, hvað við þurfum að leggja af mörkum og hvað við fáum í staðinn. Þannig vill til að sá sem hér stendur var starfandi á Keflavíkurflugvelli þegar samstarfið hófst og fyrstu ár þar á eftir og þess vegna rann mér til rifja að sjá í skýrslunni umsögn Schengen-nefndarinnar um ástandið á Keflavíkurflugvelli hvað landamæragæslu og umsjón með kerfum og annað varðar. Við fáum algjöra falleinkunn í skýrslunni í þeim efnum. Það er ekki að ófyrirsynju að við höfum látið töluvert af hendi rakna á fjárlögum til að lagfæra þetta. Það er kannski þess vegna sem sá skemmtilegi misskilningur kom upp hjá hv. þm. Jóni Steindóri Valdimarssyni áðan þegar sem hann sagði að ég liti á þetta samstarf sem bagga. Því fer fjarri. Ég sagði einfaldlega að þeir peningar, þeir fjármunir sem fóru til löggæslu á þessu ári hefðu allir fari til Keflavíkurflugvallar að meira eða minna leyti út af því hversu slæma einkunn við fengum í skýrslu Schengen-nefndarinnar. Það lá ekki í orðum mínum að Schengen-samstarfið væri baggi á okkur Íslendingum.
Við þurfum hins vegar að gera okkur grein fyrir því að þegar Schengen-samstarfið komst á voru allmargar milljónir manna staddar ólöglega á því svæði. Fyrstu árin eftir að við tókum þátt í því samstarfi var það í sjálfu sér mál sem kom mjög mörgum illa, flæðið á því fólki sem var ólöglega komið inn á svæðið og gat farið hömlunarlítið eða hömlulaust um svæðin. Það kom okkur líka illa á fyrstu árunum að ýmsar þátttökuþjóðir í Schengen færðu ekki inn nógu gaumgæfilegar upplýsingar í SIS-kerfin t.d., þannig að hérna inn í landið rötuðu menn með sakaskrá sem hefðu aldrei fengið landgöngu ef aðrar þátttökuþjóðir hefðu staðið sína plikt. Þetta voru svona barnasjúkdómar.
En auðvitað er það þannig líka, sem er rétt að benda á því að það hefur ekki komið nógu vel fram finnst mér, að við erum útvörður Schengen-svæðisins í vestur. Eins og flestir vita líta þeir sem hingað rata oft á Ísland sem millilendingarstað á leið vestur um haf. Þeir aðilar sem komast ólöglega til Vesturheims, hvort sem það er með skipum eða flugvélum héðan, skaða íslenska hagsmuni og fyrirtæki verulega vegna þess að verulegar sektir fylgja því fyrir utan að hægt er að setja flugvelli eða hafnir í bann, þ.e. að bannað sé að fljúga og/eða sigla þaðan vestur um haf. Verkefni okkar í þessu er því býsna drjúgt og býsna stórt og kostar dálítið af peningum. En það er líka sjálfskaparvíti af því að við höfum í mörgum tilfellum, að því er virðist, byggt upp tvöfalt kerfi, þ.e. við erum með eitt kerfi suður á Keflavíkurflugvelli og annað hjá ríkislögreglustjóra.
Þetta er mál sem við verðum að taka á og harmónerar ágætlega við þá umræðu sem við tókum áðan um lögregluna í landinu. Ef við ætlum að ná árangri í fjármálastjórn og fjármunanýtingu hjá lögreglunni hljótum við að þurfa að taka verkefni og hlutverk ríkislögreglustjóraembættisins sérstaklega fyrir, því að það hefur blásið út á undanförnum árum og sogað til sín bæði fé og mannafla sem væri betur komið við almenna löggæslu.
Þess vegna höfum ekki efni á því að vera að byggja upp tvö kerfi, t.d. við að vakta SIS- og SIRENE-kerfin, bæði suður á Keflavíkurflugvelli og í Reykjavík, fyrir utan það að til hvers í ósköpunum eiga menn að vera að vakta landamærakerfið í Reykjavík? Hvað ætla menn að gera ef einhverjar sleppa í gegn? Hlaupa suður eftir? Hvað ætla menn að gera? Þetta er bara fáránlegt.
Þetta eigum að taka upp. Þessi ágæta skýrsla er vettvangur til að taka upp þá umræðu hreinskipta. Schengen-úttektin sem við fengum og ábendingar þar eru áminning og brýning fyrir okkur til að skipta aðeins um gír og einbeita okkur að því að viðbúnaður á vettvangi, þ.e. á Keflavíkurflugvelli, sé í samræmi við það sem Schengen-nefndin fer fram á, (Forseti hringir.) þannig að við séum ekki að búa til tvö kerfi að óþörfu. Við höfum ekki efni á því.
